WODC-rapport "De Staat van het Notariaat deel II"

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202629 279Rechtsstaat en RechtsordeNr. 1014 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE ENVEILIGHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 24 maart 2026Hierbij bied ik aan uw Kamer het WODC-rapport «Staat van het Notariaatdeel II» aan. Dit onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het Wetenschap-pelijk Onderzoek- en Datacentrum door Pro Facto, op verzoek van hetMinisterie van Justitie en Veiligheid. De auteurs van het rapport zijn mr. E.Krol, mr. C. Bartlema, mr. dr. R. Helder, dr. ir. J.B. Geertsema, prof. dr. H.B.Winter en prof. dr. M.J. ter Voert. Het eindrapport is ontvangen op9 februari 2026.Dit rapport bevat het vervolgonderzoek naar de staat van het notariaat.Het eerste deel van het onderzoek, vervat in het WODC-rapport dat op14 november 2024 aan de Kamer is aangeboden, richt zich op detoegankelijkheid van de notariële dienstverlening voor burgers en kleinebedrijven. Het tweede deel van het onderzoek richt zich op de aanbodzijdebinnen het notariaat, met specifieke aandacht voor de positie vankandidaat-notarissen, toegevoegd notarissen en notaris-ondernemers.Beide onderzoeken zijn verricht naar aanleiding van de toezegging aan deTweede Kamer van de voormalige Minister voor Rechtsbescherming,Franc Weerwind, om onderzoek te verrichten naar de staat van hetnotariaat en de toegankelijkheid van de notariële dienstverlening.1Namens het ministerie dank ik de auteurs, het WODC, Pro Facto en debegeleidingscommissie voor het verrichte onderzoek en het uiteenzettenvan de bevindingen.Notarissen zijn openbare ambtenaren en verschaffen rechtszekerheid doorrechtsverhoudingen vast te leggen in authentieke akten. Op de leden vandeze beroepsgroep rust een zorg- en informatieplicht jegens hun klantenen zij vervullen tevens een poortwachtersrol bij bestrijding van witwassen1Verslag vaste commissie voor Justitie en Veiligheid d.d. 4 november 2021, vergaderjaar2021–2022, 35 925 VI, nr. 29, blz. 41; Verslag commissiedebat over juridische beroepen,6 oktober 2022, blz. 35 kst-29279-1014ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 279, nr. 10141 en andere vormen van criminaliteit. In het rapport is het onderzoekuiteengezet naar vier specifieke onderwerpen binnen de beroepsgroep,zijnde:1.Aanbod en vraag naar notariële dienstverlening;2.Toegang tot en kwaliteit van de beroepsopleiding en uitoefening;3.Aantrekkelijkheid van het beroep; en4.Toekomstbestendigheid van het beroep.Het aantal notarieel personeel, kandidaat-notarissen en toegevoegdnotarissen is in de periode 2020–2025 toegenomen, maar het aantalnotaris-ondernemers is gedaald. Door de vergrijzing, beperkte instroomvan kandidaat-notarissen en toegevoegd notarissen en uitstroom vankandidaat-notarissen bestaan er zorgen of er in de toekomst voldoendeberoepsbeoefenaars notaris-ondernemer willen worden. De verwachtingis dat het aantal notaris-ondernemers blijft afnemen, terwijl de vraag naarde notariële diensten gelijk blijft of toeneemt. In het rapport zijn daaromdiverse aanbevelingen gedaan om de toestroom binnen de beroepsgroepte vergroten en het ondernemerschap binnen het notariaat te stimuleren.Enkele voorbeelden hiervan zijn:–Bezie en verbeter de poortwachtersrol van de notaris;–Investeer om de werkdruk te verlagen;–Heroverweeg de toelatingsdrempels en toelatingsprocedure.Dit rapport wordt aan uw Kamer aangeboden zonder een inhoudelijkereactie. De uitkomst van het onderzoek en de daaruit voortvloeiendeaanbevelingen zien met name op de Koninklijke Notariële Beroepsorgani-satie en dienen derhalve eerst met hen te worden besproken, voordatinhoudelijk op het rapport kan worden gereageerd. Naar verwachting zalik voor de zomer een inhoudelijke reactie aan uw Kamer doen toekomen.De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,K.T. van BruggenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 279, nr. 10142