Stand van zaken Belastingdienst

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 066BelastingdienstNr. 1463 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 6 maart 2025Op donderdag 13 maart is een commissiedebat Belastingdienst gepland.Ik kijk ernaar uit om met uw Kamer de stand van zaken bij de Belasting-dienst te bespreken. In mijn Kamerbrief van 11 december 2024 heb ik utoegezegd een stand-van-zakenbrief toe te zenden waarin ik u informeerover de voortgang op een aantal actuele en lopende onderwerpen.1 Dezeonderwerpen kunt u in bijlage 1 vinden.Zoals bekend heeft de Belastingdienst een uitdagende tijd achter de rug.Daarom ligt de focus in het heden op het brengen van rust voor deorganisatie. De inzet is gericht op de basis op orde brengen en houden.Met effect, op dit moment staat de Belastingdienst er beter voor danenkele jaren geleden. Elke dag wordt er nagenoeg probleemloos ruim 1miljard euro opgehaald om onze publieke voorzieningen te financieren.Daarmee loopt er dagelijks 10% van het Nederlandse betaalverkeer naarof vanaf de Belastingdienst.Het op orde brengen van de basis zorgt voor perspectief. Er ligt eenmeerjarige planning voor de modernisering van de ICT-systemen. Depersoneelsbezetting is op orde gebracht en de wervingsdoelstelling wordtgehaald. Burgers en bedrijven kunnen steeds eenvoudiger aangifte doenen worden sneller met vragen geholpen via onder andere de voorafingevulde aangifte, videobellen en hulp aan extra balies en steunpunten.Over de voortgang op ICT, personeel en dienstverlening zal ik u hierondernader informeren.Deze inspanningen zijn niet alleen goed voor de organisatie zelf, iedereenheeft baat bij een goed functionerende en toegankelijke Belastingdienst.Daarom blijft de Belastingdienst – met een mix van proactieve dienstver-lening en hulp, toezicht en handhaving – de burger en ondernemercentraal zetten. Zo zorgen we ervoor dat we helpen waar het kan en1Kamerstukken II 2024/25, 31 066, nr. 1446 kst-31066-1463ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14631 fouten vaststellen waar dat moet. Dat is waar de Belastingdienst voorstaat en wil blijven staan.Met deze brief ontvangt uw Kamer ook het rapport van de Adviescom-missie Analytics en een rapport over «rulings met een internationaalkarakter». Deze rapporten worden in de bijlage met actuele onderwerpennader toegelicht.In deze brief zal ik eerst ingaan op het belang van een toekomstbestendigeorganisatie en op wat er nodig is om de Belastingdienst klaar te makenvoor de toekomst. Ook ga ik nader in op de Algemene VerordeningGegevensbescherming (AVG) bij de Belastingdienst.2Een toekomstbestendige BelastingdienstEen toekomstbestendige Belastingdienst is een voorwaarde voor defiscale agenda van de toekomst én voor de continuïteit van robuustebelastingheffing en -inning. Mijn ambtsvoorganger heeft een toekomstbe-stendige Belastingdienst genoemd als één van zijn prioriteiten in deFiscale Strategische Agenda, die met uw Kamer is gedeeld.3 In mijn briefvan 11 december 2024 heb ik dit onderschreven en ben ik ingegaan opwat er in mijn ogen nodig is om dit te bereiken.Het klaarmaken van de Belastingdienst voor de toekomst betekent dat ervoldoende aandacht moet blijven voor de uitdagingen op het gebied vanICT en personeel. En ook aan het borgen en verder verbeteren van dehoogwaardige dienstverlening die de Belastingdienst biedt aan burgersen bedrijven. Daarmee wordt een fundament gelegd voor de toekomst. Ikzal hieronder kort stilstaan bij deze drie opgaven.Modernisering ICTBinnen de Belastingdienst gaat er veel aandacht uit naar de moderni-sering van het ICT-landschap. Zonder dit betrouwbare en stabieleICT-landschap kan de Belastingdienst zijn taken niet vervullen. Jaarlijksworden er miljoenen aangiften verwerkt met behulp van massaleprocessen die voor een groot deel al volledig automatisch wordenuitgevoerd met behulp van robuuste en stabiele ICT-systemen.De noodzaak om deze ICT-systemen te moderniseren blijft groot. Omdatbinnen en buiten de Belastingdienst de kennis van verouderde systemensteeds schaarser wordt, blijft het noodzakelijk dat de moderniseringvolgens planning wordt voortgezet. Daarmee worden de systemenwendbaarder, zodat de Belastingdienst beleidswensen in de toekomsteenvoudiger kan implementeren. Bovendien is dit een voorwaarde