Uitvoeringsagenda diergeneeskundige zorg

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202628 286DierenwelzijnNr. 1437 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN LANDBOUW, VISSERIJ,VOEDSELZEKERHEID EN NATUUR Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 17 juni 2026Gezelschapsdieren spelen een belangrijke rol in het leven van mensen enzijn onlosmakelijk verbonden met de Nederlandse samenleving. Wie eendier heeft, draagt de verantwoordelijkheid daar goed voor te zorgen. Hetis daarbij van belang dat goede diergeneeskundige zorg beschikbaar entoegankelijk is, zowel regulier als bij spoed.Veel mensen zijn bezorgd over de stijgende prijzen van de diergenees-kundige zorg voor gezelschapsdieren. Zij vragen zich af of zij de zorg voorhun dier kunnen blijven betalen. Er zijn zorgen over de gevolgen die ditkan hebben voor diergezondheid en dierenwelzijn. Ook zijn er zorgen overde mogelijke invloed van ketenvorming in de diergeneeskundige zorg opde hoogte van de prijzen. Uw Kamer heeft hier meermaals aandacht voorgevraagd en er zijn verschillende moties aangenomen die de regeringvragen om hier actie op te ondernemen. Deze vragen en zorgen deel ik. Ikvind het van belang dat er voldoende concurrentie is, dat consumentenvrij kunnen kiezen in de zorg voor hun dier en dat zij weten welkebehandelingen er zijn tegen welke kosten, zodat ze waar mogelijk kostenkunnen besparen.Vorig jaar is uw Kamer geïnformeerd1 over de aanpak van dit vraagstuk enhet marktonderzoek van de Autoriteit Consument en Markt (ACM)2. Dezeaanpak en dit onderzoek zijn onderdeel van de al lopende, bredere inzetom de diergeneeskundige zorg in Nederland te versterken. Naast de inzetop beschikbare en toegankelijke zorg, het verbeteren van de marktwerkingen de positie van de consument, werk ik met het veterinaire veld aan eensterkere organisatie van de beroepsgroep, betere borging van deautonomie van dierenartsen en de kwaliteit van zorg, een gezondearbeidsmarkt en verantwoord houderschap.1Kamerstuk 28 286, nr. 1388 en nr. 14022Kamerstuk 28 286, nr. 1413 kst-28286-1437ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14371 Voor dieren, diereigenaren en veterinaire professionals is het van belangdat goede zorg beschikbaar is en toegankelijk blijft, nu en in de toekomst.Daarom werk ik samen met de betrokken partijen aan de uitvoering vaneen meerjarige aanpak voor een sterke en toekomstbestendige dierge-neeskundige zorg. Met deze «Uitvoeringsagenda Diergeneeskundigezorg» geef ik ook uitvoering aan het ACM-rapport en de motie van het lidBeckerman c.s. over uitvoering van het Dierendagakkoord (Kamerstuk28 286, nr. 1419).In deze brief beschrijf ik mijn aanpak, mede namens de Minister vanEconomische Zaken en Klimaat (EZK). Ik ga achtereenvolgens in op deontwikkelingen die de diergeneeskundige zorg heeft doorgemaakt, hetmarktonderzoek dat de ACM heeft uitgevoerd, de opgaven die er nuliggen en hoe ik aan deze opgaven werk met de UitvoeringsagendaDiergeneeskundige zorg.Waar komen we vandaan?In de afgelopen decennia is er veel veranderd in de diergeneeskundigezorg. Het onderzoek van Ecorys3 beschrijft de grote veranderingen in devraag, het aanbod en de organisatie van de diergeneeskundige zorg voorhuisdieren. Het aantal huisdieren en dierenartsenpraktijken voor gezel-schapsdieren is sterk toegenomen. Het aandeel zelfstandige dierenartsenis gehalveerd, terwijl het aandeel dierenartsen in loondienst isverdubbeld. Waar in de jaren 90 de meeste dierenartsen voltijd werkten,werken in 2024 de meeste dierenartsen deeltijd, met voorkeur voorreguliere werktijden in plaats van nacht- of weekenddiensten. Ketenshebben hun intrede in de markt gedaan, waarvan het marktaandeel nuongeveer 40 procent is. De mogelijkheden voor diagnostiek