Rapportage militair personeel Defensie met Flexibel Personeelssysteem (FPS) en Werving & Behoud (W&B)

31700XVaststellingvandebegrotingsstatenvanhetMinisterievanDefensie(X)voorhetjaar2009Nr.91BRIEFVANDESTAATSSECRETARISVANDEFENSIEAandeVoorzittervandeTweedeKamerderStaten-GeneraalDenHaag,26februari2009InleidingHierbijbiedikuconformdetoezegginginhetwetgevingsoverlegPerso-neelvan3november2008dehalfjaarlijkserapportageaanoverhetFlexibelPersoneelsysteem,inclusiefdevoortgangvanhetactieplanWerving&Behoud.Dezegecombineerderapportage,naardestandvan31december2008,geefteenoverzichtvandebelangrijksteontwikke-lingenophetgebiedvaninstroom,doorstroomenuitstroom.ZoweldemaatregeleninhetkadervanhetFlexibelPersoneelsysteemalsdieuithetactieplanWerving&BehoudzijnnoodzakelijkomDefensietoereikendtevullenenhaartakenoptimaaltekunnenuitvoeren.Uitdezerapportageblijktdathetaantalmilitairevacaturesin2008verderisopgelopentotruim7600.Datdenegatievetrendindevullingnognietisgekeerdisonwenselijk,maarnietonverwacht.Hoewelhetverschiltussendein-enuitstroomover2008mindernegatiefisdanaanvankelijkwerdverwacht,ishettevroegomtekunnenzeggenofdemaatregelenuithetActieplanWervingenBehoudaleffecthebbengehad.Datgeldteven-eensvoordemaatregeleninhetkadervanhetFPS.FPSisofficieelinge-voerdper1januari2008endeeersteinstrumentenvolgdenindeloopvandatjaar.Nietteminzijnpositieveeffectenvandegetroffenmaatre-gelenzichtbaar.Zohebbenindeeerstemaandvaninvoeringal68mensenviadewervingsbonuskaartgesolliciteerd.Ookdecampagne«Vanwerknaarwerk»,gerichtopdeinstroomvanpersoneelmetwerkervaring,kanalseensucceswordenaangemerkt.Ruim3000mensenhebbenbelangstellinggetoond,waarvanerinmiddelsongeveer250zijnaange-steldofbinnenafzienbaretijdzullenwordenaangesteld.HoewelnietmetzekerheidkanwordenvoorspeldwelkeinvloeddekredietcrisiszalhebbenophetbehoudendeinstroombijDefensie,ishetdeverwachtingdatdeirreguliereuitstroomzalafnemenendatdebelangstellingvooreenbaanbijDefensiezaltoenemen.InditverbandzullenbedrijvendiepersoneelontslaanopdemogelijkheidvaneenbaanbijDefensiewordengewezen.Ongeveer1500vandemilitairevacaturesbetreffencivielherkenbareTweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2008–2009KST1284010809tkkst31700X-91ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2009TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.911 functies,waaronderverpleegkundigen,technicienadministratievefunc-ties.Defensiezalinhetlichtvanverwachteontslageninhetbedrijfslevenalsgevolgvandecrisisbezieninhoeverredezefunctiestijdelijkdoorburgerskunnenwordenvervuld.Defensiezalzichopdearbeidsmarktblijvenprofilerenalsbetrouwbaarwerkgever.DezerapportagegeeftdusvooraleenbeeldvanalleinspanningendieDefensiezichin2008heeftgetroostomhetpersoneeltebehoudenennieuwpersoneeltewerven.Deverwachtingisdatgenomenmaatregeleneninspanningenin2009totomkeervandenegatievetrendendaarmeeeenbeterevullingvandeorganisatiezullenleiden.FlexibelPersoneelsysteem(FPS)Sindsdenulmeting(Kamerstuk31200X,nr.9van5oktober2007)zijntweerapportagesoverFPSaandeKamergezonden(Kamerstukken31200X,nr.96van7maart2008en31243,nr.9van29augustus2008).Dedaarinopgenomenindicatorenzijnindezerapportagegrotendeelsgehandhaafd.OmdatuitmaandelijksemetingeninhetkadervandeBenchmarkWerkbelevingblijktdatdebekendheidmetendebeeldvor-mingoverhetFPSbijhetpersoneelindeeersteentweedehelftvan2008voldoendeisbestendigd,wordthierovernietmeergerapporteerd.Werving&Behoud(W&B)HetactieplanWerving&Behoud(Kamerstuk31243,nr.8van4april2009)isgevolgddooreeneerstevoortgangsrapportageeneennadereuitwer-king(Kamerstuk31243,nr.10van15oktober2008).DeKamerisvervol-gensgeïnformeerdoverdekwantitatievedoelstellingenvanWerving&Behoud(Kamerstuk31243,nr.13van25november2008).Dezedoelstel-lingenzijnindezerapportageopgenomenalsindicatoren.DaarnaastgaatdezerapportageinopsignificanteontwikkelingeninhetkadervandeuitwerkingvanhetactieplanWerving&Behoud.LeeswijzerDeindicatorenwordenaandehandvandepersoneellogistiekeketenvaninstroom,doorstroomenuitstroombehandeld.Ookwordenenkelestatis-tischegegevensvanhetpersoneelbestandbehandeld.TenslottevolgenenkelebeschouwingenoverFPSenWerving&Behoudeneensamenvat-tingvandeontwikkelingeninhetmilitairepersoneelbestand.Tenzijandersvermeldbetreffendegegevensuitdezerapportagedestandvan31december2008ofdeperiodevan1januari2008totenmet31december2008.Bijindicatorenwaaroveraleerderisgerapporteerdzijnwaarmogelijkdetrendsinzichtelijkgemaakt.Tenovervloedewijsikuophetverschiltussendeweergavevandetotalemilitairepersoneelsterkteendemilitairepersoneelsterkteopeenorga-niekearbeidsplaats.Bijdemilitairepersoneelsterkteopeenorganiekearbeidsplaatswordenalleendemilitairenmeegetelddiedaadwerkelijkopeenorganiekearbeidsplaatszijngeplaatstendusdeorganisatievullen.Indetotalemilitairepersoneelsterktezijnookdemilitairenmeegenomendieopopleidingsplaatsenzitten,diezijngeplaatstbijagentschappenofprojectorganisatiesofdiezichineenreïntegratie-enherplaatsingstrajectbevinden.Omdieredenisdetotalemilitairepersoneelsterktehogerdandevullingsgraadzoudoenvermoeden.InstroomInstroomomvatdewerving,dekeuringenselectie,deaanstellingendeinitiëleopleidingvanmilitairpersoneel.HetactieplanWerving&BehoudkentdiversemaatregelenomdeaanstellingvannieuwpersoneelindeTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.912 ketenvaninstroomteverbeteren.Viervandevijfkwantitatievedoelstel-lingenhebbenbetrekkingopdeinstroomenwordenhieronderbehan-deld.WervingsbonusDewervingsbonusisper1december2008ingevoerdomdefensiemede-werkerstestimulerenalsambassadeursvanDefensieanderenteinteres-serenvooreenbaanbijDefensie.Allemedewerkershebbenop1decem-ber2008eensetmetvijfwervingsbonuskaartengekregeneneenbegeleidendebriefmetuitlegoverderegeling.Hetdoelisjaarlijks2000nieuwedefensiemedewerkerstewervenmetdewervingsbonus.Tabel1:aantalsollicitantenenhetgebruikvandewervingsbonuskaartperoperatio-neelcommandoindecember2008CZSKCLASCLSKKMARTotaalSollicitanten2933952651211074Wervingsbonuskaart0634168Indemaanddecember2008hebbenintotaal1074mensengesolliciteerd,waarvan68meteenwervingsbonuskaart.Daarnaasthebbenruim70mensenbelangstellinggetoondvooreenbaanbijDefensienaaraanlei-dingvandewervingsbonuskaart.Aandewervingsbonuskaartwordtblij-vendaandachtgeschonkenviadefensiemedia.Gezienhetprillebestaanvandewervingsbonusishettevroegconclusiesteverbindenaandezegetallen.Eind2009zalheteffectvandewervingsbonuswordengeëvalu-eerd.Nochtansachtikdeeerstesignalenhoopvol.ParttimewerversHetisgeblekendatdeverhalenvanmannenenvrouwenuitdepraktijktijdensvoorlichtingeneenpositiefeffecthebbenopdeinstroom.Dezeparttimewervers(PTW’ers)kunneneengoedenactueelbeeldschetsenvanhunwerkenervaringenbijDefensie.InhetkadervanhetactieplanWerving&BehoudwordthetbestandvanPTW’ersuitgebreidengepro-fessionaliseerd.Dedoelstellingvoor2008,deaanwijzingenopleidingvan50PTW’ers,isgehaald.DaarbijwordtwelaangetekenddatalleenhetCLASnogbeschiktoverPTW’ers.Dedoelstellingvoor2011iseenverdereuitbreidingvanhetbestandtot150.Daarbijwordtookrekeninggehoudenmetdeopbouwvanhetbestand,zodatdepoolzalgaanbestaanuitmanschappen,onderofficierenenofficierenvandeverschillendedoel-groepen(vrouwen,allochtonen,technischenmedischpersoneel,vliegersetc.).OmhetbestandPTW’erskwantitatiefenkwalitatiefoppeiltekrijgenentehoudenwordenallePTW’ersin2009centraalgeregistreerd,wordtdeselectieprocedureverbeterdenkrijgenPTW’erseenspecifiekeoplei-ding.Tabel2:doelstellingenrealisatiePTW’ersperoperationeelcommandovoor2011CZSKCLASCLSKKMARTotaal2008(real.)05000502009(plan)1156115832010(plan)226222101162011(plan)33683316150SamenwerkingmetROC’sDeROC’szijnvoorDefensiebelangrijkepartnersindeopleidingenwervingvanpotentiëlemilitairen.ZoalsalwasaangekondigdindesamenwerkingsovereenkomsttussendeministeriesvanDefensie,SocialeZakenenWerkgelegenheid(SZW)enOnderwijs,CultuurenWeten-TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.913 schappen(OCW)vannovember2007eninhetactieplanWerving&Behoudisdesamenwerkingper1september2008uitgebreid.Ditisookgemeldindeevaluatievandesamenwerkingsovereenkomstdie13januari2009aandeKamerisgezonden(Kamerstuk31700X,nr.75).MetzevenROC’swaarmeeDefensieallangeretijdnauwsamenwerkt,iseenintentieovereenkomstgetekendomdesamenwerkingdekomendejarenteintensiveren.DeopleidingenVeiligheid,Maritiem,LogistiekenTechniekzullenineersteinstantieopdezezevenROC’swordengegevenenvanafhetschooljaar2010–2011opongeveerdertigROC’s.DevoorlichtingoverdeinstroomopleidingenbijdeROC’sheeftin2008totbetereresultatengeleiddanin2007.Inhetschooljaar2007–2008namenongeveer1700leerlingendeelaaneeninstroomopleiding,terwijldaterinhetschooljaar2008–2009ruim2000zijn.Dedoelstellingvoordekomendejarenlooptopvan3000leerlingeninschooljaar2009–2010tot3600leer-lingenvoorschooljaar2010–2011en4000leerlingeninhetschooljaar2011–2012.OmdezedoelstellingenterealiserenwordtmetdeROC’seengezamenlijkplanvanaanpakvoordevullingvandeopleidingenopgesteld.HetdoeliseeneensgezindebenaderingvankandidatendoorROC’senDefensieendevergrotingvanderolvandeROC’s.Omkandidatenteinteresserenvoordeinstroomopleidingenwordenditschooljaartweedaagsekennis-makingsprogramma’sontwikkeld.Dedeelnemerskunnentijdensdezedagenuitgebreidkennismakenmetdedefensieonderdelen.Dedagenwordengeorganiseerdindeperiodevan14februaritot1maart2009.InstroomvanmensenmeteerderopgedanewerkervaringHetdoelvandemaatregelisomiemanddiebuitenDefensiewerkervaringheeftopgedaanenoplatereleeftijdalsnogeenfunctieambieertbijDefensie,telateninstromenopbasisvandebehoeftevanDefensie,eerderverworvencompetentieseneigenambitie,wensenenmogelijk-heden.Doormiddelvanmaatwerkwordteenpassendtrajectnaardemilitairefunctieaangeboden.InhetactieplanWerving&Behoudisdeinstroomvannieuwpersoneelmetwerkervaringaangeduidals«instroom30-plussers».Omdatdedoelgroepnietbeperktistotmensenbovendedertigisdetitelvandezemaatregelintussenaangepast.Hetgaatimmersookommensenmetwerkervaringdiejongerzijndandertig.Totenmet31december2008hebbenruim3000mensenmeteerderopgedanewerkervaring,waarondermensendieeerderbijDefensiehebbengewerkt(herintreders),belangstellinggetoondvooreenfunctiebijDefensie.Dezorgvuldigeselectieenafhandelingvandezeonverwachtgroteaantallenvergenveelinspanningenvandeorganisatie.DeBureausBijzondereInstroomenMaatwerkbijdeoperationelecommando’szijnnuoperationeelendragenzorgvoordeafhandelingvanalleaanmeldingen.Ongeveer250geïnteresseerdenzijninmiddelsaangesteldofstaanophetpunttewordenaangesteld.Ongeveer1450geïnteresseerdenzijndefinitiefafgewezenofhebbenzichteruggetrokken.Deredenenvanafwijzingzijnonderandereeengebrekaanrelevantewerkervaring,eentehogeleeftijdenonvoldoenderesultatenbijhetpsychologischeofmedischeonderzoek.Desollicitatiesvandeoverige1600geïnteresseerdenzijnnoginbehande-ling.Op12januari2009isdeeerstegroepvanelfheringetredenmilitairenbijhetCLASbegonnenaaneenkorte(opfris-)opleidingmilitairebasis-vaardigheden.Deverwachtingisdatin2009ongeveer300geïnteres-seerdenmeteerderopgedanewerkervaringzulleninstromenbijDefensie.VerminderenvandeuitvalbijdekeuringenselectieInhetactieplanWerving&BehoudisgeconstateerddatdeuitvaluithetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.914 keuring-enselectieproceshoogis.Ditkomtonderanderedoordelangedoorlooptijd,waardoorsollicitantentussentijdsafhaken,endoordekeuring-enselectie-eisen.Dedoelstellingisdeuitvalgedurendedepsychologische,geneeskundigeenveiligheidsonderzoekteverminderentotmaximaalveertigprocentin2010.Tabel3:uitvaltussenopkomstselectie&keuringenbesluitaanstelbaarin2008Opkomstselectie&keuringAanstelbarenUitvalpercentageAantalpersonen8600507341,0%Uitdegegevensblijktdatdeuitvalin200841procentbedroeg.Ditislagerdandegeraamde45procentdieindebrievenaandeKameroverWerving&Behoudwasopgenomen.Dedoelstellingomtoteenverlagingvandeuitvaltekomenwordtonverkortgehandhaafd.WervingsketenIndegrafiekopdevolgendepaginazijnderesultatenvandewervings-ketennaastelkaargepresenteerd.Hetaantalbelangstellendenistenopzichtevandevorigerapportagetoegenomen.Hetaantalsollicitantenisoverhettotaalbezienlichtgestegen,maarisbijhetCLASenhetCLSKgedaald.Deredenenvandeuitvaltussenbelangstellingensollicitatiezijnonderzochtenbeschrevenindebriefvan15oktober2008.Hetgaatvooralomeenanderebaan,hetwillendoorstuderenopeenhogerniveauendeverwachtingnietaandemedischeoffysiekeeisentevoldoen.Hetaantalaanstelbarenisgedaald.Hetverschiltussenhetaantalsollici-tantenenhetaantalaanstelbarenkentverscheideneoorzaken.Omdatsollicitantennietaltijddejuistevooropleidingofkennisvoordefunctie(s)hebben,kunnenzijineeneerste,administratieveselectieafvallen.Daar-naasthebbensollicitantenvaakmeersollicitatiestegelijkertijdlopenenkunnenzijeenkeuzemakenvooreenanderewerkgever,ofbesluitenalsnogverdertestuderen.Tenslottespeeltookdeeerdergenoemdeuitvalbijdekeuringenenselectieeenrol.Hetaantalaanstellingenvannieuwpersoneelistenopzichtevandevorigerapportagelichtgestegen.