Antwoord op vragen van het lid Coenradie over het bericht ‘Broers vermoorde Ryan voor de rechter, eergerelateerd geweld lijkt toe te nemen’

Brontekst

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–2026Aanhangsel van de HandelingenVragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door deregering gegeven antwoorden888Vragen van het lid Coenradie (JA21) aan de Staatssecretarissen van Justitieen Veiligheid en van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over het bericht«Broers vermoorde Ryan voor de rechter, eergerelateerd geweld lijkt toe tenemen» (ingezonden 28 november 2025).Antwoord van Staatssecretaris Rutte (Justitie en Veiligheid), mede namens deStaatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ontvangen 16 januari2026). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 732.Vraag 1Zijn er cijfers, gespecificeerd naar achtergrond, rondom eerwraak? Zo ja, kuntu deze delen? Zo nee, bent u bereid om dit in de toekomst wél bij te houdenteneinde hier scherp beleid op te kunnen voeren?1Antwoord 1Ja, het Landelijk Expertisecentrum Eergerelateerd Geweld (LEC EGG)publiceert jaarlijks cijfers, ook over de achtergrond van betrokkenen, in zijnjaarverslag.2Vraag 2Onderzoekt u de correlatie tussen de komst van (met name) islamitischemigranten uit diverse landen uit het Midden-Oosten en Afrika van deafgelopen tien/vijftien jaar en de ontwikkeling van eerwraak van de afgelopentien/vijftien jaar? Zo ja, wat zijn de resultaten? Zo nee, bent u bereid om dit teonderzoeken?Antwoord 2Nee, dat wordt niet onderzocht. Uit het onderzoeksrapport «De rol van religiebij het afbakenen, verklaren en aanpakken van eergerelateerd geweld» vanJ.H.L.J. Janssen blijkt dat eer en geweld met verschillende thema’s inverband kan worden gebracht zoals cultuur, familie, genderverhoudingen,mensenrechten, migratie, integratie en religie, en dat alle thema’s nuttigeinformatie opleveren omtrent het ontstaan en de aanpak van zaken die1RTL, 27 november 2025, Broers vermoorde Ryan voor de rechter, eergerelateerd geweld lijkttoe te nemen (https://www.rtl.nl/nieuws/binnenland/artikel/5540925/ryan-joure-vermoord-eergerelateerd-geweld).2Website van de politie, Publicaties eergerelateerd geweld | politie.nl, geraadpleegd op 6 januari2026. ah-tk-20252026-888ISSN 0921 - 7398’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, Aanhangsel1 draaien om eer. Het bij elkaar brengen van al die thema’s is niet eenvoudig,maar wel noodzakelijk. De context van eergerelateerd geweld is namelijkcomplex. Bij het uitlichten van enkel één van die thema’s, zoals religie, schuilthet gevaar dat het eerprobleem eenzijdig in beeld wordt gebracht en sterkwordt vereenvoudigd. Dat moet worden voorkomen, omdat dat eenconstructieve aanpak van eergerelateerd geweld in de weg staat.Vraag 3Aangezien het hoofd van het Landelijk Expertise Centrum Eer GerelateerdGeweld (LEC EGG) stelt dat verandering in gesloten gemeenschappen vanbinnenuit moet komen en dat we moeten «meegeven hoe we met elkaaromgaan»: in hoeverre denkt u dat het in het belang van de goedwillendeNederlandse samenleving is dat we mensen in ons land verwelkomen diebepaalde cultureel gedreven gedragingen hebben, zoals eerwraak, die zóontzettend haaks staan op onze verworvenheden die gebaseerd zijn op demoderniteit en de verlichting?Antwoord 3De beoordeling van het recht op een verblijfstatus is niet gekoppeld aan hetbestaan van culturele waarden binnen bepaalde gemeenschappen in het landvan herkomst. Wel kan een verblijfsvergunning worden geweigerd wanneerde aanvrager een