Inzet op realisatie AI in de zorg

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202627 529Informatie- en Communicatietechnologie (ICT) inde ZorgNr. 350 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 6 oktober 2025Inleiding en leeswijzerMet deze brief informeer ik u over de inzet van kunstmatige intelligentie(AI) in zorg en welzijn. Hiermee kom ik tegemoet aan eerdere toezeg-gingen1 om u een brief te sturen over de inzet van kunstmatige intelli-gentie (AI) in zorg en welzijn. Om de inzet van AI in de Nederlandse zorg-en welzijnssector veilig en verantwoord te versnellen en het veld hierbij teondersteunen start ik het Programma Realisatie AI in de zorg. In hetprogramma, dat aansluit bij de AZWA afspraken, zal het Ministerie vanVWS een regierol gaan vervullen wat betreft de kansen en uitdagingen bijhet gebruik van AI in de zorg waarbij de rollen en verantwoordelijkhedenvan de veldpartijen duidelijk worden geschetst. We starten, conform deafspraken in het AZWA, in eerste instantie met een focus op het verlichtenvan de administratieve lasten in de zorg met AI. Door hiermee te beginnenzetten we de beschikbare AI-capaciteit zo efficiënt mogelijk in. Tegelij-kertijd bereiden zorgpartijen zich voor op de bredere uitrol van AI in dezorg en zorgen we samen voor de randvoorwaarden voor de bredereadoptie van AI in de zorg. Ik informeer u in deze brief over het volgende:•Het huidige gebruik van AI in de Nederlandse zorg en de kansen voorhet verminderen van de administratieve last;•De uitdagingen bij de implementatie en opschaling van passende inzetvan AI;•Een nieuw programma voor het ondersteunen van de implementatievan AI, aansluitend bij de afspraken van het AZWA.Zoals vermeld in de stand-van-zakenbrief van 10 juli 20252 komt dezeKamerbrief mede door de vertraging van het AZWA later dan gepland. Eninmiddels bent u in een aantal andere Kamerbrieven ook al over diverse1TZ202504-082, TZ202410-173, TZ202411-0042Kamerstukken II 2024/25, 36 600 XVI, nr. 200 kst-27529-350ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3501 thema’s rondom AI in de zorg geïnformeerd. Ik bouw in deze brief dan ookvoort op de volgende Kamerbrieven:•Op 18 december 2024 informeerde mijn ambtsvoorganger u over deNationale visie en strategie voor het gezondheidsinformatiestelsel3 enover het proces rondom de ontwikkeling van de aanpak en kadersrondom AI4.•Op 3 juni 2025 bent u geïnformeerd over het HoofdlijnenakkoordOuderenzorg (HLO)5 en op 3 juli 2025 over het Aanvullend Zorg- enWelzijnsakkoord (AZWA)6 waarin ook AI in de zorg aan bod komt.•Op 27 juni 2025 informeerde onder meer mijn collega van Economi-sche Zaken u over een voorstel voor een Nederlandse AI-fabriek,waarmee ook publiek-private samenwerkingsmogelijkheden voor dezorgsector worden gestimuleerd7.•Op 30 juni 2025 over de stand van zaken rondom medische technolo-gie, waarbij een update is gegeven over de AI-verordening8.Het gebruik van AI in de zorgAI wordt al jaren ingezet in de zorg. Bekende voorbeelden vanAI-toepassingen zijn medische beeldanalyses en het voorspellen vanbehandeleffecten op basis van historische gegevens.Onder AI verstaan we: systemen die intelligent gedrag vertonen doorhun omgeving te analyseren en die met een zekere mate vanzelfstandigheid actie kunnen ondernemen om specifieke doelen tebereiken. In de zorg wordt AI gebruikt als losse software of zit AIverwerkt in grotere softwarepakketten of in medische hulpmiddelenzoals sensoren of apparaten.Door technologische ontwikkelingen en de publieke beschikbaarheid vangeneratieve AI is het gebruik van AI de afgelopen jaren in een stroomver-snelling gekomen9. De ontwikkelingen blijven