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.915 Grafiek1:wervingsketenmilitairpersoneelin2008InopleidingNadeinstroomvannieuwpersoneelvolgtaltijddeinitiëleopleidingvoordatersprakekanzijnvaneenfunctievervullingalsmilitair.Bijeenvollediggevuldeorganisatieisdeopleidingscapaciteitafgestemdopdebenodigdeopleidingenomdeorganisatiegevuldtehouden,ookweldevervangingsvraaggenoemd.Bijeennietvollediggevuldeorganisatiemoetenermeermensenwordenbinnengehaaldendusookmeermensenwordenopgeleid.Inonderstaandetabelisdeplanningvoorhetaantalopleidingsplaatsenafgezettegenhetgerealiseerdegemiddeldeoverhethelejaar2008.Tabel4:planningenbezettingopleidingsplaatsen(initiëleopleidingenenloopbaan-opleidingen>6maanden)in2008PlanningRealisatieVerschilplanningenrealisatieDefensie511363031190In2008zatengemiddeld1200militairenmeeropeenopleidingsplaatsdanhetgeplandegemiddelde.AangevuldmetdegeambieerdeverhogingvandeinstroomenopleidingsontwikkelingeninhetkadervanFPSenloopbaanlintzaldedrukopdebeschikbareopleidingscapaciteitwaar-schijnlijknogverdertoenemen.Vooruitlopendopdestructureleaanpas-singenvanhetopleidingsmodelvanDefensiewordtdaaromonderzoekgedaannaarmaatregelenomopkortetermijneenverruimingvandeopleidingscapaciteitterealiserenomdeinstroomin2009en2010aantekunnen.Inseptember2009zaldeKamereenopleidingsnotaontvangenwaarinookdezeelementenwordenverwerkt.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.916 OpleidingsverloopIndeafgelopenjarenbedroeghetopleidingsverloopvandeinitiëleoplei-dingengemiddeld35procent.Hetverloopperopleidingverschiltmedeafhankelijkvande(fysieke)zwaartevandeopleiding.Daarbijwordteenonderscheidgemaakttussenfysieklichte,middelzwareenzwareoplei-dingen.Deuitvalpercentagesbedroegenin2007gemiddeldrespectievelijk10,25en50tot60procent.InhetactieplanWervingenBehoudistotdoelgesteldhetopleidingsverloopterugtebrengennaargemiddeld30procentin2010en25procentin2013.Tabel5:uitstroomtijdensinitiëleopleidingdoormilitairpersoneeltenopzichtevandeinstroomindeinitiëleopleidingperoperationeelcommandoin2008CZSKCLASCLSKKMARTotaal<2maanden14,2%14,2%9,6%6,1%12,7%2–6maanden9,0%13,3%9,4%4,6%10,9%6–12maanden3,4%5,6%3,7%5,2%4,8%12–24maanden1,9%3,0%5,5%4,1%3,2%>24maanden0,9%2,5%2,9%1,3%2,1%Totaal29,4%38,6%30,9%21,2%33,7%Deuitstroomuitdeinitiëleopleidingbedroegin2008minderdan34procent.Deverschillenperoperationeelcommandohangenvooralsamenmetdespecifiekeaardvandeopleidingen.Omhetverlooptijdensdeopleidingenverderterugtedringenzullenin2009deinhetactieplanWerving&Behoudaangekondigdemaatregelen,waaronderdeaanbeve-lingenuithetrapport«Takeitorleaveit»enhetwatervallennaaranderefunctiesvanleerlingenuitdeinitiëleopleiding,verderwordenuitgewerktengeïmplementeerd.DoorstroomDoorstroombehelstdeplaatsingvanpersoneelopeenpassendefunctieindeorganisatieendeontwikkelingvanpersoneelenhetbiedenvanontplooiingsmogelijkheden,teneindehetvolledigepotentieeltekunnenbenuttenenpersoneeltebehoudenvoordeorganisatie.FPSspeelteenbelangrijkerolbijdeontwikkelingvanhetmilitairepersoneelmethetoogopeenvervolgloopbaanbinnenDefensie.BinnenhetFPSwordtvanuithetoogpuntvanloopbaanbegeleidingenontwikkelinguitgegaanvanmaatwerkvoordeindividuelewerknemer.Omdeindividuelebenaderingvanhetdefensiepersoneelmogelijktemakenzijneenaantalspeerpuntengekozendiein2009verderzullenwordenuitgewerkt,tewetendeintensi-veringvandeloopbaanbegeleiding,deinrichtingvandeloopbaanbegelei-dingsorganisatieendeinvoeringvandedaarvoornoodzakelijkeinstru-menten.Dezepuntenkomenhierdanookaandeorde.DoorstroomfasenFPSHetFPSisalspersoneelsysteemgerichtopdeontwikkelingvanhetperso-neeleneenoptimalekwantitatieveenkwalitatievevullingvandekrijgs-macht.Hetsysteemmoetvoortsleidentoteenverbeteringvandesturings-mogelijkhedenindesamenstellingvanhetpersoneelsbestand.Eenvandeuitgangspuntendaarbijisomtekunnenbeschikkenovereenflexibelpersoneelbestand.TothetflexibelepersoneelbestandwordthetmilitairepersoneelgerekendmeteenBBT-aanstellingenmilitairendiezijnaange-steldinFPSfase1enFPSfase2.Doordetoepassingvande(voorlopige)sturingsinstrumentenendereguleringvandedoorstroomtotFPSfase3kandegewensteflexibiliteitinhetpersoneelbestandtotstandwordengebracht.