gevaar vormt voor de openbare orde.Dit kabinet streeft naar het versterken van het recht op zelfbeschikking binnenalle gesloten gemeenschappen. Deze inzet is gericht op mentaliteitsverande-ring richting acceptatie van gendergelijkheid en het respecteren vanindividuele vrijheid, onder andere door de inzet van voortrekkers uit diegemeenschappen zelf. Dit is een effectieve methode die ook bijdraagt aan hetvoorkomen van schadelijke praktijken waaronder eergerelateerd geweld.Naast deze brede preventieve aanpak zetten onder ander het Ministerie vanVolksgezondheid, Welzijn en Sport en het Ministerie van Sociale Zaken enWerkgelegenheid zich in voor het verbeteren van de signalering vanschadelijke praktijken door onder andere scholing van professionals in hetzorg- en sociale domein.Vraag 4Wat is de stand van zaken van de aangenomen motie Eerdmans, waarin hetkabinet wordt verzocht in geval van eerwraak altijd de verblijfsvergunning inte trekken?3 Wanneer kunnen we concreet beleid hierop verwachten?Antwoord 4Voor de beantwoording van deze vragen verwijs ik u naar de brief van9 december 20254 betreffende diverse onderwerpen op het gebied vanmigratie waarin uw Kamer is geïnformeerd over de afdoening van dezemotie.Vraag 5In hoeverre is bij de inburgering inmiddels ingebed dat er expliciet aandachtwordt besteed aan eergerelateerd geweld, conform de motie Eerdmans?5 Hoeziet deze expliciete aandacht tijdens de inburgering er in de praktijk uit?Antwoord 5Het kabinet vindt het belangrijk dat iedereen in Nederland vrij is om zichzelfte zijn. Vrij is in het maken van eigen keuzes met respect voor de keuzes vaneen ander. Er is in het inburgeringsprogramma dan ook breed aandacht voorhet zelfbeschikkingsrecht als onderdeel van de kennisoverdracht over hetvrijheidsrecht. Het zelfbeschikkingsrecht, het recht van het individu op eigenkeuzes en zelfstandigheid, en het belang en de betekenis van gelijkwaardig-heid tussen man en vrouw komen in de inburgering terug in de onderdelenVoorbereiding op de inburgering, Kennis Nederlandse Maatschappij (KNM) enhet participatieverklaringstraject (PVT). KNM en PVT zijn verplichte onderde-len in het inburgeringstraject voor iedere inburgeringsplichtige.3Kamerstuk 32 824, nr. 470.4Kamerbrief 9 december 2025 betreffen diverse onderwerpen op het gebied van migratie.5Kamerstuk 33 552, nr. 145.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, Aanhangsel2 In het azc leren asielstatushouders via de Voorbereiding op de inburgeringover zelfbeschikking. In de module Democratie en rechtstaat van hetprogramma wordt ingegaan op vrouwen- en LHBTIQI+ rechten.In de zogenaamde eindtermen (dat wat inburgeraars moeten kennen enweten) van het inburgeringsexamen KNM is het zelfbeschikkingsrechtexpliciet opgenomen. De eindtermen zijn recent aangepast. Bij de eindtermenover de integriteit van het lichaam zijn expliciete voorbeelden van schadelijkepraktijken zoals huiselijk geweld, besnijdenis van meisjes en eerwraaktoegevoegd. Hierbij wordt benadrukt dat alle ongewenste intimiteit en geweldstrafbaar is. De nieuwe eindtermen zijn op 1 juli 2025 in werking getreden.Inburgeraars worden in de B1 en onderwijsroute op deze kennis getoetst.In het verplichte onderdeel PVT is er aandacht voor de kernwaarden vanvrijheid waaronder het zelfbeschikkingsrecht, gelijkwaardigheid, solidariteit enparticipatie. Aan het eind van het traject moeten alle inburgeringsplichtigende Participatieverklaring ondertekenen. Hiermee verklaren ze kennis genomente hebben van de waarden en spelregels van de Nederlandse samenleving,deze