erg snel gaan waardoorgeneratieve AI in hoog tempo op de markt geïntroduceerd wordt. Er zijngrote verschillen in de huidige inzet van AI tussen verschillende sectoren,maar op dit moment wordt zowel klassieke als generatieve AI in hetzorgveld bijvoorbeeld ingezet voor o.a.:•Administratieve taken•Diagnostiek•De ontwikkeling van geneesmiddelen•Precisiegeneeskunde•Preventie, monitoring en gepersonaliseerde ondersteuning voorgezond gedrag•Scholing van zorgprofessionals•Wetenschappelijk onderzoekAI kan bij passende inzet in zorg- en welzijnsprocessen de kwaliteit vanzorg verbeteren, de zorg toegankelijker maken en de druk op de arbeids-markt verlichten10. AI is hierbij nadrukkelijk ter ondersteuning, deeindverantwoordelijkheid ligt bij de zorgprofessional die de AI toepassinggebruikt. Het Ministerie van VWS zal daarbij de komende tijd samen met3Kamerstukken II 2024/25, 27 529, nr. 3264Kamerstukken II 2024/25, 27 529, nr. 3295Kamerstukken II 2024/25, 29 389, nr. 1576Kamerstukken II 2024/25, 31 765, nr. 9377https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2025/06/27/indiening-voorstel-ai-fabriek-groningen8Kamerstukken II 2024/25, 32 805, nr. 188, p. 59Kamerstukken II 2024/25, 27 529, nr. 329, p. 210Zie hoofdstuk 4 van het signalement «Toekomstbestendige zorg met AI» van ZonMw;https://www.zonmw.nl/sites/zonmw/files/2025-04/AI-signalement.pdfTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3502 het veld het gebruik van AI toepassingen in de zorg versterken, met eenextra focus op het terugdringen van de administratieve lasten.De bijdrage van AI aan het afwenden van het onbeheersbaar arbeids-markttekortDe vraag naar zorg neemt mede door de vergrijzing toe en het aantalzorgverleners groeit niet genoeg mee11. Bovendien besteden zorgver-leners veel van hun werktijd aan het bijhouden van administratie:kostbare tijd die ze niet aan de patiënt of cliënt kunnen besteden. Daaromis de inzet van het AZWA om de administratietijd per 2030 tot maximaal20% van de werktijd van een zorgverlener te verminderen. AI is één vande middelen om druk op de arbeidsmarkt te verlagen. Op 18 december2024 is uw Kamer al geïnformeerd over de kansen die er liggen op hetverminderen van de administratieve druk door de inzet van AI12.Aansluiting op de Nationale visie en strategie voor het gezondheidsinfor-matiestelsel en de Nationale TechnologiestrategieDe inzet van AI sluit aan op de Nationale visie en strategie op hetgezondheidsinformatiestelsel (NVS). Om de zorg voor iedereen goed,toegankelijk en betaalbaar te houden, ondersteunt de NVS de bewegingvan traditionele zorg naar passende (digitale en hybride) zorg, gezondheiden preventie. Naast de NVS sluit de inzet van AI ook aan op de NationaleTechnologiestrategie (NTS) waarin AI als sleuteltechnologie wordtbenoemd.Als onderdeel van het Integraal Zorgakkoord (IZA) ontwikkelde hetMinisterie van VWS samen met partners in zorg en ICT de Nationalevisie en strategie voor het gezondheidsinformatiestelsel. Met eenvisie die langs drie plateaus de weg beschrijft naar een integraalgeorganiseerd gezondheidsinformatiestelsel in 2035 – op defundamenten databeschikbaarheid, vertrouwen en regie. En met eenstrategie die op basis van acht overkoepelende doelstellingenbeschrijft wat er moet gebeuren om dit doel te bereiken.Extra inzet op het stimuleren van veilig en effectief gebruik van AI met alsdoel de administratietijd fors te verkorten, kan bijdragen aan het bereikenvan doelstelling 2 van de strategie: «Vastlegging van gegevens isefficiënter voor een minimale administratieve last». Het uitgangspunthierbij is dat nieuwe AI toepassingen aansluiten bij het gezondheidsinfor-matiestelsel (GIS). Bovendien zijn databeschikbaarheid en datakwaliteitbelangrijke randvoorwaarden voor goede ontwikkeling van AI – wantkwalitatieve data is essentieel om zinvolle en veilige toepassingen metpassende inzet van AI op te leveren. In het sociaal domein (Jeugd enWmo 2015) ligt de komende jaren primair de focus op het verbeteren vande databeschikbaarheid en kwaliteit. Dit is noodzakelijk om ook in dezesectoren in de verdere toekomst het potentieel dat AI biedt te kunnenbenutten. Aan databeschikbaarheid en datakwaliteit wordt vanuit dedoelstellingen van de NVS al gewerkt.Voorbeelden van AI-toepassingen die de werkdruk helpen verlichtenAI-toepassingen worden in de praktijk al op diverse manieren ingezet terondersteuning van zorgverleners. Zo was ik afgelopen vrijdag in hetAmsterdam UMC, waar ik in hun Imaging Center heb gezien hoe11https://prognosemodelzw.nl/12https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2024/12/18/kamerbrief-over-richting-een-aanpak-en-kaders-voor-inzet-van-ai-bij-administratieve-zorgtakenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3503 diagnostisering door AI in de praktijk werkt. Hier werden veelbelovendevoorbeelden gepresenteerd, zoals bijvoorbeeld de inzet van AI voor hetverminderen van de tijd die nodig is voor het beoordelen van biopten naeen niertransplantatie en voor het sneller en beter gestandaardiseerdbeoordelen van MRI-beelden in de neuroradiologie. Daarnaast wordt doorveel zorgprofessionals, zoals in de ouderenzorg, spraakgestuurd rappor-teren toegepast, waardoor zorgverleners minder tijd kwijt zijn aanhandmatige registratie en ze meer werkplezier ervaren13. In het epilepsie-centrum Kempenhaeghe in Heeze wordt gewerkt met AI die medischegegevens automatisch structureert in patiëntdossiers14. Binnen deVerpleging, Verzorging en Thuiszorg (VVT) wordt geëxperimenteerd metAI-gestuurde roosterplanning, waarbij zorgvraag, personeelsbeschik-baarheid en routes worden gecombineerd tot efficiënte roosters15. Ookwordt verkend hoe AI kan helpen bij het opstellen van conceptantwoordenop patiëntvragen16 of het vertalen van medische informatie naarbegrijpelijke taal17. Deze voorbeelden laten zien hoe AI concreet kanbijdragen aan het verlichten van de administratieve lasten en hetefficiënter maken van zorgprocessen.Beleidsactiviteiten rondom AI in de zorg tot op hedenOm de onbekendheid met AI tegen te gaan en het zorgveld te onder-steunen bij het gebruik en passende inzet van AI-toepassingen, hebbenmijn ambtsvoorgangers tussen 2019 en 2021 het programma WaardevolleAI in de zorg uitgevoerd. Dit programma had als doel de bewustwordingte vergroten en de kennisontwikkeling te stimuleren. Het programmaheeft enkele hulpmiddelen opgeleverd die nog steeds gebruikt worden inhet zorgveld, zoals de «Leidraad voor AI in de zorg»18 en de «Aanpakbegeleidingsethiek voor AI in de zorg»19.De internationale context van AI in de zorgDe ontwikkelingen rondom AI in de zorg moeten in een internationalecontext worden bezien. Veel AI-systemen worden ontwikkeld voor deinternationale markt. Zo maken Nederlandse zorgaanbieders veel gebruikvan AI-systemen die elders zijn ontwikkeld en worden er ook AI-systemenuit Nederland in het buitenland ingezet. Ik zie risico’s in de afhankelijkheidvan niet-Europese techpartijen en wil kijken naar de mogelijkheden ommet die afhankelijkheid om te gaan. De Europese Commissie heeft deafgelopen jaren stevig ingezet op Europese wet- en regelgeving die raaktaan AI-gebruik en die geldt voor fabrikanten, aanbieders en gebruikersvan AI. Zo zijn de afgelopen jaren de Medical Device Regulation (MDR), deIn-Vitro Diagnostics Regulation (IVDR) en de