Voortgang MIRT verkenning Bereikbaarheid Ameland en opvolging motie Heutink afvaarten TSM

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 600 AVaststelling van de begrotingsstaat van hetMobiliteitsfonds voor het jaar 202529 684WaddenzeebeleidNr. 68 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 3 september 2025Op 14 november 2024 is uw Kamer geïnformeerd over de StartbeslissingMIRT verkenning Bereikbaarheid Ameland1. Met deze brief ontvangt deKamer de laatste stand van zaken m.b.t. de voortgang, planning eninformatie over de onafhankelijke commissie van deskundigen. Voortsgaat de brief in op de motie van het Lid Grinwis c.s.2 en wordt uw Kamergeïnformeerd over de uitvoering van de motie van Lid Heutink over degeschrapte afvaarten van Terschellinger Stoomboot Maatschappij.3Publicatie kennisgeving voornemen en participatieOp vrijdag 9 mei jl. is de kennisgeving voornemen en participatiegepubliceerd in de Staatscourant4. Hiermee is een belangrijke mijlpaalbehaald, de verkenning is officieel gestart.Geactualiseerde planningDe planning voor de MIRT verkenning is afgelopen periode geactuali-seerd. De mijlpaal voor het (bestuurlijk) vaststellen van de voorkeursop-lossing is met een periode van een jaar verschoven naar november 2027.Dit vanwege de langere opstart van het project en complexiteit van deopgave. Betrokken partijen zijn ervan bewust dat zorgvuldigheid noodza-kelijk is, om te komen tot een gedragen bestuurlijke voorkeursbeslissing.1Kamerstuk 36 600 A, nr. 172Kamerstuk 29 684, nr. 2933Kamerstuk 29 684, nr. 2864Staatscourant 2025, 15134 Publicatie te vinden via: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stcrt-2025-15134.html en https://www.platformparticipatie.nl/bereikbaarheid-ameland/default.aspx kst-36600-A-68ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 A, nr. 681 Onafhankelijke commissie van deskundigenIn de Kamerbrief van 14 november 2024 is aangekondigd dat er eenonafhankelijke commissie van deskundigen ingesteld wordt voor deverkenning. De commissie krijgt de opdracht om door een two-pager eenschriftelijk advies uit te brengen aan het Ministerie van IenW. Gedurendede verkenning zal de commissie op de zeefmomenten (de zogenaamde«trechteringsmomenten»» binnen de MIRT-verkenning) adviseren. Decommissie adviseert op inhoud en inzichten die binnen de MIRTverkenning gegenereerd worden. Het Ministerie van IenW zal de adviezenbetrekken in de besluitvorming om te komen tot een bestuurlijk gedragenvoorkeursbeslissing. De uitgangspunten sober, doelmatig en toekomstbe-stendig zullen daarbij belangrijke afweegcriteria vormen. Eerdere studiesover de vaargeulproblematiek zullen beschikbaar gesteld worden aan decommissie. Verwachting is dat de commissie in het najaar bekend is.Motie Grinwis c.s.Op 20 mei jl. hebben de leden Grinwis (CU), Vedder (CDA), Soepboer(NSC),Aukje de Vries (VVD), Pierik (BBB), Bamenga (D66), Eerdmans(JA21) Koekkoek (Volt), Van Kent (SP) en Stoffer (SGP) de regeringverzocht om voor de concessie Waddenveren Oost in te zetten op eentussenconcessie met een zodanige looptijd dat gedurende die concessiede relevante beïnvloedbare onzekerheden fors worden gereduceerd, inplaats van op een nieuwe concessie met een looptijd van vijftien jaar. Inde beantwoording van de Kamervragen5 en tijdens het notaoverleg vandonderdag 26 juni jl. heeft de Staatssecretaris aangegeven dat het kabinetzich momenteel beraadt over uitvoering van de motie en de onzekerhedenvoor de concessie Waddenveren Oost. Daarbij wordt ook rekeninggehouden met de samenhang met de MIRT verkenning. De Staatssecre-taris zal de Kamer hierover in september informeren.Motie van lid Heutink over de geschrapte afvaarten bij