te respecteren, de universele mensenrechten te eerbiedigen en daarmeeniet in strijd te handelen.In de verzamelbrief inburgering van 16 oktober jl. heeft de StaatssecretarisParticipatie en Integratie aangekondigd in te zetten op het verbeteren van dekennis over signalering van onveiligheid in de gemeentelijke inburgerings-praktijk.Voorlichting over de bestaande meldcodes voor huiselijk geweld enkindermishandeling en ongewenste (schadelijke) praktijken is op dit momentniet standaard aanwezig voor medewerkers die de werken met inburgeraars.Via de Actieagenda Integratie zet de Staatssecretaris in op het versterken vankennis over ongewenste praktijken en de meldcode in het sociaal domein metname gericht op wijkteams. Pharos ontwikkelt in het meerjarenplan Verster-ken preventie een regionale ketenaanpak schadelijke praktijken. Aan Pharos isgevraagd om ook inburgeringsconsulenten aan te haken in de keten.Vraag 6Hoe verklaart u het dat in een 303 pagina’s tellend rapport «Kwalitatiefonderzoek tweede fase Wet inburgering 2021»6 over inburgering en integratiehet woord «eerwraak» slechts een keer voorkomt, terwijl er door de Kamermeermaals moties aangenomen zijn over het belang hiervan bij de inburge-ring en omdat de praktijk inmiddels heeft bewezen hoe ingrijpend degevolgen van eerwraak kunnen zijn?Antwoord 6Het «Kwalitatief onderzoek tweede fase Wet inburgering 2021» betrof eenbreed onderzoek over de werking van de wet en is gebaseerd op casestudiesbij zeven gemeenten. Het doel van dit onderzoek was potentiële verbeterin-gen in wet- en regelgeving en de uitvoering daarvan in beeld te brengen enlessen voor gemeenten op te doen voor de uitvoering van de Wi2021. Hetonderzoek gaat over de fase vanaf de aanmelding van de inburgeraars bij eentaalschool en omvat de invulling van de drie leerroutes, de Module Arbeids-markt Participatie (MAP) en het participatieverklaringstraject (PVT). Ondanksdat het onderwerp eerwraak nauwelijks terugkomt in het rapport, wil dat nietzeggen dat er geen aandacht voor is. Iedere inburgeringsplichtige volgt KNM,waar eerwraak als onderwerp behandeld wordt en de kennis van deinburgeraar hierover wordt getoetst.Vraag 7In ditzelfde rapport lezen we dat eerwraak enkel wordt genoemd in de contextvan de Z-route; hoeveel inburgeraars krijgen op dit moment jaarlijksvoorlichtingen over eerwraak?Antwoord 7Zie het antwoord op vraag 5.6Kamerstuk 32 824, nr. 475.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, Aanhangsel3 Vraag 8In hoeverre toetsen we hoe inburgeraars aankijken tegen de Nederlandsenormen en waarden als het gaat om de gelijkwaardigheid tussen man envrouw en het gebruiken/toestaan van geweld?Antwoord 8Zie het antwoord op vraag 5.Vraag 9Gelden deze voorlichtingen over eerwraak enkel voor de Z-route of breder?Indien breder, hoe zijn de verhoudingen tussen de diverse trajecten en dedesbetreffende voorlichting?Antwoord 9Zie het antwoord op vraag 5.Vraag 10Houdt men bij het beleid rondom voorlichting over eerwraak bij inburgeraarsook specifieke rekening met de correlatie tussen culturen met een verhoogdrisico op eerwraak? Zo ja, hoe ziet dit in de praktijk eruit? Zo nee, waaromniet?Antwoord 10Nee, iedere inburgeringsplichtige volgt KNM, waar eerwraak als onderwerpbehandeld wordt en ondertekent de Participatieverklaring waarmee zijverklaren kennis genomen te hebben van de waarden en spelregels van deNederlandse samenleving.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, Aanhangsel4

Versie 69ec248829ec9b5a2b5903a580029d2a3bfba7c7b4067c3aeddbd7518139b029 · Officiële bron.