en behande-lingen binnen de diergeneeskundige zorg zijn sterk toegenomen. Ook dezorgvraag is veranderd. Huisdiereigenaren leggen de lat voor demedische zorg voor hun huisdier hoger en zijn mondiger en veeleisendergeworden. Deze ontwikkelingen hebben geleid tot een sterke professiona-liseringsslag en een hoger niveau van zorg, waar het dier, de eigenaar, deveterinaire professional en de praktijk baat bij hebben gehad.Het onderzoek van Ecorys laat zien dat deze ontwikkelingen in deafgelopen 30 jaar hebben geleid tot aanzienlijke prijsstijgingen. Bijprofessionele dienstverlening horen marktconforme tarieven, die deonderliggende kosten inclusief een redelijk rendement reflecteren en waarde veterinaire professional een redelijk inkomen mee kan verdienen. Tenalgemene is de stijging van de tarieven voor de reguliere zorg door dezeprofessionaliseringsslag te verklaren, zowel veterinair als economisch.Tegelijkertijd geeft Ecorys aan dat door ketenvorming er risico’s in demarkt kunnen ontstaan voor de diereigenaren. De prijsstijgingen in despoedzorg zijn een stuk hoger. Dit roept vragen en zorgen op overvoldoende keuzevrijheid voor de consument en over de concurrentie in demarkt voor diergeneeskundige zorg en vergt nader onderzoek. Designalen en zorgen uit de samenleving over de markt voor medische zorgvoor huisdieren waren voor de ACM de aanleiding om, mede op basis vanhet rapport van Ecorys, begin 2025 een marktonderzoek te starten.Marktonderzoek ACM Medische zorg huisdierenIn 2025 heeft de ACM dit marktonderzoek uitgevoerd om meer inzicht tekrijgen in de werking van de markt voor medische zorg voor huisdieren en3Ecorys Onderzoek naar de prijsontwikkelingen in de diergeneeskundige zorg https://open.overheid.nl/documenten/edede1a5–35f1–41c2–83a1-c81e17e10b63/fileTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14372 eventuele knelpunten daarin. Op 30 april jl. is het eindrapport «Medischezorg huisdieren» gepubliceerd4.Conclusies en aanbevelingen rapportDe ACM concludeert dat huisdiereigenaren veelal tevreden zijn met hundierenarts en dat dierenartsen met toewijding werken om de beste zorg televeren om dieren beter te maken. De ACM geeft aan dat de ontwikke-lingen in de markt ook een keerzijde hebben en dat door commerciali-sering en regionale concentratie door ketenvorming het risico toeneemtdat diereigenaren worden benadeeld. Er zijn onvoldoende waarborgenom te voorkomen dat huisdiereigenaren worden benadeeld tegen hetrisico op hogere prijzen en behandelingen die verder gaan dan passendbij dier en eigenaar (overbehandeling). Huisdiereigenaren hebben vaakniet de kennis, tijd en mentale ruimte om voldoende tegenwicht te biedenaan zorgaanbieders bij het maken van een afgewogen keuze voor eendierenartspraktijk of een behandeling. Dit speelt in het bijzonder in despoedzorg. De ACM concludeert ook dat de autonomie van dierenartsenonder druk staat. Omdat de ontwikkeling van commercialisering enregionale concentratie door ketenvorming door lijkt te gaan, nemen derisico’s op benadeling verder toe.De ACM doet op vier thema’s aanbevelingen aan de wetgever en sector:A.Bescherm huisdiereigenaren tegen het risico op hogere prijzen enbehandelingen die verder gaan dan passend bij dier en eigenaar.B.Verbeter beschikbaarheid en informatie spoedzorg buiten reguliereopeningstijden.C.Controle op verdere consolidatie in de regio met inroepbevoegdheidACM.D.Ondersteun en stimuleer huisdiereigenaren om actiever te vergelijken.Ik waardeer het grondige onderzoek dat de ACM heeft gedaan en de wijzewaarop inzichten en kennis uit de sector en de maatschappij daarbij zijnbenut. Het is een belangrijk rapport dat richting geeft voor een beteremarktwerking in de zorg voor huisdieren. Afgelopen maand heb ik hetrapport