voortoekomstige hervormingen van het belastingstelsel en kan de Belasting-dienst met een modern en wendbaar ICT-landschap de dienstverleningverder verbeteren.Omdat de hoeveelheid veranderwensen altijd de capaciteit van deBelastingdienst overstijgt, moet de Belastingdienst strategische en breedgedragen keuzes blijven maken. Een deel van de ruimte die in de nabijetoekomst ontstaat, is bijvoorbeeld nodig voor essentiële verbeteringen inde dienstverlening aan burgers en bedrijven, en in het toezicht.2Zie daarvoor Hoofdstuk II, paragraaf g in bijlage 1 «Actuele onderwerpen, moties entoezeggingen»3Kamerstukken II 2024/25, 32 140, nr. 207Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14632 Het huidige beeld is dat voor de meeste ketens het overgrote deel van hetachterstallig onderhoud eind 2026 zal zijn afgerond, zoals ik u eerder hebbericht.4 In enkele ketens (Inkomensheffingen, Loonheffingen, Omzetbe-lasting en Innings & Betalingsverkeer) loopt deze opgave langer door. Inbijlage 1 zal ik u nader informeren over het uitfaseren van de verouderdeontwikkelingssoftware Cool:Gen en over de voortgang van de aanbe-steding van de pakketoplossing voor de keten Omzetbelasting. Ookinformeer ik uw Kamer over de succesvolle modernisering van hetICT-landschap voor de motorrijtuigenbelasting.PersoneelDe Belastingdienst wil een organisatie zijn waar medewerkers trots op zijnen waar medewerkers werken vanuit plezier en vakmanschap. In mijnbrief van 11 december 2024 bent u geïnformeerd over de acties die deBelastingdienst neemt om de personeelsdoelstellingen te realiseren. In2024 is het de Belastingdienst gelukt om voldoende personeel te wervenen alle formatieplaatsen te vullen. Dat onderschrijft dat de Belastingdienstals een aantrekkelijke werkgever wordt gezien. Uit onderzoek ondermedewerkers blijkt dat zij steeds positiever zijn over de Belastingdienst alswerkgever. Ook staat de Belastingdienst op plek 6 in de lijst van favorietewerkgevers, een stijging van 4 plaatsen ten opzichte van vorig jaar.Ondanks de continue instroom van nieuwe medewerkers blijft hetbeschikken over voldoende, vakbekwaam en vitaal personeel één van debelangrijkste opgaven voor de Belastingdienst. De komende jarenstromen naar verwachting veel medewerkers uit door het bereiken van depensioengerechtigde leeftijd.5 Hoewel de Belastingdienst onverminderddoorgaat met het werven van medewerkers, verschuift het zwaartepuntvan de inspanningen naar het behoud en het vergroten van de inzet-baarheid van medewerkers. In het Jaarplan 2025 bent u geïnformeerdover de acties die de Belastingdienst hiervoor neemt, zoals vernieuwdeopleidingsmethoden en een nieuw arbodienstverleningsmodel. Ook is deBelastingdienst gestart met nieuw beleid om het ziekteverzuim, dat nog tehoog is, naar beneden te brengen. De strategische personeelsplanningblijft inzicht geven in wat de organisatie nodig heeft om in de dienstver-lening aan burgers en bedrijven te blijven voorzien.Ik vraag uw Kamer oog te blijven houden voor de personele opgave vande Belastingdienst. De personele bezetting van de Belastingdienst blijftnaar verwachting ook in de toekomst onder druk staan, terwijl de opgavenvoor de Belastingdienst blijven toenemen. Extra werkzaamhedenvoortkomend uit nieuwe en gewijzigde (inter)nationale wet- en regel-geving en rechterlijke uitspraken, zoals rond box 3, het inzagerecht in hetfiscaal dossier en DAC zijn voorbeelden hiervan.Dienstverlening, toezicht en opsporingDe ambitie van de Belastingdienst is om een organisatie te zijn waarburgers en bedrijven vertrouwen in hebben. Daarom zet de Belasting-dienst in zijn werk burgers en bedrijven centraal. De dienstverlening wordtvoortdurend afgestemd op de behoeften van burgers en bedrijven. Om deruim tien miljoen belastingplichtige burgers en bedrijven goed van dienstte kunnen zijn, kiest de Belastingdienst voor een zo optimaal mogelijk4Voor het laatst in Kamerstukken II, 2024/25, 31 066, nr. 1446 Kamerstukken II 2024/25, 31 066, nr.14465In hoofdstuk IV van bijlage 1 «Actuele onderwerpen, moties en toezeggingen» is meerinformatie opgenomen over personeel, inclusief cijfers over de verwachte uitstroom.