AI-verordening tot standgekomen, met regels die de veiligheid van (medische) producten moetenwaarborgen en die de toegang tot de interne Europese markt reguleren.Ook de European Health Data Space (EHDS) is vastgesteld, waarinbeschikbaarheid van kwalitatief goede data wordt gereguleerd voor deEuropese markt voor EPD-systemen.13https://www.vilans.nl/actueel/nieuws/spraakgestuurd-rapporteren-ouderenzorg14https://www.kempenhaeghe.nl/nieuws/kempenhaeghe-ontvangt-zonmw-subsidie-voor-inzet-van-ai-binnen-poliklinische-zorg15https://www.vvtplatformzob.nl/verkenning-ai16https://nieuws.umcg.nl/w/umcg-beantwoordt-vragen-patienten-met-hulp-van-ai17https://www.mcl.nl/nieuws/mcl-introduceert-begrijpelijke-patientenfolders-door-ai-ondersteuning18https://guideline-ai-healthcare.com/19https://ecp.nl/wp-content/uploads/2022/04/HandleidingAanpakbegeleidingsethiekvoorAIindezorg.pdfTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3504 Ik vind het belangrijk dat deze verordeningen zoveel mogelijk geharmoni-seerd zijn, om extra lasten te verminderen en te zorgen voor duidelijkheidnaar alle stakeholders. Dit doe ik zoveel mogelijk in samenwerking met deandere lidstaten en de Europese Commissie. Om het zorgveld te onder-steunen, heb ik onder andere samen met andere lidstaten meegeschrevenaan een vraag- en antwoorddocument20 waarin wordt ingegaan op desamenhang tussen MDR, IVDR en AI-verordening.Uitdagingen bij de implementatie en opschaling van AI in de zorgHet Ministerie van VWS heeft de afgelopen periode enkele rapportenontvangen waarin wordt ingegaan op de belangrijkste uitdagingen21.Daarnaast zijn er in maart en april 2025 drie rondetafelgesprekkengehouden met veldpartijen zoals branche- en beroepsverenigingen,zorgprofessionals en zorgorganisaties, leveranciers, kennis- enonderzoeksinstellingen en patiëntvertegenwoordigers. Daarnaast zijn deuitdagingen aan de AZWA-tafels aan bod gekomen. Uit de rapporten,rondetafels en AZWA-tafels zijn vier uitdagingen naar voren gekomen:I: Gebrek aan gezamenlijke visie en strategieIn de rondetafelgesprekken kwam sterk naar voren dat het zorgveldgezamenlijk wil optrekken en behoefte heeft aan een heldere (meerjarige)implementatiestrategie. De betrokkenheid van zorgprofessionals,patiënten, cliënten en inwoners speelt een belangrijke rol bij het ontwik-kelen van een gezamenlijke strategie.II: Basisvaardigheden, kennis en expertise moeten worden opgebouwdvoor veilige en verantwoorde inzet van AIHoewel enkele pioniers al veelbelovend van start zijn gegaan met hettoepassen van AI in het zorgveld is er voor een brede uitrol nog te weinigbewustzijn, AI-geletterdheid en kennis aanwezig. Dit geldt voor zowel dezorgprofessionals die AI moeten gaan gebruiken, als voor de zorginstel-lingen die verantwoordelijk zijn voor een veilige en verantwoordeimplementatie, gebruik en monitoring.III: Technische randvoorwaardenToegankelijke en betrouwbare data zijn essentieel voor het ontwikkelenvan kwalitatief hoogstaande AI-toepassingen die werken voor deNederlandse zorgcontext. Om gegevensuitwisseling in de praktijk tebevorderen, wordt – in lijn met de NVS – gewerkt aan de realisatie vaneen Landelijk Dekkend Netwerk (LDN), waarbij interoperabiliteit (deuitwisselbaarheid van gegevens) tussen systemen centraal staat. Dezeinfrastructuur vormt een belangrijke basis voor toekomstbestendigeAI-toepassingen en draagt bij aan veilige en efficiënte gegevensdelingbinnen en tussen zorgorganisaties. Ook op het gebied van standaardi-satie, eenheid van taal en datakwaliteit zullen AI-toepassingen moetenaansluiten bij de bredere doelstellingen onder de NVS22. Op deze wijzekan de inzet van AI ook bijdragen aan