samen met de Minister van EZK zorgvuldig bestudeerd enbesproken met vertegenwoordigers van de beroepsgroep, werkgevers enhuisdiereigenaren. Ik onderschrijf de conclusies en aanbevelingen van deACM, die in lijn zijn met het al ingezette bredere beleid voor de dierge-neeskundige zorg. Samen met betrokken partijen zal ik opvolging gevenaan het ACM-rapport, als belangrijke bouwsteen voor de integrale aanpakdie nodig is voor de diergeneeskundige zorg in Nederland. Allereerst geefik hieronder reactie op de inroepbevoegdheid van de ACM en het voorstelvan de ACM op prijsregulering. Daarna beschrijf ik de brede opgave en deuitvoeringsagenda, waarbij ik ook op de andere aanbevelingen zal ingaan.Uitbreiden bevoegdheden ACMDe ACM vraagt om een bevoegdheid om gericht relatief kleine maarmogelijk problematische overnames te toetsen (inroepbevoegdheid). Ditwordt opgevolgd door de Minister van EZK. In het Coalitieakkoord Aan deslag. Bouwen aan een beter Nederland is opgenomen dat de ACM eeninroepbevoegdheid krijgt om een gezonde marktwerking te bevorderen.Tegelijk heeft Kamerlid Bushoff (Progressief Nederland) een initiatiefwets-voorstel (Kamerstuk 36 774, nr. 5) ingediend voor een inroepbevoegdheidvoor de ACM. De Minister van EZK bereidt op dit moment een kabinetsre-actie voor op het initiatiefwetsvoorstel en is voornemens uw Kamerhierover voor het zomerreces te informeren. De planning van de behan-4Kamerstuk 28 286, nr. 1432, ACM Marktonderzoek Medische zorg huisdieren https://www.acm.nl/nl/publicaties/marktonderzoeken/marktonderzoek-huisdierenzorgTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14373 deling van dit initiatiefwetsvoorstel is aan de Tweede Kamer. Naarverwachting vindt de behandeling nog dit jaar plaats. Met de inzet van deMinister van EZK wordt uitvoering gegeven aan de moties van lidBeckerman (Kamerstuk 36 600-XIV, nr. 48) en lid Graus (Kamerstuk36 410-XIV, nr. 39). In de toekomst kunnen hiermee kleine overnames meteen inroepbevoegdheid onder het fusietoezicht van de ACM wordengebracht en kan worden ingegrepen als deze de mededinging zoudenbeperken.PrijsreguleringDe ACM blijft de markt voor huisdierenzorg volgen en zal over vijf jaarevalueren hoe de markt zich heeft ontwikkeld. In deze evaluatie zal deACM zich naast de zorg binnen openingstijden ook specifiek richten op deproblemen rondom spoedzorg buiten reguliere openingstijden. De ACMgeeft daarbij de volgende denkrichting mee. Als het pakket aan aanbeve-lingen is doorgevoerd en blijkt dat de markt niet beter werkt of de risico’sop benadeling van huisdiereigenaren niet zijn verminderd, dan zou dewetgever moeten afwegen in hoeverre prijsregulering nodig en proporti-oneel is. Hierbij merkt de ACM op dat prijsregulering ook nadelen heeft,waaronder extra regeldruk en uitvoeringslasten. Ook bestaat dan hetrisico dat het de ontwikkeling van het (zorg)aanbod afremt en daarmee deknelpunten aan de aanbodzijde vergroot, met name voor de spoedzorg.De ACM ziet prijsregulering daarom als een «last resort» die pas in beeldkomt als andere, minder ingrijpende maatregelen niet blijken te werken enonderzocht is of de mogelijke (maatschappelijke) baten hiervan opwegentegen de kosten. Ik vind het belangrijk om zorgvuldig te kijken of desituatie in de markt aanleiding geeft tot prijsregulering en volg daarin deconclusie van de ACM.Eerder heb ik in mijn brief van 1 oktober 20255 uw Kamer geïnformeerdover de verdiepende analyse op prijsregulering, die ik samen hebuitgevoerd met de Minister van EZK. In deze verdiepende analyse is ookgekeken naar de noodzakelijke randvoorwaarden voor de invoering vanprijsregulering. Een aantal maatregelen in de uitvoeringsagenda om demarkt te verbeteren, geeft invulling aan een deel van deze randvoor-waarden voor