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14633 samenspel van grootschalige geautomatiseerde processen en – waarnodig – op de persoon toegesneden laagdrempelige ondersteuning.De campagneboodschap tijdens de aangiftecampagne van 2025 luidtdaarom als volgt: «Doe aangifte op jouw manier. Met of zonder hulp.»Want hulp is er voor iedereen; in de buurt, telefonisch én online. DeBelastingdienst wil daarmee – naast de groep die extra hulp nodig – ookeen bredere groep aanspreken die zich door betere informatieverstrekkingmeer gesteund voelt bij het doen van aangifte. Naast telefonische hulp,hulp via videobellen en hulp aan de fysieke balies en steunpunten helptde Belastingdienst burgers ook op laagdrempeligere manieren doorbijvoorbeeld hulp online aan te bieden via video’s en animaties.Daarmee wordt het voor burgers en bedrijven steeds makkelijker ombelastingzaken snel en eenvoudig te regelen. Zo kunnen burgers nu ookhun motorrijtuigenbelasting regelen in het digitale portaal «Overzichtbetalen en ontvangen» en kunnen burgers en bedrijven in steeds meergevallen een openstaand bedrag direct betalen via iDeal. Voor wie hetnodig heeft blijft extra ondersteuning altijd mogelijk. Want naasttelefonische hulp via de BelastingTelefoon kunnen burgers nu op 38locaties in het land terecht voor persoonlijke ondersteuning, waaronderbij een mobiele balie in de vorm van een dienstverleningsbus. Tijdens deaangiftecampagne staat deze bus op 14 verschillende locaties in het land.Belastingdienstmedewerkers helpen bij de dienstverleningsbus burgersmet algemene vragen en brengen de mogelijkheden voor hulp bij hetdoen van de aangifte inkomstenbelasting onder de aandacht.De Belastingdienst wil dat burgers en bedrijven zoveel mogelijk uitzichzelf hun fiscale verplichtingen nakomen en zet daarbij in op hetvoorkomen van fouten in een vroeg stadium. Het voorkomen van foutenheeft namelijk een groter effect op de naleving dan het achteraf herstellenvan fouten. Een aangifte die in één keer goed is scheelt bovendien eenhoop extra werk. Niet alleen voor burgers en bedrijven, maar ook voor deBelastingdienst.De inzet van het totaal aan instrumenten in de dienstverlening, toezicht enopsporing vormt de handhaving van de Belastingdienst, de zogenoemdehandhavingsmix. Deze handhavingsmix is afgestemd op wat er nodig isom de naleving zoveel mogelijk te bevorderen, waarbij dienstverlenendeen preventieve maatregelen altijd de voorkeur hebben. Het aandeel vanhet toezicht achteraf in de handhavingsmix is een afweging tussen deinzet van de schaarse middelen en het effect op de compliance.Prioriteiten, actuele onderwerpen, toezeggingen en motiesIn bijlage 1 «Actuele onderwerpen, moties en toezeggingen» informeer ikuw Kamer over een aantal belangrijke onderwerpen, waaronder de laatstestand van zaken met betrekking tot coronabelastingschulden en devoortgang op openstaande moties en toezeggingen. Deze zijn ingedeeldaan de hand van de vier strategische prioriteiten uit de MeerjarenstrategieBelastingdienst 2025–2030: verbinding met de samenleving; de basis oporde brengen én houden; dienstverlening, toezicht en opsporing continuverbeteren; en werken met plezier en vanuit vakmanschap.Overige brieven van de BelastingdienstMet het oog op het commissiedebat Belastingdienst breng ik graag onderde aandacht dat uw Kamer voorafgaand aan het commissiedebat tweeandere brieven van mij ontvangt. Dit betreft een Kamerbrief over hetTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14634 rapport met betrekking tot het gebruik van het Risico Analyse Model(RAM) en een Kamerbrief over toezicht bij de Belastingdienst.Tot slotDe Belastingdienst staat voor een financieel gezond Nederland en vooreen organisatie waarop burgers en bedrijven kunnen vertrouwen en waarmedewerkers trots op zijn. Het werk van de Belastingdienst is erop gerichtom eerlijk en zorgvuldig belasting te heffen en te innen. In de afgelopenjaren heeft de Belastingdienst voortgang gerealiseerd op de bredeopgaven op het gebied van ICT, personeel en dienstverlening. Deorganisatie staat nog steeds voor een aantal belangrijke opdrachten voorde toekomst. Om deze te volbrengen heeft de Belastingdienst stabiliteit encontinuïteit nodig, zodat de organisatie de basis op orde kan brengen enhouden. Ik kijk ernaar uit om hierover met u in gesprek te gaan tijdens hetcommissiedebat van 13 maart.De Staatssecretaris van Financiën,T. van OostenbruggenTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 066, nr. 14635