het verhogen van de databeschik-baarheid. Verder is het faciliteren van secundair datagebruik voor20https://health.ec.europa.eu/latest-updates/mdcg-2025-6-faq-interplay-between-medical-devices-regulation-vitro-diagnostic-medical-devices-2025-06-19_en21https://www.datavoorgezondheid.nl/documenten/2024/04/04/tno2024-r10662-generatieve-ai-in-de-nederlandse-zorg-getekend, https://www.who.int/publications/i/item/9789240084759,https://nictiz.nl/nieuws/publicatie-ai-tegen-registratielast/22https://www.datavoorgezondheid.nl/nationale-visie-en-strategieTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3505 bijvoorbeeld de ontwikkeling van AI-toepassingen een van de doelstel-lingen van de European Health Data Space (EHDS).Ik zie ook uitdagingen als het gaat om het valideren van specifiekeAI-toepassingen die gebruikmaken van taalmodellen. Inmiddels heeftZonMw na opdracht van het Ministerie van VWS aan het RIGH:T-consortium een subsidie toegekend voor het ontwikkelen van eenvalidatie-framework. Dit framework moet duidelijk maken wanneer eengeneratieve AI-toepassing met technologie voor spraakgestuurd rappor-teren voldoet voor gebruik in de Nederlandse zorgsector23.IV: Het vertrouwen in de technologie is op dit moment nog te laag om AIbreed in het hele zorgveld in te zettenIn de rondetafelgesprekken is opgehaald dat veel experts zich zorgenmaken over de kwaliteit en veiligheid van de beschikbare AI-systemen.Daarnaast is er ook behoefte aan meer inzicht in de werking vanAI-systemen. Hoewel de AI-verordening naar verwachting al een flinkeverbeterslag op bijvoorbeeld transparantie, veiligheid en betrouwbaarheidgaat opleveren, leeft de brede wens dat er kwaliteitsrichtlijnen komenvoor AI-toepassingen die passen bij de specifieke Nederlandse zorgsettingwaarin de toepassing gebruikt wordt.Ook zien deelnemers aan de rondetafelgesprekken uitdagingen rondomonderzoek naar AI, waaronder het toetsen van de doelmatige inzet van AIin de zorg, zodat aangetoond kan worden dat de toepassingen voldoendebijdragen aan de doelstellingen voor betere vastlegging en het vermin-deren van administratieve lasten. Ook is meer betrokkenheid vanzorgprofessionals en patiënt- en cliëntvertegenwoordiging nodig tijdensde ontwikkelfase van AI-toepassingen, zodat de toegankelijkheid van dezorg behouden blijft en de kwaliteit gewaarborgd kan worden. Dit wordtonder andere ondersteund door TNO24.Aansluiting programma Realisatie AI in de zorg bij uitdagingen enAZWAZoals in de inleiding genoemd, heb ik onlangs met het zorgveld afsprakengemaakt in het AZWA en het HLO25. Met AZWA-afspraak A4 stimulerenwe gezamenlijk de inzet van AI in de zorg. De afspraak is erop gericht datalle IZA/AZWA-partijen klaar zijn voor het gebruik van AI waardoor deadoptie van AI-systemen makkelijker en veiliger wordt. Daarnaast is eenafspraak gemaakt voor het gezamenlijk opschalen van geprioriteerdeAI-toepassingen. Om aan te sluiten bij deze afspraken en bij reedsbestaande beleidsactiviteiten vanuit o.a. de het eerdere IZA-akkoord ophet gebied van zorginnovaties, digitale zorg en gegevensuitwisseling, issamenhang nodig. Daarom neem ik de regie op een gezamenlijkeimplementatiestrategie voor passende inzet van AI in de zorg via eennieuw te vormen programma: Realisatie AI in de zorg.In het programma zal ik de voortgang van de afspraken en activiteitenmonitoren en het veld ondersteunen bij de complexe uitdagingen en hetsamenbrengen van de acties en de verschillende initiatieven voor hetverlichten van de arbeidsdruk. Het programma wordt ingericht langs detwee sporen van AZWA-afspraak A426:23https://www.zonmw.nl/nl/artificial-intelligence24https://publications.tno.nl/publication/34643183/U5tb8oyL/TNO-2024-R10662.pdf25Brief