prijsregulering. Met de evaluatie houd ik samen met deACM en de Minister van EZK een vinger aan de pols en zal op basis vande effecten van de maatregelen van de uitvoeringsagenda afwegen ofinvoering van prijsregulering op termijn nodig en proportioneel is. Met deverdiepende analyse op prijsregulering en het marktonderzoek van deACM heb ik de motie van lid Graus (Kamerstuk 36 410-XIV, nr. 40)uitgevoerd, die vraagt om het onderzoeken van de mogelijkheden tot hetinstellen van prijsplafonds voor medisch noodzakelijke behandelingendoor dierenartsen.De opgavenOp basis van de ontwikkelingen in de afgelopen decennia en de resultatenvan diverse onderzoeksrapporten6, 7, 8, 9 concludeer ik dat er vier opgavenzijn voor de toekomst van de diergeneeskundige zorg. Ten eerste de5Kamerstuk 28 286, nr. 14026Ecorys Onderzoek naar de prijsontwikkelingen in de diergeneeskundige zorg https://open.overheid.nl/documenten/edede1a5–35f1–41c2–83a1-c81e17e10b63/file7Kamerstuk 28 286, nr. 1432, ACM Marktonderzoek Medische zorg huisdieren https://www.acm.nl/nl/publicaties/marktonderzoeken/marktonderzoek-huisdierenzorg8Onderzoek naar positie en rol dierenarts en kwaliteitsborging diergeneeskundige beroepsuitoe-fening door Berenschot: https://www.berenschot.nl/media/b1youbzc/onderzoek-naar-positie-en-rol-dierenarts-en-kwaliteitsborging-diergeneeskundige-beroepsuitoefening.pdf9Onderzoek door SEO: De arbeidsmarkt voor dierenartsenhttps://www.seo.nl/publicaties/de-arbeidsmarkt-voor-dierenartsen/Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14374 bescherming van huisdiereigenaren tegen de risico’s op hogere prijzen enoverbehandeling. Zowel Ecorys als de ACM geven namelijk aan dat erdoor de bovengenoemde ontwikkelingen risico’s zijn ontstaan voor hetfunctioneren van de markt met gevolgen voor de keuzevrijheid van deconsument en de autonomie van dierenartsen. Ten tweede vragen deontwikkelingen in de zorg en maatschappelijke thema’s om een sterke engoed georganiseerde beroepsgroep. De beroepsgroep is momenteelversnipperd georganiseerd en de kwaliteitsborging is beperkt van opzeten vraagt om versterking. De beroepsgroep heeft een belangrijke taak omde kwaliteitsborging van veterinair handelen, de autonomie van deveterinaire professional te versterken en de consument goed en volledigte informeren. Ten derde is er sprake van krapte op de arbeidsmarkt. In deberoepsgroep wordt een tekort aan veterinaire professionals en een hogewerkdruk ervaren. Voor de beschikbaarheid van zorg is een gezondearbeidsmarkt van belang waarin de veterinaire professional zijn werkgoed kan uitoefenen. Ten vierde het vergroten van het bewustzijn vanmensen voor de (financiële) gevolgen van de keuze voor een bepaaldhuisdier. Zo wordt bijvoorbeeld een groot deel van de bezoeken aan dedierenartsenpraktijk veroorzaakt door (voorkombare) schadelijkekenmerken en erfelijke ziekten. Inzet is nodig zodat diereigenaren betergeïnformeerd en verantwoord hun huisdieren kunnen kiezen en houden.Uitvoeringsagenda Diergeneeskundige zorgDe opgaven in de zorg voor huisdieren vragen om een integrale, stevigeen meerjarige aanpak. Hiervoor heb ik een uitvoeringsagenda opgesteld.Het doel van deze agenda is om het functioneren van de markt teverbeteren en de diergeneeskundige zorg in Nederland toekomstbe-stendig te maken voor het dier, de diereigenaar en de veterinaireprofessional. In deze uitvoeringsagenda komt mijn huidige inzet en dievoor de komende jaren samen.Gezien de urgentie van de opgaven ga ik samen met de Minister van EZKen de beroepsgroep voortvarend aan de slag met de uitvoering van dezeagenda. Ik zal een routekaart opstellen waarin ik met betrokken partijenafspraken maak over wie welke actie uitvoert, op welke wijze en met welktijdpad. Een onderdeel is het opstellen