Deel II Gezondheidsraad advies over de gezondheidsrisico’s rondom geitenhouderijen.

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202628 973Toekomst veehouderijNr. 285 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 8 december 2025Hierbij bied ik uw Kamer, mede namens de Minister van Landbouw,Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN), het Gezondheidsraad advies«Gezondheidsrisico’s rond veehouderijen 2025: deel II Gezondheidsimpactvan wonen nabij geitenhouderijen en mogelijkheden voor beperkinggezondheidsrisico’s» aan met de bijbehorende technische toelichting. Dittweede deeladvies is vandaag ook gepubliceerd op de website van deGezondheidsraad.1 Ik dank de Gezondheidsraad voor dit advies.Eerder is uw Kamer geïnformeerd over het eerste deeladvies van deGezondheidsraad over de gezondheidsrisico’s rondom geitenhouderijen.2Op basis van de beschikbare wetenschappelijke literatuur concludeerdede Raad in juli dat het verband tussen wonen in de nabijheid vangeitenhouderijen en het risico op longontstekingen waarschijnlijkoorzakelijk is. Dat geeft volgens de Raad voldoende aanleiding om opbasis van het voorzorgsbeginsel maatregelen te nemen om de gezond-heidsrisico’s voor omwonenden van geitenhouderijen te beperken.In het tweede deeladvies heeft de Gezondheidsraad voor zover mogelijkantwoorden gegeven op complexere en meer gedetailleerde vragenomtrent de aard en ernst van de gezondheidseffecten en de mogelijkeoorzaken. De Raad komt tot de conclusie dat het risico op longontstekingis verhoogd voor omwonenden binnen 500 meter (73%) en 1 kilometer(19%) van een geitenhouderij. De Raad komt op lagere schattingen vanhet aantal extra longontstekingen, ziekenhuisopnamen en sterfgevallendat op landelijke schaal is toe te schrijven aan de aanwezigheid vangeitenhouderijen dan eerder gecommuniceerd.31Advies Gezondheidsrisico’s rond veehouderijen 2025: deel II | Gezondheidsraad2Kamerstuk 28 973, nr. 2803Kamerstuk 28 973, nr. 259 kst-28973-285ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 973, nr. 2851 De Raad geeft in zijn advies een aantal aanbevelingen voor mogelijkemaatregelen die om een politiek-bestuurlijk besluit vragen. Volgens deRaad is het terugdringen van de blootstelling van omwonenden de meestaangewezen manier om het gezondheidsrisico van omwonenden vangeitenhouderijen te beperken. Dit kan door het reduceren van emissies(van micro-organismen, fijnstof en endotoxinen), en een minimale afstandaan te houden tussen geitenhouderijen en kwetsbare bestemmingen.Daarbij adviseert de Raad om onderzoek te doen naar het effect vanemissiereducerende maatregelen en dit effect te monitoren, omdathierover weinig kennis over beschikbaar is.Ik neem dit advies en de gezondheidseffecten voor omwonenden serieus.Voor het bepalen van een vervolgaanpak ga ik de twee deeladviezensamen met de Minister van LVVN grondig bestuderen. U ontvangt onzeinhoudelijke beleidsreactie zo snel mogelijk, uiterlijk in februari volgendjaar.Op dit moment werkt de WUR aan een overzicht van (on-)mogelijkhedenom emissie van bacteriën uit stallen te verminderen.4 Dit overzicht wordtverwacht in januari. Daarnaast heeft de geitensector zeer recent eensectorplan over deze problematiek gepubliceerd. Het onderzoek van deWUR en het initiatief uit de geitensector zullen wij meenemen bij deinhoudelijke reactie op het Gezondheidsraad advies.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,J.A. Bruijn4Kamerstuk 28 973, nr. 268.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 973, nr. 2852