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.917 Tabel6:doorstroombijfasenFPSin2008VanFPSfase1naarFPSfase2VanFPSfase2naarFPSfase3VanBBTnaarFPSfase2VanBBTnaarFPSfase3Aantalmilitairen322411922DefensiestreefteralsgoedwerkgevernaarommedewerkersdiebijDefensiewillenenkunnenblijvenwerkenkansenenmogelijkhedentebieden.Allemedewerkersmoetendemogelijkheidkrijgenzichdoorloopbaanbegeleiding,opleidingenontwikkelingtekwalificerenvoordoor-stroombinnendedefensieorganisatie.Hetjaar2008wasvooraleenover-gangsjaarwaarindenadruklagopdeomzettingvanBBT-aanstellingeninFPS-aanstellingen.DekomendeperiodezaldedoorstroomtussendefasenvanFPSzomoetenwordengestuurddathetresultaatrechtdoetaandegewensteopbouw.LoopbaanbegeleidingIn2008isdeloopbaanbegeleidingsorganisatievanmilitaireninsamen-werkingmetdeoperationelecommando’sversterkt.Inhetvierdekwartaalvan2008hebbenhetCZSK,hetCLSKendeKMardereorganisatieplannenvoordeinrichtingvandeloopbaanbegeleidingsorganisatieuitgewerkt.HetvoorlopigereorganisatieplanvanhetCLASzalnaarverwachtinginheteerstekwartaalvan2009gereedzijn.Dewerkelijkeinrichtingvandeloopbaanbegeleidingbijdeoperationelecommando’sgebeurtin2009.Vooruitlopendopdeuitvoeringvandereorganisatietrajectengevenloopbaanbegeleiders,lijnmanagers,vakoudstenenmonitorenalweluitvoeringaanloopbaanbegeleidingbinnendeoperationelecommando’s.Tabel7:realisatie2008enplanning2009–2010vanloopbaanbegeleidersCZSKCLASCLSKKMARCoördinatieTotaal2008(real.)3430300672009(plan)4160271511442010(plan)419043251200Deeersteloopbaanbegeleiderszijnconformdedoelstellingeneind2008geworvenenwordenopditmomentverderopgeleid.Eind2008zijnvieropleidingsklassengestartvandeLeergangLoopbaanbegeleidingvoorloopbaanbegeleidersopMBO-niveau(35medewerkers)enHBO-niveau(13medewerkers).OoktoekomstigeloopbaanbegeleiderszullendeLeer-gangLoopbaanbegeleidingvolgen.Aandedoelstellingeind2008ongeveer100VTEloopbaanbegeleidersbijDefensiewerkzaamtehebbenismet67VTEnietvolledigvoldaan.Hetaantalbegeleiderszalnaarverwachtingstapsgewijsgroeientoteenaantalvan200in2010.Naastdedefensiebredeintensiveringvanloopbaan-begeleidingzijn,inhetkadervanhetactieplanWervingenBehoud,loop-baangesprekkengevoerdmetmilitairpersoneeluit«schaarsecatego-rieën».ElektronischPortfolioOmdepersoonlijkeontwikkelingvandeindividuelemilitairbeterzicht-baartemakenvooreenloopbaanbinnenofbuitenDefensie,ishetE-Portfoliovoormilitairenburgerpersoneelontwikkeld.DeontwikkelingvanhetE-Portfoliovindtplaatsindriefasen.Innovember2008ishetE-Portfoliobeschikbaargesteldvoorhetdefensiepersoneel,inclusiefdeondersteunendeopleidingenendeelektronischegebruikersondersteu-ning.In2009wordtverdergewerktaandeontwikkelingvanhetTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.918 E-Portfolioendeverdereinbeddingervanindepersoneleprocessen.Inapril2009gaatfasetweevanhetE-Portfolioin,diedeverdereuitbreidingvandefunctionaliteitenvanhetE-Portfoliobehelst.Hetgaathierbijonderandereomdemogelijkheidvoordepersoonlijkeen/ofvaktechnischeontwikkelingdoelentestellenentebewaken.Inoktober2009wordtfasedrievanhetE-Portfoliouitgevoerdwaarindeuitwisselbaarheidmetcivielekwalificatieseninstantiesverderwordtverbeterd.GedurendehetgeheleontwikkelingstrajectvanhetE-Portfoliozijnerbegeleidendetrainingenenopleidingenvoormedewerkersenleiding-gevenden.Vanuithetoogpuntvanbehoudzalvoorrangwordengegevenaanmedewerkersuitdeschaarsepersoneelcategorieënenhunleiding-gevenden.OokzaltijdensdeloopbaangesprekkenhetgebruikvanhetE-Portfoliomethetpersoneelwordenbesproken.PersoonlijkOntwikkelplanLoopbaanafsprakenwordenopgenomeninhetPersoonlijkOntwikkelplan(POP)vandemilitair.Hiertoeisin2008hetPOP-formulierontwikkeldenvoorinstemmingaangebodenaandecentralesvanoverheidspersoneel.HetPOP-formulierzalnaarverwachtinginheteerstekwartaalvan2009ingebruikwordengenomenzodraovereenstemmingisbereiktmetdeCentralesvanOverheidspersoneel.EVC-instrumentariumMethetinstrumentErkenningVerworvenCompetenties(EVC)kanzowelhetmilitairealshetburgerpersoneeldeindepraktijkopgedanekennis,ervaringenvaardigheden(bijvoorbeeldophetgebiedvanoperaties,techniek,geneeskundigeverzorging,ICTofbeveiliging)latenaccrediteren.Hiermeekunnencivielerkende(deel-)certificatenofvrijstellingenvoorinterneenexterneopleidingenwordenverworven.DaarnaastishetvoorDefensieenhaarmedewerkersvanbelangookininterneloopbanenmaxi-maalteprofiterenvanindepraktijkontwikkeldecompetenties.AanboordvanHr.Ms.Trompisgekekennaardetoepassingvanheterkennenvanverworvencompetenties,omzoopleidingsachterstandenzichtbaartemakenenwegtekunnenwerken.Eenandervoorbeeldbetreftdemoge-lijkhedendiehetCLASbiedtaanmedewerkersomeenEVC-trajecttedoorlopenvoorhetaanvangenvaneencivieleopleiding.DebelangrijksterandvoorwaardevoorhetuitvoerenvanEVC-proceduresishetE-portfolio,waarindeervaringkanwordengeregistreerd.DaarnaastzullendeinternedefensieopleidingenwordengetoetstophetErkennenvanVerworvenKwalificaties(EVK).HetEVC-instrumentisbinnenDefensiebeschikbaarentoepasbaarenkanwordeningezetvoorloopbaanbegelei-ding,opleiding(strajecten)ofintrajecten«vanwerknaarwerk».Omdecivieleerkenningteverkrijgenwordtgebruikgemaaktvanexternegeac-crediteerde(opleidings)instellingen.UitstroomUitstroombetreftdereguleringvanpersoneeldatzelfgekozenofgedwongendeorganisatieverlaat.Devoornaamsteelementenzijndereguliereenirreguliereuitstroomendegemiddeldeverblijfsduurindedefensieorganisatiebijdeuitstroom.ReguliereenirreguliereuitstroomElkeorganisatiestreeftnaarmaximalesturingopdeuitstroom.InhetpersoneelsysteemvóórFPSwassprakevaneengecontroleerde,reguliereuitstroombijheteindevaneenaanstellingBeroepspersoneelBepaaldeTijd(BBT)enbijhetbereikenvandepensioenleeftijdvoorBeroepsperso-neelOnbepaaldeTijd(BOT).AlleanderevormenvanuitstroomwarenTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.919 irregulierenperdefinitieongestuurd.IndehuidigeovergangsfaseisersprakevanreguliereuitstroombijheteindevaneenaanstellingBeroeps-personeelBepaaldeTijd(BBT)enbijhetbereikenvandepensioenleeftijdvanmilitaireninFPSfase3.NadeovergangsperiodezaldereguliereuitstroomnogsteedsbestaanuitdemilitaireninFPSfase3diedepensioenleeftijdbereikenéndemilitaireninFPSfase2hunmaximalelooptijdofleeftijdinranghebbenbereiktofvanwieDefensieheeftbepaalddatzijzichniethebbengekwalificeerdvoorFPSfase3.Beperkingvanhetirreguliereverloopblijftdedoelstelling.Eenspecifiekonderdeelvanirregulierverloopishetopleidingsverloop.Tabel8:reguliereenirreguliereuitstroom(incl.opleidingsverloop)vanmilitairperso-neelperoperationeelcommandoin2008CZSKCLASCLSKKMARTotaalRegulier5929334151352075Irregulier62021144473243505w.o.opleidingsverloop29710131521191581Totaal121230478624595580Deuitstroomistenopzichtevandevorigerapportagemetbijna500gedaald.Dezedalingheeftzichechteralleenvoorgedaanbijdereguliereuitstroom.Erzijndenodigemaatregelengenomenomdeirreguliereuitstroomteverminderenendushetbehoudteverbeteren.Deverwach-tingisdatdeeconomischecrisishieropookdenodigeinvloedzalhebben.Hetsaldovanin-enuitstroomkomtin2008uitop–891.Tenopzichtevan2007isditbijna500mindernegatief.Desondanksblijfthetstreveneruiteraardopgerichtzosnelmogelijkeenpositiefsaldotebewerkstelligenomuiteindelijkdevullingteverbeteren.VerblijfsduurDeindevorigerapportagesFPSopgenomengemiddeldeverblijfsduurbijuitstroomwerdsterkvertekenddoorhetopleidingsverloop,waarbijdeverblijfsduurperdefinitiekortis.Daaromwordtvoortaan,naastdepresentatievanhetopleidingsverloopbijdeinstroom,degemiddeldeverblijfsduurbijuitstroomgepresenteerdexclusiefhetopleidingsverloop.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9110 Grafiek2:gemiddeldeverblijfsduurmilitairpersoneelbijuitstroomperoperationeelcommandoenrangscategoriein2008Deverschilleninverblijfsduurtussendeoperationelecommando’shebbenvooraltemakenmetdeverschillendeloopbaanpatronen.Eenverbeteringvandevulllingmoet,naasteenhogereinstroom,vooralwordenbereiktdoorhetlangerbehoudenvanhetmilitairepersoneelinallerangen.BestandHierbovenzijndestromenindepersoneellogistiekeketenbehandeld.Hieronderkomenenkeleindicatorenuithetbestandaanpersoneel(deresultantevandestromen)aanbod.VullingAlleactiviteitentenbatevanWerving&BehoudenFPSzijngerichtophetvullenvandeorganiekearbeidsplaatsenomoptimaaldetakenvanDefensietekunnenuitvoeren.Hoeweldevullingvandeorganiekearbeids-plaatsenmetmilitaireninbeginselafhankelijkisvandein-,door-enuitstroom,zorgthetpersoneelopinitiëleopleidingsplaatsenvooreensignificanteafwijking.Ditpersoneelisweliswaaringestroomdenteltdusmeeindepersoneelsoverzichten,maardraagtnognietbijtotvullingvanorganiekearbeidsplaatsen.Kleinereafwijkingenwordenveroorzaaktdoorpersoneelinlangdurigeloopbaanopleidingen,personeeldatisgeplaatstbijagentschappenenprojectorganisaties,enpersoneelineenreïntegra-tie-ofherplaatsingstraject.