van nieuwe regelgeving. Dit vereisteen zorgvuldig traject, waarbij ik ook oog heb voor de uitvoerbaarheid enhandhaafbaarheid in de praktijk en beperkte administratieve last. Ik streefernaar deze routekaart begin 2027 met uw Kamer te delen.EvaluatieNa 2,5 jaar zal ik de uitvoeringsagenda evalueren. De evaluatie zal eenbeeld geven van de voortgang en de ontwikkelingen op dat moment in dediergeneeskundige (spoed)zorg. Mede op basis van de uitkomsten vandeze evaluatie zal ik waar nodig bijsturen. Over de uitvoering van deagenda stuur ik uw Kamer jaarlijks een brief, zodat u op de hoogte blijftvan de voortgang. In het vervolg van deze brief zet ik de concreteactielijnen uiteen.Actielijn 1: Wetgeving voor dierenartsenpraktijkenDierenartsenpraktijken hebben een belangrijke verantwoordelijkheid voorhet leveren van goede diergeneeskundige zorg. Het is van belang datveterinaire professionals in de dierenartsenpraktijk de zorg voor het diercentraal stellen, zonder dat financiële prikkels de beslissing beïnvloedenwelke zorg passend is voor het dier en zo kunnen leiden tot overbehan-deling en daaraan gerelateerde medicijnenverkoop. Ontwikkelingen in demarkt hebben ervoor gezorgd dat de autonomie van dierenartsen onderdruk staat. Ik vind het van belang dat de kwaliteit van de diergenees-Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14375 kundige zorg beter wordt geborgd en dat dierenartsenpraktijken die eencruciale rol vervullen in het aanbieden van zorg, hier verantwoordelijkheidvoor dragen. De ACM beveelt aan omzet- en winstgerelateerde prikkelsvoor dierenartsen en ander personeel te verbieden. Ik wil dit verbod inwetgeving opnemen. Een gezond verdienmodel van dierenartspraktijkenis belangrijk voor de beschikbaarheid van goede zorg, maar de beloningvan de dierenarts en ander personeel moet onafhankelijk zijn van debehandeling, zoals de hoeveelheid zorg, medicijnverkoop en doorverwij-zingen. Dit is een belangrijke stap om huisdiereigenaren beter tebeschermen tegen overbehandeling en hogere kosten en de verantwoor-delijkheid van dierenartsenpraktijken in wetgeving te verankeren. Ditversterkt de onafhankelijke expertise gericht op het welzijn van het dier ende belangen van de huisdiereigenaar. Hiermee wordt de autonomie vande veterinaire professional beter geborgd. Dit werk ik de komende periodenader uit met betrokken partijen, waarbij ik onderzoek hoe dit ook echteffectief kan werken in de praktijk. Daarbij zijn onder meer een goedeafbakening, juridische houdbaarheid en de invulling van het toezicht(publiek en/of privaat) van belang.Actielijn 2: Meer keuzevrijheid voor diereigenarenIk zet mij in voor een concurrerende markt en voor een consument diegoed en juist geïnformeerd wordt. Het is belangrijk dat diereigenaren vrijkunnen kiezen in de aanschaf en zorg voor hun dier en weten welkedierenartsenpraktijken en welke behandelingen er zijn en tegen welkekosten. Dat brengt hen in positie een kostenafweging te maken. Deberoepsgroep heeft een belangrijke rol in het vergroten van de transpa-rantie over behandelmogelijkheden en de kosten daarvan. De ACM doethiervoor concrete aanbevelingen. De beroepsgroep geeft door deontwikkeling van de beroepsstandaard transparantie uitvoering aan deaanbevelingen van de ACM. De standaard biedt handvatten voortransparantie binnen de diergeneeskundige zorg. Zoals bijvoorbeeld hetgeven van informatie over tarieven van behandelingen en consulten dooreen actuele tarievenlijst in de wachtruimte en op de website en het gevenvan kostenramingen voorafgaand aan diagnostiek en behandeling. Deontwikkeling van deze beroepsstandaard ondersteun ik financieel. Destandaard wordt deze zomer afgerond. Met de beroepsgroep werk ik uithoe de effectieve en brede werking van deze standaard (wettelijk) kanworden geborgd.Actielijn 3: Onderzoek diergeneesmiddelenmarktDe ACM beveelt aan nader te onderzoeken welke belemmeringen er zijnvoor concurrentie op medicijnprijzen en/of voorschrijfkosten voor deverschillende categorieën diergeneesmiddelen en de rol van bestaandewetgeving daarin. Ik onderschrijf de lijn van de ACM om consumentenmeer keuzemogelijkheden te geven bij het aanschaffen van diergenees-middelen. Komend jaar laat ik onderzoeken wat de mogelijkheden zijn ombij aankoop van diergeneesmiddelen de keuzevrijheid van diereigenarente vergroten en kijk ik daarbij kritisch naar de huidige wetgeving. Hierbijvind ik het belangrijk om rekening te houden met de impact voor desector en diereigenaren, evenals de noodzaak om diergezondheid,volksgezondheid, dierenwelzijn en milieu onverminderd te waarborgen.Streven is om dit onderzoek begin 2027 te starten.Actielijn 4: Beroepsstandaarden en basiszorgDe ontwikkeling van beroepsstandaarden zijn van groot belang voor dediergeneeskundige zorg en dragen bij aan:•Versterking van autonomie van de veterinaire professionalTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14376 •Borging van kwaliteit en het bieden van de best passende zorg voorhet dier•Betere informatie voor huisdiereigenarenDe ACM beveelt aan de beroepsgroep op te roepen om professionelebehandelstandaarden te ontwikkelen met het niveau van passendebasiszorg. Dit is volgens de ACM medische zorg die goed genoeg is, geletop de situatie en context van dier én die van de eigenaar. Het is dus nieteen gouden standaard die ervan uitgaat dat de medische mogelijkhedenaltijd volledig worden benut. Ik onderschrijf het belang van beroepsstan-daarden en ben dan ook blij dat de beroepsgroep werkt aan het plan vanaanpak voor de ontwikkeling van professionele standaarden. Ik heb voordit plan van aanpak subsidie gegeven. Dit plan van aanpak wordt ditnajaar afgerond. De beroepsgroep neemt hierin de aanbevelingen van deACM mee en geeft daarbij een tijdpad en prioritering aan. Ik verwachthierbij een stevige en concrete inzet van de beroepsgroep. Ik waardeer deinzet en samenwerking van de beroepsgroep bij deze start van deontwikkeling van beroepsstandaarden. Dit is geen eenvoudige opgave ineen tijd dat een federatie en een kwaliteitsorgaan nog in ontwikkeling zijn.Ik ben bereid om de beroepsgroep ook bij de verdere ontwikkeling vanberoepsstandaarden financieel te ondersteunen. Ik vind het belangrijk datde veterinaire professionals deze behandelstandaarden in de praktijk ookecht gaan gebruiken en zal daarom met de beroepsgroep uitwerken hoede effectieve en brede werking van deze standaarden (wettelijk) kunnenworden geborgd.Actielijn 5: SpoedzorgBij spoedzorg hebben huisdiereigenaren niet altijd de kennis, tijd enmentale ruimte om een afgewogen keuze voor een dierenartspraktijk ofeen behandeling te maken. De ACM doet daarom een aantal aanbeve-lingen voor voldoende aanbod en effectieve concurrentie. Ik vind hetbelangrijk dat zorg voor diereigenaren in de spoed beschikbaar entoegankelijk is. Ook moeten diereigenaren voldoende keuzevrijheid enkeuzemogelijkheden hebben. Daarbij hoort goede informatie over debeschikbaarheid van veterinaire (spoed)zorg, zodat eigenaren weten waarzij terecht kunnen. Daarom verken ik met de beroepsgroep hoe eenoverzicht van het aanbod van spoedzorg buiten reguliere openingstijdengerealiseerd kan worden.Daarnaast werkt de beroepsgroep aan de ontwikkeling van een professi-onele standaard spoedzorg voor dierenartsenpraktijken, zodat zijdiereigenaren beter kunnen informeren over de spoedzorg en zodatpraktijken de spoedzorg beter kunnen organiseren. Ik heb voor deontwikkeling van deze standaard subsidie verleend. De standaard draagtop verschillende manieren bij aan