Concept beleidsregel backpay-uitkering weduwen en weduwnaars en uitvoeringstoets

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202620 454Voortgangsrapportage uitvoering wettenoorlogsgetroffenenNr. 218 BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANGDURIGE ZORG, JEUGD ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 juli 2026Bij deze stuur ik u, zoals eerder toegezegd1, de concept «Beleidsregelbackpay-uitkering voor weduwen en weduwnaars» (hierna: de beleids-regel) toe en de daarbij behorende uitvoeringstoets die door de SocialeVerzekeringsbank (SVB) is uitgevoerd. Met deze beleidsregel wordt, opinitiatief van de BBB-fractie, gehoor gegeven aan de oproep vanuit uwKamer en delen van de Indische en Molukse gemeenschappen, omspecifiek aan deze weduwen en weduwnaars een individuele vorm vanrechtsherstel te bieden.De backpay-kwestie gaat over de ambtenaren en militairen die in dienstwaren van het Nederlands-Indisch gouvernement en aan wie ten tijde vande Japanse bezetting van Nederlands-Indië/Indonesië geen dan wel geenvolledig salaris is uitbetaald. Via de Uitkeringsregeling Backpay uit 2015,2kwamen de toen nog levende ambtenaren en militairen, op morelegronden, in aanmerking voor een eenmalige uitkering van € 25.000. Viade beleidsregel wordt alsnog een individuele vorm van rechtsherstelgeboden aan de nog levende weduwen en weduwnaars van de ambte-naren en militairen die in 2015 niet in aanmerking kwamen voor eenbackpay-uitkering omdat zij destijds al waren overleden.Bij de totstandkoming van de onderhavige beleidsregel is getracht om eenbalans te vinden tussen een uitvoerbare en financieel haalbare regeling eneen regeling die kan rekenen op draagvlak. Helaas moet worden gecon-cludeerd dat deze voorwaarden niet met elkaar te verenigen zijn. Zoals uithet eerdere onderzoek naar de haalbaarheid en uitvoerbaarheid van eenbackpay-regeling voor weduwen bleek, is een dergelijke regeling zeer1Tweede Kamer 2025–2026, nr. 2026D09838, Schriftelijke antwoorden op vragen gesteld tijdensde eerste termijn van de begrotingsbehandeling van Volksgezondheid, Welzijn en Sport op3 maart 2026.2Stcrt. 2015, nr. 47434 kst-20454-218ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 20 454, nr. 2181 complex uitvoerbaar.3 De uitvoerbaarheid van een regeling vereist eenbeperkte en overzichtelijke doelgroep. De keuze voor een beperktedoelgroep leidt automatisch tot gebrek aan draagvlak omdat de gemeen-schappen een bredere doelgroep voorstaan die ook bestaat uit erfge-namen van reeds overleden weduwen en weduwnaars. Gegeven dezepatstelling is ervoor gekozen om het bieden van enige vorm van rechts-herstel aan de weduwen en weduwnaars voorop te stellen. De onder-havige regeling is daarom gericht op de weduwen en weduwnaars die ophet moment van indiening van een aanvraag nog in leven zijn. Alleen opdeze manier kan worden gekomen tot een regeling die uitvoerbaar is endie daardoor binnen afzienbare termijn de beoogde vorm van rechts-herstel kan bieden.Uit de uitvoeringstoets van de SVB blijkt dat de beleidsregel ondervoorwaarden uitvoerbaar is. Naar verwachting kan aan de gesteldevoorwaarden worden voldaan. De implementatie daarvan zal in samen-spraak met de SVB plaatsvinden. Bij de totstandkoming van de beleids-regel is verkend wat de gevolgen zouden zijn als de beleidsregel, inovereenstemming met de wens van verschillende belangenorganisaties,ook gericht zou zijn op de erfgenamen van reeds overleden weduwen. Deconclusie is dat een dergelijke regeling niet uitvoerbaar is.Deze zomer zal de internetconsultatie plaatsvinden. Individuele personenen organisaties krijgen dan de mogelijkheid om commentaar te leveren opde concept-beleidsregel. Vervolgens zal de beleidsregel worden afgeronden worden voorgelegd aan de ministerraad. Uit de uitvoeringstoets blijktdat de SVB vervolgens vier maanden nodig heeft om de uitvoering van debeleidsregel voor te bereiden. Naar verwachting kan de regeling in heteerste kwartaal van 2027 in werking treden. Gelet op de hoge leeftijd vande weduwen en weduwnaars doen de SVB en ik ons best om de beleids-regel zo snel als mogelijk in werking te laten treden.Ik besef mij terdege dat volledig rechtsherstel voor de weduwen enweduwnaars nooit mogelijk is. De gebeurtenissen uit het verleden, zoweltijdens als na afloop van de Tweede Wereldoorlog, kunnen niet wordenteruggedraaid en het leed en trauma’s die hiervan het gevolg zijn, kunnennooit volledig worden weggenomen. De onvrede over de afhandeling vande backpay-kwestie die leeft binnen een deel van de Indische en Moluksegemeenschappen, zal helaas ook met deze regeling naar verwachting nietworden weggenomen. Dit laat onverlet dat het kabinet, zoals gevraagddoor de BBB-fractie, met deze beleidsregel wel erkenning geeft aan denoodzaak om aan de betreffende weduwen en weduwnaars enige vormvan rechtsherstel te bieden.Ik hoop u zo voldoende te hebben geïnformeerd.De Minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport,W.R.C. Sterk3Kamerstukken II 2021/22, 20 454, nr. 172.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 20 454, nr. 2182