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9111 Tabel9:vullingsgraadorganiekearbeidsplaatsenmilitairpersoneelenvacaturesop31/12/’08DefensieonderdeelOrganiekearbeidsplaat-senPersoneeloporganiekearbeidsplaat-senVacaturesVullingsgraadorganiekearbeidsplaatsenCZSK79996437156280,5%CLAS1950916277323283,4%CLSK79026866103686,9%KMAR5483489059489,2%BS106381624776,8%CDC3204247273277,2%DMO1387118320485,3%Defensie4654738941760783,7%Hetaantalvacaturesisopgelopentotruim7600.Vandezevacaturesstaatbijna25procenthooguitdriemaandenopenenbijna49procentdriemaandentotéénjaar.Derestvandevacatures,ruimeenkwart,islangerdaneenjaarnietgevuld.Demeestevacatureszijnerbijdeonderofficie-ren,ruim44procent,danvolgendemanschappenmetruim37procentendaarnadeofficierenmetbijna19procent.Watcategorieënfunctiesbetreftkanwordenopgemerktdatvacaturesvrijweloveralvoorkomen.Decate-gorieënwaarin(verhoudingsgewijs)veelvacaturesvoorkomenzijndealeerdergenoemdetechnische,medischeenvliegendefuncties.Ongeveer1500vandemilitairevacaturesbetreffencivielherkenbarefuncties,waar-onderverpleegkundigen,technicienadministratievefuncties.Hoeweldeambitieoptermijnvullingvandezefunctiesdoormilitairenblijft,zalmethetoogopzoweldevullingbijDefensiealshetcreërenvanwerkgelegen-heidinhetlichtvanverwachteontslageninhetbedrijfslevenalsgevolgvandecrisiswordenbezieninhoeverredezefunctiestijdelijkdoorburgerskunnenwordenvervuld.Grafiek3:vullingsgraadorganiekearbeidsplaatsenDefensietussen31/12/’07en31/12/’08TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9112 Tenopzichtevandevorigerapportageisdevullingsgraadvanmilitairenoporganiekearbeidsplaatsenmetruimeenprocentgedaald,alsresultaatvanhetsaldovanin-enuitstroomdatnogsteedsnegatiefis.DedalingbijhetCZSKendestijgingbijhetCLSKtenopzichtevandevorigerappor-tagehebbentemakenmetdeoverhevelingvanpersoneelvoorhetDefensieHelikopterCommando.Deondervullingvanmilitairenoporganiekearbeidsplaatsenvanruim16procentkomtnietovereenmethetprocentueletekortaanmilitairen.Erzijnimmersookmilitairenopopleidingsplaatsen,bijagentschappenenbijeenprojectorganisatiegeplaatst,enerbevindenzichmilitairenineenreïntegratie-enherplaatsingstraject.Hetgaathierbijintotaalom7920militairen.Detotalepersonelesterkte–militairénburgerpersoneel–bedraagtca.93procentvandeformatieveomvangvandedefensie-organisatie(exclusiefagentschappen).FPS-bestandHetFPSisalspersoneelsysteemgerichtopeenoptimalekwantitatieveenkwalitatievevullingvandekrijgsmachteneenverbeteringvandebesturingsmogelijkheden.Eenvandevoorwaardendaarvooriseenflexibelpersoneelbestand.TothetflexibelpersoneelbestandwordthetmilitairepersoneelgerekendinFPS-fase1en2en,indeovergangspe-riode,ookdemilitairenmeteenBBT-aanstelling.Doormiddelvandesturingsinstrumentenendereguleringvandedoorstroomtotloopbaan-fase3wordtdebenodigdeflexibiliteitinhetpersoneelbestandverwezen-lijkt.DathetmilitairepersoneelinFPSfase3niettothetflexibelepersoneel-bestandwordtgerekendbetekentoverigensnietdathetnietflexibelinzet-baaris.BovendieniseenaanzienlijkdeelvandemilitaireninFPSfase3jongerdan35jaar.Tabel10:FPS-fasemilitairpersoneelop31/12/’08BBTFase1Fase2Fase3TotaalMilitairpersoneel15782381141032316546861Opditmomentisdeomvangvanhetflexibelepersoneelbestandenhetpersoneelinfase3ongeveergelijk.Ondanksdedrukomdedefensie-organisatieopkortetermijntevullenenhetpersoneeltebehoudenzaldedoorstroomnaarloopbaanfase3zorgvuldigmoetengeschiedenomookoplangeretermijndegewensteflexibiliteitenverjonginginhetpersoneel-bestandtekunnengaranderen.RangsopbouwDerangsopbouwvanhetmilitairepersoneelisderesultantevandeformatieveopbouw(behoefte)endevulling.Tenopzichtevandevorigerapportageisereenlichtetoenamevanhettotaleaantalmilitairen,omdathetsaldovanin-enuitstroomhetlaatstehalfjaarmindernegatiefwasdaneenjaargeleden.Destijgingdeedzichvoorbijdemanschappenenofficieren,maarnietbijdeonderofficieren.Datdetotalemilitairepersoneelsterkteineenhalfjaartijdistoegenomenterwijldevullingisafgenomen,ligtvooralaanhetaantalmilitaireninopleiding.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9113 Grafiek4:rangsopbouwmilitairpersoneelop31/12/’08LeeftijdsopbouwOmtekomentoteenmoderne,flexibeleensnelinzetbarekrijgsmachtisonderandereeenverjongingvanhetpersoneelbestandnodig.Dezedoel-stellingistendelegerealiseerddooreenstijgingvanhetaandeelvanjongpersoneelindeleeftijdsklassentot20jaar.Detoenamevanmilitairperso-neelindeleeftijdsklassebovende50istoeteschrijvenaandedoor-stroomvanhetzittendemilitairepersoneelbinnenhetgeslotenpersoneel-systeemendeverhogingvandepensioenleeftijd.