Aanwijzing massaalbezwaarprocedure belastingrente

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 066BelastingdienstNr. 1460 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 17 februari 2025Met deze brief stuur ik u een afschrift van de aanwijzing massaal bezwaartegen het in rekening gebrachte percentage belastingrente vennoot-schapsbelasting en enige overige middelen vanaf 1 oktober 2020. Hiernalicht ik deze toe.AanleidingOp 7 november 2024 heeft de rechtbank Noord-Nederland het renteper-centage voor de vennootschapsbelasting in het Besluit belasting- eninvorderingsrente (Besluit BIR) onverbindend verklaard. Naar aanleidingvan deze uitspraak heeft de Belastingdienst een groot aantal bezwaar-schriften ontvangen. Voor de beslissing op deze bezwaarschriften is debeantwoording van eenzelfde rechtsvraag van belang. Voor zulke gevallenmaakt de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) het mogelijk omeen aanwijzing massaal bezwaar te geven. Dit komt een eenduidige enefficiënte afdoening van de bezwaarschriften ten goede en zorgt ervoordat de uitvoeringslasten bij grote aantallen bezwaren worden verlicht. Inde aanwijzing massaal bezwaar staan de te beantwoorden rechtsvragen.De aanwijzing geldt voor alle bezwaren die dezelfde rechtsvraag betreffen.De aanwijzing zal in de Staatscourant worden geplaatst.Belastingrente en uitspraak rechtbankVanaf 1 oktober 2020 volgt uit het Besluit BIR wat het toepasselijkebelastingrentepercentage is. Voor belastingrente die in rekening wordtgebracht voor te betalen vennootschapsbelasting was het percentage tot1 januari 2024 gekoppeld aan de wettelijke rente voor handelstransacties.Na 1 januari 2024 is dit percentage gekoppeld aan de ECB-rente opbasisherfinancieringstransacties. Zowel voor als na 1 januari 2024 geldtdaarbij een ondergrens. Daardoor heeft het percentage van de in rekeningte brengen belastingrente voor de vennootschapsbelasting gevarieerdtussen 4% in periode van 1 oktober 2020 tot en met eind 2021, 8% in 2022en 2023, 10% in 2024 en 9% nu. Bij andere belastingmiddelen, waaronder kst-31066-1460ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14601 bijvoorbeeld de inkomstenbelasting, loonbelasting en omzetbelasting,was het percentage van de in rekening te brengen belastingrente tot1 januari 2024 gekoppeld aan de wettelijke rente voorniet-handelstransacties en gold en geldt daarnaast een andere, lagereondergrens. Daardoor is het belastingrentepercentage voor de vennoot-schapsbelasting sinds de inwerkingtreding van het Besluit BIR hogergeweest dan voor de andere middelen.Dit verschil en in het bijzonder de onderbouwing voor dit verschil is aande rechter voorgelegd. De rechtbank heeft geoordeeld dat de desbetref-fende bepaling van het Besluit BIR in strijd is met het evenredigheidsbe-ginsel. Volgens de rechter had de regelgever bij de afweging van debetrokken belangen in redelijkheid niet tot de bepaling kunnen komenzoals die is opgenomen in het Besluit BIR. Daarom heeft de rechter diebepaling onverbindend verklaard. Tegen deze uitspraak van de rechtbankheb ik op 18 december 2024 sprongcassatie ingesteld. Ik kan op ditmoment niet voorspellen wanneer de Hoge Raad arrest zal wijzen.Aanwijzing massaal bezwaarNaar aanleiding van de rechtbankuitspraak heeft een groot aantalbelanghebbenden bezwaar gemaakt tegen de belastingrente die aan henin rekening is gebracht voor met name de vennootschapsbelasting. DeBelastingdienst heeft niet de capaciteit om deze bezwaarschriften op degebruikelijke wijze tijdig te behandelen. Omdat in de bezwaarschriften minof meer dezelfde rechtsvragen terugkomen, heb ik besloten eenaanwijzing massaal bezwaar te geven. Het is namelijk in het maatschap-pelijk belang dat de opgeworpen (rechts)vragen zo snel mogelijk wordenbeantwoord. Bovendien is de samenleving ermee gediend dat diebeantwoording voor alle betrokken partijen zo efficiënt en effectiefmogelijk geschiedt. Mijn voornemen tot het geven van een aanwijzingmassaal bezwaar is besproken met een representatieve