Medische evacuatie van kindpatiënten uit Gaza naar Nederland

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202623 432De situatie in het Midden-OostenNr. 616 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 30 oktober 2025De humanitaire situatie in Gaza blijft uiterst zorgwekkend. Het langdurigeconflict heeft geleid tot de bijna volledige instorting van de gezond-heidszorg in Gaza, waar ziekenhuizen zwaar beschadigd zijn en hulpmid-delen schaars. De capaciteit van gezondheidssystemen in de regio staatonder druk. Het kabinet volgt deze ontwikkelingen nauwgezet en zet zichin, samen met internationale en regionale partners, om bij te dragen aande verlichting van de humanitaire en medische noden.Zoals toegelicht in de Kamerbrieven op 2 oktober jl. en 10 oktober jl., richthet kabinet zich allereerst op een versterking van de medische capaciteitin de regio. De Minister van Buitenlandse Zaken heeft hier recent nog overgesproken tijdens zijn bezoek aan de regio, waaronder met Egypte,Jordanië en Saoedi-Arabië. Met de additionele bijdrage van 25 miljoeneuro aan betrouwbare humanitaire partners die reeds actief zijn in deregio, wordt de regionale medische capaciteit op de meest effectievemanier ondersteund. Ook zet het kabinet zich diplomatiek in richting Israëlen landen in de regio voor humanitaire toegang, de verruiming vanmogelijkheden van medische evacuaties en het recht op terugkeer vanpatiënten.Op 2 oktober jl. besloot het kabinet tevens om enkele kinderen uit Gaza,die complexe hoog-specialistische zorg nodig hebben en voor wie nu inde regio geen onmiddellijke hulp beschikbaar is, tijdelijk in Nederlandmedische zorg te bieden.1 Met deze brief informeer ik uw Kamer, medenamens de Minister van Buitenlandse Zaken en de Minister van Volksge-zondheid, Welzijn en Sport, over de inrichting van de medische evacuatiesvan kinderen uit Gaza naar Nederland.1Kamerstuk 23 432, nr. 611. kst-23432-616ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 23 432, nr. 6161 Medische evacuatie vanuit Gaza naar NederlandOp 29 oktober jl. zijn vijf kinderen met hun begeleiders uit Gaza geëva-cueerd voor medische behandeling in Nederland. De evacuatie vondplaats onder coördinatie van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) enhet Emergency Response Coordination Centre (ERCC) van de EU, datonder de vlag van het Uniemechanisme voor Civiele Bescherming (UCPM)valt. Op basis van contact met de WHO en het ERCC was dit de eerstemogelijkheid voor medische evacuatie.De operationele coördinatie van UCPM-hulpverzoeken is belegd bij hetNationaal Crisiscentrum (NCC). Het NCC heeft in nauwe samenwerkingmet onder andere het Ministerie van Buitenlandse Zaken (BZ) en hetMinisterie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) zorg gedragenvoor deze operatie. Daarnaast zijn humanitaire organisaties geconsul-teerd, die richting hebben gegeven aan de vormgeving van de medischeevacuatie.De evacuatie vond plaats via Ramon Airport in Israël, in nauwe samen-werking met Roemenië, dat vliegtuigen via het UCPM beschikbaar heeftgesteld. Vanuit Israël werden de kinderen en hun begeleiders viaBoekarest naar Eindhoven overgebracht. Vlak na middernacht, op30 oktober jl., arriveerden zij op Nederlandse bodem. Op beide vluchtenwaren ook gespecialiseerde medische teams aanwezig.Selectie en matching van kindpatiënten met zorgaanbod in NederlandOp dit moment hanteert de WHO een wachtlijst van 15.600 patiënten,onder wie 3.800 kinderen, die voor medische evacuatie uit Gaza inaanmerking komen. Het selectieproces voor de wachtlijst kent meerderestappen. Lokale artsen in Gaza bepalen welke patiënten geen adequatezorg in Gaza kunnen ontvangen. Vervolgens beoordeelt het ReferralCommittee van het Ministerie van Volksgezondheid de medische urgentievan deze gevallen en deelt het de geprioriteerde lijst met de WHO. DeWHO coördineert daarop het verdere evacuatieproces, in samenwerkingmet internationale partners en deelnemende landen.Ter opvolging van de aankondiging in de Kamerbrief van 2 oktober jl. omenkele kinderen in Nederland te helpen met hoog-specialistische zorg,heeft het kabinet een besluit genomen over de criteria waaraan deevacuatie en opvang moeten voldoen. Op basis van deze criteria heeftNederland de WHO verzocht een preselectie te maken van kinderen die inaanmerking komen voor