van d.d. 8 september 2025, Kamerstuk 31 765, nr. 94326Zie Kamerstukken II, 2024/25, 31 765, nr. 937, p. 21–22Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3506 Spoor 1: Vruchtbaar zorgklimaat voor doelmatige, veilige inzet van AISpoor 1 omvat afspraken zodat de zorgsector zich klaar maakt voor hetversneld maar verantwoord in gebruik nemen en passend inzetten van AI.Het programma zet op een aantal manieren in op het realiseren van eenvruchtbaar zorgklimaat voor het toepassen van AI:•De inrichting van gezamenlijke regie op betrouwbare validatie enopschaling.•Het vergroten van de AI-gereedheid door zorgorganisaties door:oEen cultuur te creëren die klaar is voor succesvolle implementatiemiddels verandermanagement;opatiënten, cliënten en inwoners voorlichten over en betrekken bij deinzet van AI in de zorg- en welzijnscontext;ohet voorbereiden van zorgorganisaties voor ethische, juridische eninkoopvraagstukken rondom de inzet van AI door o.a. het ontwikke-len van een medisch ethisch kader en afspraken te maken overvalidatie en uitlegbaarheid;odatamanagement en data governance fundamenteel inrichten voorvalidatie, training en het gebruik van AI;ode ontwikkeling en uitvoering van zelfevaluatietools;ostandaarden en richtlijnen voor makkelijke en veilige integratie vanAI-systemen ontwikkelen samen met het veld, met aandacht vooreenheid van taal en wetgeving zoals de AI-verordening.•Trainingsprogramma’s ter bevordering van de AI-kennis, -geletterdheiden -vaardigheden van zorgprofessionals.•Onderzoek naar de behoefte aan generieke voorzieningen voor(Nederlandse) taalfunctionaliteiten in de zorg.•Het vergroten van de algemene kennis over AI bij patiënten, cliëntenen inwoners.De verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de AZWA-afspraak ligt bijalle veldpartijen en VWS. Daarbij moet wel rekening worden gehoudenmet de verschillende uitdagingen en snelheden van alle sectoren. In hetprogramma zal ik de concrete invulling van de regie rol van VWS en wathet programma van de betrokken veldpartijen vraagt verder uitwerken. Zowordt in de medisch specialistische zorg al veel AI ingezet, terwijlbijvoorbeeld in het sociaal domein de eerste prioriteit ligt op het verbe-teren van de databeschikbaarheid en kwaliteit. Het programma draagt bijaan sector-overstijgende afstemming en de ontwikkeling van kaders omde kennis uit de verschillende zorgdomeinen bij elkaar te brengen en deactiviteiten bij de voorlopers te verbinden aan de rest van het veld.Hiermee adresseren we uitdaging I «Gebrek aan gezamenlijke visie enstrategieën III «Gebrek aan technische randvoorwaarden.» Ook wil ikervoor zorgen dat het zorgveld de afspraken onder het AZWA vanuit eengedeelde visie gaat realiseren. Hiervoor brengt het programma stake-holders rondom AI in de zorg bij elkaar en wordt kennisuitwisseling overde sectoren heen ondersteund met bijeenkomsten en informatiepro-ducten. Dit sluit aan bij uitdaging II «Expertise moet worden opgebouwdvoor veilige en verantwoorde inzet van AI».Spoor 2: Implementatie van AI-toepassingen in processen voor zorg enwelzijnSpoor 2 omvat afspraken voor het gezamenlijk opschalen vanAI-toepassingen in toepassingsgebieden waarvan het veld gezamenlijkaangeeft dat deze op korte termijn haalbaar zijn en die bij passende inzetveel impact kunnen hebben op de arbeidsproductiviteit en het werkpleziervan professionals. Dit is in lijn met uitdaging IV «Het vertrouwen in detechnologie is op dit moment nog te laag om AI breed in het hele zorgveldin te zetten.» Door te starten met een klein aantal toepassingsgebieden,Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3507 