vertegenwoor-diging van belastingadviseurs.MassaalbezwaarprocedureDoor een aanwijzing massaal bezwaar te geven wordt de wettelijketermijn om te beslissen op de bezwaarschriften die dezelfde rechtsvragenbetreffen als in de aanwijzing staan opgeschort. Om een antwoord tekrijgen op die rechtsvragen zal de Belastingdienst één of meer(proef)pro-cedures selecteren. De uitkomst van die procedure(s) geldt voor allebezwaren die onder het massaal bezwaar vallen. De reeds lopendecassatieprocedure zal in elk geval als proefprocedure gelden. Door dezeprocedure te selecteren hoop ik dat zo snel mogelijk duidelijkheidverkregen kan worden over de opgeworpen rechtsvragen.Nadat de rechtsvragen definitief zijn beantwoord, zal de Belastingdienstdie bezwaarschriften afdoen met een collectieve uitspraak. Daarmeeworden de uitvoeringslasten voor de Belastingdienst beperkt, hetgeen hetvoornaamste doel is van een massaalbezwaarprocedure. Ook voorbelanghebbenden levert een massaalbezwaarprocedure voordelen op. Uitde motivering van het bezwaarschrift hoeft namelijk alleen te blijken dathet bezwaar dezelfde rechtsvragen als in de aanwijzing betreft. Bovendienkunnen zij op betrekkelijk eenvoudige wijze «meeliften» op een voor hengunstige uitkomst van de ingestelde gerechtelijke procedure. Hierbij geldtwel als voorwaarde dat zij tijdig bezwaar maken.Als de Hoge Raad de Belastingdienst (gedeeltelijk) in het ongelijk stelt, zalde Belastingdienst de beschikkingen belastingrente die onder het massaalbezwaar vallen uit eigen beweging verminderen. Na de uitspraak van deTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14602 Hoge Raad worden de eventuele financiële consequenties nader in beeldgebracht. In de komende tijd zal in overleg met de vertegenwoordigersvan de belastingadviseurs nader bezien worden hoe het aanhaken bij demassaalbezwaarprocedure zo eenvoudig mogelijk gemaakt kan worden,bijvoorbeeld door het ter beschikking stellen van een standaardbezwaarschrift.Onder de aanwijzing vallen alleen bezwaren die de daarin geformuleerderechtsvragen betreffen. Bezwaren die zien op zowel de belastingrente alsop de onderliggende belastingaanslag zullen gesplitst worden. Op hetgedeelte dat niet de rechtsvragen in de aanwijzing betreft, zal danindividueel uitspraak gedaan worden.VervolgprocesVoor de beantwoording van de rechtsvragen is van belang wat de HogeRaad zal beslissen in de lopende cassatieprocedure. Deze procedure zietstrikt genomen op belastingrente die in rekening is gebracht over deperiode 1 juli 2022 tot en met 26 augustus 2023. Zoals ik al aangaf, is metingang van 1 januari 2024 de systematiek voor het bepalen van hetbelastingrentepercentage gewijzigd. Hoewel de wijziging van de syste-matiek mijns inziens niet leidt tot andere rechtsvragen, kan het zijn dat hetarrest in de reeds lopende cassatieprocedure toch niet toepasbaar is op desituatie vanaf 1 januari 2024. In dat geval is het denkbaar dat een tweedeproefprocedure wordt geselecteerd en dat twee collectieve uitsprakenworden gedaan; één voor de periode tot 1 januari 2024 en (op een latermoment) één voor de periode daarna.Tot slotWelke rechtsvragen er aan de Hoge Raad worden voorgelegd staat in hetafschrift van de aanwijzing. Ik wijs erop dat de aanwijzing ook geldt voorbezwaren tegen in rekening gebrachte belastingrente, waarvoor op basisvan dezelfde bepaling van het Besluit BIR hetzelfde percentage geldt alsvoor de vennootschapsbelasting. Met deze uitbreiding beoog ik tevoorkomen dat belanghebbenden tegen belastingrente die op grond vandezelfde bepaling in rekening gebracht wordt, maar voor een andermiddel, wel individueel zouden moeten procederen. Op bezwaren tegenbelastingrente voor belastingmiddelen waarvoor op grond van eenandere bepaling van het Besluit BIR een ander belastingrentepercentagegeldt, zoals de inkomstenbelasting, loonbelasting en omzetbelasting, is deaanwijzing tot massaal bezwaar niet van toepassing.De Staatssecretaris van Financiën,T. van OostenbruggenTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14603