medische evacuatie naar Nederland. Het gaathierbij uitsluitend om kinderen die complexe hoog-specialistische zorgnodig hebben en voor wie in de regio geen onmiddellijke hulpbeschikbaar is. Het kabinet heeft gekozen voor één meerderjarigebegeleider en maximaal één meereizend kind per kindpatiënt.Op basis van de preselectie van de WHO heeft het Landelijk Coördinatie-centrum Patiënten Spreiding (LCPS) de zorgbehoefte van de geselec-teerde kinderen gematcht met de beschikbare zorg in Nederlandseziekenhuizen. Hierbij zijn verschillende Nederlandse ziekenhuizengeselecteerd die verantwoordelijk zijn voor de medische behandeling vande kinderen. Medische evacuaties vinden alleen plaats als de zorgcapa-citeit in Nederland dat toestaat, waarbij zorgvraag en zorgaanbodzorgvuldig worden afgestemd om overvraging van het zorgsysteem tevoorkomen. De zorgsector in Nederland heeft eerder aangegeven bereiden in staat te zijn kindpatiënten uit Gaza in Nederland te behandelen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 23 432, nr. 6162 Aankomst en opvang in NederlandVoor vertrek uit Gaza hebben de Israëlische autoriteiten een uitgebreideveiligheidscontrole uitgevoerd van de kinderen en hun begeleiders.Nederland heeft aanvullend een eigen toets uitgevoerd, zowel vooraf-gaand aan vertrek als bij aankomst, waarbij is gecontroleerd of betrok-kenen voorkomen in opsporings- of signaleringssystemen.De kinderen en hun begeleiders verblijven op uitnodiging van deNederlandse overheid tijdelijk in Nederland, uitsluitend voor de duur vande medische behandeling. Huisvesting in de nabijheid van de betrokkenziekenhuizen en transportfaciliteiten wordt verzorgd door het Ministerievan Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO), in samenwerkingmet lokale overheden.De opgenomen kinderen worden behandeld in diverse Nederlandseziekenhuizen die zich vrijwillig hebben aangeboden om gespecialiseerdezorg te verlenen. De betrokken ziekenhuizen hebben in samenwerking methet LCPS en VWS afspraken gemaakt over medische begeleiding, nazorgen voorbereiding op terugkeer naar de regio zodra de gezondheidstoe-stand en veiligheidssituatie ter plaatse dat toelaten. Het kabinet kan geenuitspraken doen over de specifieke situatie van patiënten in Nederland.Dat geldt ook voor deze kwetsbare kindpatiënten, voor wie van grootbelang is dat behandeling en verblijf in alle rust en met respect voorprivacy kunnen plaatsvinden.Voor kinderen die langere tijd in Nederland verblijven, wordt in overlegmet het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) voorzienin passend onderwijs via educatieve voorzieningen in de ziekenhuizen.Meereizende kinderen kunnen deelnemen aan het nieuwkomersonderwijsin de gemeente waar zij verblijven.Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) treft eentijdelijke regeling om leefgeld te verstrekken aan deze medische evacuésen hun begeleiders, om te voorzien in hun basisbehoeften, zoals voedsel,kleding en andere persoonlijke uitgaven. De juridische grondslag vanuitde Kaderwet SZW-subsidies volstaat niet om leefgeld te verstrekken aandeze bijzondere doelgroep. De Minister van SZW accepteert het juridischrisico in deze uitzonderlijke situatie en treft eenmalig een regeling voorhet verstrekken van leefgeld, omdat deze bijzondere groep evacués geenandere manier heeft om in Nederland in hun basisbehoeften te voorzien.SZW heeft namelijk, via de Sociale Verzekeringsbank, de infrastructuur omop korte termijn leefgeld te verstrekken.De medische evacuatie van deze vijf kinderen maakt deel uit van hetkabinetsbeleid om de bevolking uit Gaza toegang te bieden tot hulpver-lening. De focus van het kabinet blijft gericht op versterking van demedische capaciteit in de regio, ondersteund door diplomatieke inzet enfinanciële bijdragen aan vaste humanitaire partners. De samenwerkingmet internationale partners, waaronder de WHO, de Europese Unie enbetrokken landen in de regio, blijft daarbij van essentieel belang. Met dezebrief wordt tevens voldaan aan de motie-Piri2, en de motie-van Baarlevoor wat betreft het leveren van een concrete bijdrage aan medischeevacuaties vanuit Gaza.3De Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken,A. de Vries2Kamerstuk 32 735, nr. 4093Kamerstuk 21 501-02, nr. 3016Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 23 432, nr. 6163