zetten we de beperkt beschikbare AI-capaciteit in het Nederlandsezorgstelsel zo efficiënt mogelijk in. Zo wordt gestart met AI-systemen ophet gebied van spraak-gestuurd rapporteren en voor capaciteitsplanning,met uitbreidingsmogelijkheden naar diagnostische AI in een laterstadium.Naast de investeringen die zorgaanbieders en zorgverzekeraars zelf doenin AI, zal ook een deel van de doorbraakmiddelen van het AZWA hiervoorworden ingezet. Deze doorbraakmiddelen bedragen in totaal 400 miljoenin 2027 en 400 miljoen in 2028. De AZWA-partijen hebben afgesproken dater kaders zullen worden vastgesteld waaraan AI-toepassingen moetenvoldoen die we landelijk met elkaar willen implementeren. Vanuit hetprogramma zal ik deze kaders samen met het veld opstellen. De uitgangs-punten die hiervoor worden genoemd in het AZWA zullen wordenmeegenomen. Denk hierbij aan uitgangspunten zoals gebruiksvriende-lijkheid, interoperabiliteit, waarborgen van veiligheid en privacy enpassend in zorgprocessen. De precieze governance voor de doorbraak-middelen wordt nog uitgewerkt en vastgesteld in een toekomstig BOAZWA.Monitoren van voortgang en activiteiten programmaOm de voortgang van de uitvoering van de AZWA-afspraken goed tekunnen volgen, zal ik met het veld afspraken maken over de indicatorendie we willen bijhouden tijdens de looptijd van het AZWA. Uitgangspunthierbij is dat de regeldruk zo laag mogelijk moet blijven en zo veelmogelijk wordt aangesloten bij bestaande vormen van monitoring. Ik zalin deze monitoring periodiek bijhouden welke activiteiten wordenuitgevoerd en wat de voortgang is. En ik zal dit centraal beschikbaarstellen aan de AZWA-partijen en andere belangrijke stakeholders. Ook zalik de voortgang op de AI-readiness bij de partijen gezamenlijk met dekoepels monitoren en ondersteunen waar nodig. Als laatste zal ik degemaakte impact in beeld brengen, zodat de beoogde impact die in hetAZWA is afgesproken ook kan worden aangetoond.Ondersteuning bij complexe uitdagingenIn het programma zal ik ruimte houden om knelpunten die belemmerendzouden kunnen zijn te onderzoeken. Hierbij moet gedacht worden aanvraagstukken die zorgbreed en specifiek voor AI gelden en die niet zonderbetrokkenheid van meerdere systeempartijen kunnen worden opgelost.Hierbij kan gedacht worden aan uitdagingen rondom geopolitiek situatiesdie het gebruik van AI-software bemoeilijken, of aan uitdagingen instandaardisatie waarin het Nederlandse zorgveld in internationale contexteen gezamenlijk standpunt moet innemen. Ik zal hiervoor een knelpunten-lijst bijhouden. En ik zal met het zorgveld afspraken maken over debetrokkenheid van experts die in werkgroepverband gezamenlijk eenstandpunt over deze knelpunten kunnen innemen. Hiermee wil ik hetzorgveld faciliteren bij de gezamenlijke uitdagingen die opkomen bij hetopschalen van AI, zoals afgesproken binnen het AZWA.ConclusieMet de komst van het AZWA en het HLO en het opstarten van hetprogramma Realisatie AI in de zorg vertrouw ik erop dat we de passendeinzet van AI in de zorg versnellen en verbeteren. Samen met dedoorbraakmiddelen biedt dat veel kansen voor zorgorganisaties omzorgprofessionals te ondersteunen bij de inzet van AI in de zorg. Ik zal inhet voorjaar 2026 uw Kamer informeren over de geschetste ontwikke-Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3508 lingen rondom het nieuwe programma Realisatie AI in de zorg en deconcrete invulling van de regierol van VWS en wat het programma van debetrokken veldpartijen vraagt.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,J.A. BruijnTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 529, nr. 3509