Beantwoording vragen commissie over Verslag van de EU-rapporteurs Koninkrijksrelaties over Europese verkiezingen en mogelijke drempels voor de CAS (Kamerstuk 35165-92)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202635 165VerkiezingenNr. 101 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN ENKONINKRIJKSRELATIES Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 19 december 2025Hierbij bied ik u, mede namens de Staatssecretaris van BinnenlandseZaken en Koninkrijksrelaties, de antwoorden op vragen inzake het verslagvan de EU-rapporteurs KR – Europese verkiezingen, Kamerstuk 35 165,nr. 92, aan.De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,F. Rijkaart kst-35165-101ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 35 165, nr. 1011 BeantwoordingVraag 1: Automatisch toezenden stembiljettenAcht de Minister het wenselijk dat kiesgerechtigden op de CAS hunstembiljet automatisch per post of digitaal ontvangen, zoals andereNederlanders in het buitenland? Welke belemmeringen moeten daarvoorworden weggenomen? Is de Minister bereid te onderzoeken of dedistributie van stembiljetten via de lokale postdiensten op de CAS haalbaar is, zodat de drempel voor fysiek ophalen vervalt?Vraag 2: Uitbreiding stemlocatiesWelke organisatorische en juridische vereisten (personeel, beveiliging,logistiek) ziet de Minister voor het uitbreiden van het aantal stemlocatiesop Curaçao, Aruba en Sint-Maarten? Op welke termijn kan dit gerealiseerdworden?Vraag 3a en 3c: Verbetering registratieproces en briefstemmena.Welke concrete stappen onderneemt de Minister om, in overleg metde CAS-landen, registratie in het permanente kiesregister tevereenvoudigen? Zijn er mogelijkheden om het beter digitaaltoegankelijk te maken?c.Waarom wordt de mogelijkheid tot fysieke inschrijving via deNederlandse Vertegenwoordiging niet actief gecommuniceerd? Hoekan dit kanaal beter worden benut?Antwoord vraag 1, 2 en 3a en 3cIn de brief van 6 december 2024 inzake de evaluatie van de verkiezing vande leden van het Europees Parlement van 6 juni 2024 (verder: EP24) heeftmijn ambtsvoorganger aangekondigd voornemens te zijn om deuitbreiding van het aantal briefstembureaus op Curaçao, Aruba enSint-Maarten (verder: CAS) mogelijk te maken.1 Dit vergt een wijzigingvan de Kieswet. Een voorstel om dit wettelijk mogelijk te maken maaktdeel uit van een wetsvoorstel tot wijziging van de Kieswet dat dit najaar inconsultatie is gegaan.2 Dit voorstel zal naar verwachting voor de Europeseverkiezingen van 2029 in werking treden en derhalve bij kunnen dragenaan het verlagen van de drempel voor deze verkiezing voor de kiezers opde CAS.In deze brief bent u tevens geïnformeerd over mijn voornemen om naderin gesprek te gaan met de vertegenwoordigers van de CAS over hetbevorderen van de toegankelijkheid van de Europese verkiezingen aldaar.Op ambtelijk niveau heeft hierover reeds een eerste verkennend gesprekplaatsgevonden. Nu de Tweede Kamerverkiezing van 29 oktober jl. achterde rug is zullen deze gesprekken op korte termijn worden voortgezet. Debij deze verkiezing opgedane ervaringen zullen hier dan bij wordenbetrokken. Vervolgens zal ik een onderzoek uit laten voeren naar de vraaghoe de toegankelijkheid van de verkiezingen voor de Tweede Kamer enhet Europees Parlement voor de kiezers op de CAS-landen verder kanworden vergroot. De mogelijkheden voor het verder verbeteren van deregistratie, communicatie en distributie van de stembescheiden zullenhierin worden meegenomen. Ik verwacht u medio 2026 te kunneninformeren over de uitkomsten van dit onderzoek en de eventueel daaruit1Kamerstuk 35 165, nr. 86, pagina 7.2https://www.internetconsultatie.nl/wsvp/b1Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 35 165, nr. 1012 voortvloeiende maatregelen om de toegankelijkheid voor kiezers op deCAS-landen verder te vergroten.Vraag 3bOp welke wijze is de privacy met het huidige proces, waarbij een kopievan het paspoort moet worden opgestuurd voor registratie en wordenoverlegd bij briefstemmen geborgd? Welke alternatieven (zoals digitaleidentificatie) worden overwogen?AntwoordKiesgerechtigden wordt aangeraden om de richtlijnen voor het veiligmaken van kopieën van identiteitsbewijzen te volgen.3 Daarnaast heeft degemeente Den Haag in een «privacyverklaring kiesgerechtigden»vastgelegd hoe zij de persoonsgegevens van kiesgerechtigden verwerkt.4Deze procedure bevat voldoende waarborgen voor de bescherming vande privacy en ik zie daarom op dit moment niet de noodzaak om digitaleidentificatie in dit proces te introduceren.Vraag 3dWaarom sluit de Nederlandse deadline voor registratie (25 april 2024) nietaan bij internationale voorbeelden zoals Frankrijk (1 mei 2024). Is deMinister bereid deze termijn te harmoniseren?AntwoordDe organisatie van de verkiezing van de leden van het EuropeesParlement is een nationale aangelegenheid. De Nederlandse regelgevinginzake de kiezers buiten (Europees) Nederland is een afweging vanenerzijds het belang om zoveel mogelijke ruimte aan kiesgerechtigden tebieden om zich te registreren en anderzijds het belang van eenzorgvuldige uitvoering van dit proces. Dit betekent onder meer dat ervoldoende tijd moet zijn voor de voorbereiding hiervan. Hoe dichter dedeadline voor de registratie bij de verkiezingsdag ligt, hoe moeilijker ditwordt. Derhalve acht ik het niet opportuun om de dag voor uiterlijkeregistratie naar achteren te verplaatsen.Vraag 3eWelke aanpassing is nodig om studenten uit de CAS die in Nederlandstuderen automatisch in te schrijven in het permanente kiesregister,vergelijkbaar met de Franse praktijk?AntwoordIn de Kieswet wordt geen onderscheid gemaakt tussen uit CAS afkomstigekiesgerechtigden die in Europees Nederland verblijven op grond van dereden van het verblijf, zoals bijvoorbeeld een studie. Dit zou daarom eenaanpassing van de Kieswet vergen. Ik acht het echter niet wenselijk omonderscheid tussen kiesgerechtigden te gaan maken op grond van dezereden en ben daarom niet voornemens om de Kieswet op dit punt tewijzigen.3https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/identiteitsfraude/vraag-en-antwoord/fraude-voorkomen-met-kopie-id-bewijs4https://www.denhaag.nl/nl/verkiezingen/privacyverklaring-kiesgerechtigden/Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 35 165, nr. 1013