TSMOp 6 februari jl. heeft Lid Heutink (PVV) de regering verzocht alles op alleste zetten zodat de B.V. Terschellinger Stoomboot Maatschappij (hierna:TSM) zo snel als mogelijk en zo veel als mogelijk geschrapte afvaartenterugneemt in haar dienstregeling6. Middels deze brief wordt uw Kamergeïnformeerd over de uitvoering van deze motie.Huidige contextTSM heeft in het vervoerplan voor 2025 aangegeven 355 afvaarten tezullen schrappen. Daarvan zijn 54% afvaarten van de interinsulairesneldienst, 40% bestaat uit afvaarten van de overige sneldiensten en 6%uit afvaarten van de reguliere veerdiensten. De afvaarten van de interinsu-laire sneldienst vallen niet onder reikwijdte van de concessie.De afvaarten zijn geschrapt, omdat deze onder andere door teruglopendepassagiersaantallen een extreem lage bezetting hebben. Zo was degemiddelde bezetting per afvaart in 2023 ongeveer 190 personen, terwijler een boekbare capaciteit per schip is van 312 (ms Koegelwieck,sneldienst), 414 (ms Tiger, sneldienst), 565 (ms Willem Barentsz en msWillem de Vlamingh, veerdienst), 800 (ms Vlieland, veerdienst) en 850 (msFriesland, veerdienst) personen. Ook zijn de bedrijfskosten van Doeksendoor de inflatie sterk gestegen. Voorkomen moet worden dat deze hogerekosten impact hebben op de hoogte van de tarieven of verschraling op5Kamerstuk 23 645, nr. 8536Kamerstuk 29 684, nr. 286.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 A, nr. 682 andere gebieden in de bedrijfsvoering. De aanpassing van de dienstver-lening is dus niet het gevolg van personeelstekorten bij de rederij.Concessie verplichtingen Waddenveren WestTSM voldoet met de huidige dienstregeling ruimschoots aan de minimaledienstregeling die opgenomen is in de concessie. Door een minimaledienstregeling te eisen, is de minimale bereikbaarheid geborgd. Daarnaastheeft TSM de mogelijkheid om extra afvaarten toe te voegen en zo dekwaliteit van de dienstverlening te verbeteren.TSM heeft bij het opstellen van deze dienstregeling en het vervoerplanzorgvuldig de stappen uit de concessie doorlopen. Zo heeft zij zienswijzenopgehaald bij de stakeholders en deze overgenomen, of bij afwijking vandeze zienswijzen, hierop gereageerd. Op basis van de zienswijzen heeftTSM het vervoerplan aangepast, door in oktober wel met de veerboot vanen naar Terschelling te varen op zaterdagavond en door de interinsulairedienstregeling heel juli en augustus in stand te houden.Opvolging motieHet ministerie heeft uitvoerig gesproken met TSM naar aanleiding vandeze motie. Hieruit kwam naar voren dat TSM geen ruimte ziet om deextra diensten weer uit te voeren. Ook binnen het Ministerie is dezefinanciële ruimte er niet. Daarnaast is het zo dat er op de afvaartenrondom de geschrapte afvaarten ruim voldoende plek is voor reizigers,met uitzondering van de interinsulaire afvaarten. Ook is er voldoenderuimte voor eventuele groei van het aantal passagiers. De geschrapteafvaarten zullen dan ook naar verwachting niet teruggebracht worden inde dienstregeling van 2026. Uiteraard hebben de Decentrale Overhedenen Consumentenorganisaties bij de voorbereidingen van het vervoerplanvoor 2026 opnieuw de gelegenheid om hun zienswijzen in te brengen.Mochten omstandigheden zodanig wijzigen dan zal TSM haar besluitheroverwegen.Het Ministerie begrijpt dat het schrappen van de afvaarten reizigers raakt.Het is echter zo dat TSM nog steeds meer afvaarten verricht dan isafgesproken in de concessie Waddenveren West. Het blijft van belang dathet mogelijk is om extra afvaarten weer te schrappen, wanneer dit nodigis.Mede namens de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,R. TiemanTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 600 A, nr. 683