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9114 Grafiek5:leeftijdsopbouwmilitairpersoneelop31/12/’08Hoewelergeenéénopéénrelatieistussenrang,FPS-faseenleeftijd,zoueenflexibelinzetbareenjongepopulatievooralineenhoogaandeeljongerdan35jaartotuitdrukkingmoetenkomen.Tabel11:trendleeftijdsopbouw(jongerenouderdan35jaar)tussen31/12/’07en31/12/’0831/12/’0730/06/’0831/12/’08<35jaar60,4%59,6%60,0%=35jaar39,6%40,4%40,0%Dehuidigeverhouding60/40komtovereenmetdeoudedoelstellingvandeverhoudingberoepspersoneelbepaaldetijd(BBT)enberoepspersoneelonbepaaldetijd(BOT).Meteenaantrekkendeinstroomvan(vooral)jongpersoneelenhetreguliereverloopindehogereleeftijdscategorieënzaldegewensteleeftijdsopbouwoverongeveer10tot15jaarwordenbereikt.KwalitatievemismatchNaastdekwantitatievevullingisookeengoedekwalitatievevullingeenvoorwaardevooreenoptimaalpresterendedefensieorganisatie.Dekwali-tatievemismatchbehelstonderanderedeplaatsingvanmilitairenbene-denenbovenhunrangsniveau.Hetdoelisuiteraardomditverschijnseltoteenminimumtebeperken.TweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9115 Grafiek6:benedenenbovenrangsniveaugeplaatstzijnop31/12/’08Tenopzichtevandevorigerapportagesishetaantalmilitairendatbenedenenbovenhunrangsniveauisgeplaatstverderafgenomen.Omdatdezeplaatsingenmedezijnveroorzaaktdooreerderereorganisa-tiesishetdeverwachtingdatdezetrenddekomendejarenzalaanhouden.AfsluitendCultuurencommunicatieNaastdeinrichtingvandeloopbaanbegeleidingendeinvoeringvanhetbenodigdeFPS-instrumentariumvergenFPSendemaatregelenophetgebiedvanbehoudvanpersoneeleenanderewijzevanwerkenendenkenbijpersoneel,leidinggevendenenP&Ofunctionarissen.Omdittebewerk-stelligenzijnindetweedehelftvan2008activiteitenophetgebiedvancommunicatieenvoorlichtingontplooid.Inheteerstekwartaalvan2009startereennieuweinformatierondedieisgerichtopdeverdereonder-steuningvanleidinggevendenenmedewerkersbijhetwerkenmethetFPS.OokbijdeontwikkelingvanopleidingenentrainingentenbehoevevandeinvoeringvaninstrumenteninhetkadervanhetFPS,zalblijvendaandachtwordengeschonkenaandegewenstewerk-endenkwijzevanpersoneel,leidinggevendenenP&O-functionarissen.OverlegmetCentralesvanOverheidspersoneelOpditmomentwordtoverdeverdereuitwerking,deinvoeringenderechtspositionelekadersvanhetFPSoverleggevoerdmetdeCentralesvanOverheidspersoneel.ErbestaatovereenstemmingoverdealgemeneuitgangspuntenenvoornemensmetbetrekkingtothetFPS.TenslotteDiverseindicatorenvoorFPSenWerving&Behoudzijnvoorzichtigposi-tief,maardebelangrijkste,devullingvanorganiekearbeidsplaatsen,isTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9116 ookin2008verslechterd.In2008washetsaldovanin-enuitstroomwelis-waarverbeterdtenopzichtevandevorigerapportageenhetvorigejaar,maarhetisnogsteedsnegatief.Metdevelein2008gestartemaatregeleninhetkadervanwervingenbehoud,moetdelijnvanverbeteringwordenvoortgezetomeenpositiefsaldotebereikenenhetaantalvacaturesteverminderen.DaarbijkandeontwikkelingopdearbeidsmarktvoorDefensievanbelangzijn.Daarbijwordtwelaangetekenddateenpositiefsaldovanin-enuitstroomnietdirectleidttoteenverbeteringvandevulling.Nieuwaangesteldmilitairpersoneelzaleerstdeinitiëleopleidingmoetenvolgenvoordatplaatsingopeenorganiekearbeidsplaatsaandeordeis.Behoudvanhethuidigemilitairepersoneelheeftweldirecteffectopdevulling.DebeperkingvandeirreguliereuitstroommetFPSenanderebehoudmaatregelenisdaaromeenbelangrijkdoel.Denoodzakelijketoenamevandeinstroomvergteenuitbreidingvandecapaciteitvooropleidingen.Datgeldtookvoorde(tijdelijke)samenloopvanhetoudeopleidingsmodelendeintensiveringvandesamenwerkingmetROC’s.Momenteelstaatdebeschikbareopleidingscapaciteitonderdruk.Tijdelijkeoplossingenzullenopkortetermijndecapaciteitvergroten.Hetisdeuitdagingisomditzominmogelijktenkostevandeoperatio-nelecapaciteittelatengaan.Structureleoplossingenwordennaderonderzocht.Maatregelenwordenthansvoorbereidenhierovervolgenditvoorjaarbesluiten.Dekomendejarenzijngroteinspanningennoodzakelijkomdeactuele7607militairevacaturestegaanvullen.Detoenemendebehoeftenophetgebiedvanopleidingscapaciteitvergrotendieuitdaging.Daartoezijnreedsveleactiesingezet,metFPS-maatregelenensinds2008ookmetgerichtemaatregelenuithetActieplanWerving&Behoud.Deeerstetekenenvanverbeteringzijnwaarneembaarmaarkunnennietverhullendatdevullingvandeorganiekearbeidsplaatsenverderisverminderd.Metvoortvarendheidwordennudemaatregelenuitgevoerdomin2009deneerwaartsespiraaltedoorbrekenendevullingvandeorganisatieteverbeteren.DestaatssecretarisvanDefensie,J.G.deVriesTweedeKamer,vergaderjaar2008–2009,31700X,nr.9117