Onderzoeksrapporten van de evaluatie van het Rijkshuisvestingsstelsel kantoren en specialties

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202631 490Vernieuwing van de rijksdienstNr. 394 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKENEN KONINKRIJKSRELATIES Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 13 maart 2026Met deze brief bied ik uw Kamer de onderzoeksrapporten aan van deevaluatie van het Rijkshuisvestingsstelsel kantoren en specialties (hierna:RHS). Ik zet mij in voor een slagvaardige overheid waarbij ik toewerk naarhet uniformeren van de bedrijfsvoering binnen het Rijk, onder anderedoor verplichte standaarden en gezamenlijke voorzieningen. Dezeevaluatie biedt aanknopingspunten om deze doelen te bereiken. De focusligt op twee deelstelsels van het RHS: voor kantoren en voor specialties.Het Defensievastgoed en de bijzondere specialties vallen niet onder mijnstelselverantwoordelijkheid en zijn daarom niet meegenomen in deevaluatie.Met een goedwerkend RHS draag ik bij aan een efficiënte en slagvaardigeoverheid, daarom is belangrijk om periodiek te kijken hoe het stelselfunctioneert en aan de hand van de voorstellen verbeteringen door tevoeren. Daarmee ontwikkelt het stelsel zich verder door en borg ik datrijksdiensten zo optimaal mogelijk worden gehuisvest.Ik ben de onderzoekers dankbaar voor het onderzoek en de gedaneaanbevelingen. Het onderzoek biedt waardevolle inzichten in de werkingvan de stelsels kantoren en specialties en biedt aanknopingspunten om destelsels samen met de betrokken partijen door te ontwikkelen en daarmeete verbeteren.AchtergrondPer 1 januari 2016 is het huidige Rijkshuisvestingsstelsel voor kantoreningegaan. Per 1 januari 2017 is het huidige Rijkshuisvestingsstelsel voorspecialties ingegaan. Bij de inwerkingtreding van het RHS is vijfjaarlijksevaluatie toegezegd. De voorliggende evaluatie omvat de periode van1 juli 2020 tot 1 juli 2025. kst-31490-394ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 490, nr. 3941 De centrale opdracht was het evalueren van het Rijkshuisvestingsstelsel2016, specifiek het deelstelsel kantoren en het deelstelsel specialties,zodanig dat:1.De doelmatigheid en doeltreffendheid van beide deelstelsels in kaartworden gebracht;2.Verbetervoorstellen voor de toekomst geformuleerd worden.BeleidsreactieIk kan mij vinden in de gedane aanbevelingen. Uit de evaluatie blijkt dathet kantorenstelsel in de afgelopen jaren effectiever en doelmatiger isgeworden. Het heeft zich ontwikkeld tot een samenhangend kader voor derijkskantoorhuisvesting. Tegelijkertijd is het kantorenstelsel onder drukkomen te staan door externe ontwikkelingen (stijgende kosten, veilig-heidseisen, netcongestie etc.). Het stelsel is in de afgelopen jarengegroeid tot een strategisch instrument, maar er valt nog winst te behalenop het verbinden van visies en domeinen tot een integrale benadering vande werkplek. In de komende tijd wil ik onderzoeken welke concretestappen hiervoor nodig zijn.De aanbevelingen voor het specialtystelsel omvatten meer omvangrijkestelselwijzigingen, met name op het gebied van financiering en gover-nance. De evaluatie concludeert dat het specialtystelsel momenteelonvoldoende doelmatig én onvoldoende doeltreffend functioneert doorde autonomie van individuele aanspreekpunten per departement,schaarste in middelen en capaciteit bij de departementen, en hetontbreken van rijksbrede sturing. Het zal naar verwachting meerdere jarenvergen om deze aanbevelingen zorgvuldig op te volgen. Het doel is omhet specialtystelsel slimmer en efficiënter in te richten. Hierbij hoort – netzo als bij het deelstelsel kantoren – ook de structurele, integraleverbinding tussen ICT, HR, huisvesting en faciliteiten. In de komende tijdlaat ik onderzoeken welke acties nodig zijn om het stelsel naar aanleidingvan de aanbevelingen te versterken.VervolgVoor het kantorenstelsel lopen al concrete verbetertrajecten. Zo isrecentelijk interdepartementaal besloten dat het Rijksvastgoedbedrijf bijrijkskantoren voortaan één tarief per vierkante meter hanteert, in plaatsvan verschillende regiotarieven. Daarnaast werkt mijn ministerie insamenwerking met betrokken partijen aan een betere informatievoor-ziening. Aan de hand van de gedane aanbevelingen worden hier nieuwestappen aan toegevoegd.De opgaven binnen het specialtystelsel vragen interdepartementaleafstemming in samenwerking met uitvoerende partijen (zoals hetRijksvastgoedbedrijf en de facilitaire dienstverleners). Hiervoor zal hetreeds bestaande specialtyplatform heringericht worden om samen devoorbereiding van concrete verbetervoorstellen te organiseren. Hier wil ikmij de komende tijd voor inzetten.Ik verwacht uw Kamer voor het zomerreces een meer inhoudelijke reactietoe te sturen.De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,E. van der BurgTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 31 490, nr. 3942