een betere beschikbaarheid van despoedzorg. Zo beschrijft deze hoe de organisatie van spoedzorg doorpraktijken eruit moet komen te zien om tot een landelijke dekking vanspoeddienstverlening te komen, zodat een diereigenaar in het hele landbinnen een beperkte rijafstand terecht kan voor een spoedgeval bij eendierenartsenpraktijk. Ook beschrijft de standaard de randvoorwaardenwaar een dienstkring van dierenartsenpraktijken aan moet voldoen. Ditgaat bijvoorbeeld over het organiseren van achterwacht en doorver-wijzing van patiënten naar specialistische zorg. Tot slot geeft de standaardkaders over de verantwoordelijkheden van praktijken in hun samen-werking met andere dierenartsenpraktijken. De standaard wordt dezezomer afgerond. Ik vind het belangrijk dat deze standaard in de praktijkook echt gaat werken en zal daarom met de beroepsgroep uitwerken hoede effectieve en brede werking van deze standaard (wettelijk) kan wordengeborgd.Naast de standaard is goede voorlichting over behandelingen in despoedzorg en wat noodzakelijk spoedeisende zorg is, van belang. Dit kanTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14377 diereigenaren helpen bij het maken van een goede afgewogen keuze vooreen praktijk, maar ook of zij wel of niet besluiten naar een praktijk te gaanbuiten reguliere openingstijden. De druk op de zorg kan hiermee wordenverlaagd en daarmee wordt de beschikbaarheid van spoedzorg verbeterd.Met de beroepsgroep zal ik verkennen hoe een centrale website of apphieraan kan bijdragen. Ik ben bereid hierbij financieel te ondersteunen.Een goed voorbeeld daarvoor is het succesvolle initiatief uit de humanezorgsector «Thuisarts»10 met informatie voor patiënten die hen helpt tebepalen wanneer er sprake is van noodzakelijke spoedeisende zorg.Daarnaast ga ik met de beroepsgroep onderzoeken welke mogelijkhedenen behoeften er zijn voor de verbetering van het triagesysteem voor dediergeneeskundige zorg om ook via die weg de beschikbaarheid teverbeteren.Actielijn 6: Verantwoord huisdieren houdenMensen zijn zich niet altijd bewust van de (financiële) gevolgen van dekeuze voor een bepaald huisdier bij aanschaf, of van de zorgbehoeftetijdens het dierenbezit. De kosten voor zorg kunnen voor dieren metbepaalde kenmerken, zoals een korte snuit, groter zijn dan voor dieren dieniet deze kenmerken hebben. Dierenartsen geven signalen dat een grootdeel van de dierenartsbezoeken veroorzaakt wordt door deze(voorkombare) schadelijke kenmerken en erfelijke ziekten. Duidelijkeinformatie voor huisdiereigenaren draagt bij aan verbetering vanverantwoord huisdierenbezit, omdat (potentiële) eigenaren zich dankunnen informeren om een afgewogen keuze te maken. Dit voorkomt dathuisdiereigenaren voor grote uitgaven komen te staan die ze niet kunnenbetalen, noodzakelijke zorg wordt uitgesteld, dat huisdieren onnodiglijden en de zorg onnodig wordt belast. Dit is een belangrijke pijler in deaanpak voor een betere marktwerking, die de ACM na de consultatierondeextra heeft toegevoegd aan het definitieve rapport.Om mensen goed te informeren zet ik in op voorlichting. Hierin vormt destandaard transparantie van de beroepsgroep een belangrijk onderdeeldie in deze brief hierboven is beschreven. Ook ondersteun ik het LandelijkInformatiecentrum Gezelschapsdieren (LICG)11. Hier vinden mensenbetrouwbare en deskundige informatie over het aanschaffen en houdenvan huisdieren, zoals over de kosten van een huisdier, dierenhulp voorminima en informatie over erfelijke aandoeningen. Dit jaar wordt weereen voorlichtingscampagne gelanceerd die mensen oproept bewust vooreen huisdier te kiezen. Aanvullend werk ik aan een oriëntatiecursus voorde aanschaf van honden, zodat mensen goed geïnformeerd en bewusteen hond aanschaffen en deze beter begrijpen. Dat voorkomt niet alleenbijtincidenten, maar zorgt ook voor een betere match tussen eigenaar endier.Het stimuleren van gezonde fok van huisdieren zorgt voor gezonderedieren, dat vind ik belangrijk. Voorkomen is immers beter dan genezen.Daarom heb ik nadere invulling aan het bestaande fokverbod gegeven,bijvoorbeeld door de beleidsregel voor kortsnuitige honden. Ook werk ikaan uitbreiding van een houdverbod van dieren die lijden als gevolg vanhun schadelijke (uiterlijke) kenmerk. Ik zal uw Kamer hierover naderinformeren in een aparte brief, voorafgaand aan het debat «dieren buitende veehouderij en dierproeven» op 3 september 2026.De ACM vraagt om strengere maatregelen voor fokkers en verkopers.Recent is de Europese Verordening «welzijn en traceerbaarheid vanhonden en katten» aangenomen. In deze verordening worden onderandere eisen gesteld aan het bedrijfsmatig fokken van huisdieren, zoalseen informatieplicht voor de verkoper over de gezondheid van het dier.10Thuisarts www.thuisarts.nl11Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren (LICG) www.licg.nlTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14378 Dat gaat niet alleen om medische aandoeningen, maar ook informatieover mogelijke erfelijke aandoeningen.Minima kunnen in de knel komen door hoge kosten voor huisdierenzorg.In lijn met de aanbevelingen van de ACM zal ik in de uitvoeringsagendadaarom een concrete aanpak voor deze doelgroep opnemen. De verant-woordelijkheid voor regelingen voor minima ligt bij gemeenten. Sommigegemeenten bieden een tegemoetkoming aan specifiek de kosten vanhuisdierenzorg. Ook kunnen minima terecht bij verschillende fondsenvoor een tegemoetkoming in de kosten van huisdierenzorg of bijdierenartsen met speciale spreekuren of tarieven voor minima. Voor deaanpak van minima zie ik drie lijnen. Ten eerste wil ik samen met hetMinisterie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en betrokken hulporga-nisaties de vindbaarheid vergroten van initiatieven die financiële steunbieden aan minima voor de kosten van huisdierenzorg. Hoe dit er in depraktijk uit kan zien, werk ik de komende periode uit met de betrokkenpartijen. Ten tweede wil ik met de sociale hulp- en dienstverleners, dieregelmatig bij minima over de vloer komen, uitwerken hoe we informatieover het juist houden van dieren en mogelijke dierenwelzijnsaantastingbeter onder de aandacht van de hulpverleners krijgen. Er is immers al veelinformatie beschikbaar over hoe ze signalen van dierenwelzijnsaantastingkunnen herkennen, bespreekbaar kunnen maken met hun cliënt enkunnen doorverwijzen naar organisaties die hiervoor steun bieden. Tenderde zet ik in op voorlichting over de aanschaf en het houden vanhuisdieren zoals hierboven beschreven. Ik ga onderzoeken of en op welkemanier ik minima kan ondersteunen met voorlichting over de aanschaf enhet houden van huisdieren. De ACM geeft aan dat bekende methodes dieworden gebruikt bij informatievoorziening van burgers niet altijdtoereikend zijn om minima te bereiken, bijvoorbeeld vanwege mogelijkemoeite met lezen en schrijven, taalbarrières, en beperkte digitale toegang.Actielijn 7: Sterke beroepsgroepDe veterinaire professionals hebben een essentiële rol in het informerenvan de diereigenaar en het borgen van toegankelijke en goede dierge-neeskundige zorg. De beroepsgroep is versnipperd georganiseerd en dekwaliteitsborging is beperkt van opzet. Ik zet mij daarom in voor een goedgeorganiseerde beroepsgroep. Een centrale beroepsorganisatie kan deveterinaire professional beter ondersteunen in zijn vak, de kwaliteit van dediergeneeskundige zorg bevorderen, en de autonomie van de veterinaireprofessional beter borgen. De beroepsgroep heeft hierin uiteraard zelf debelangrijkste rol en taak. Sinds 2023 faciliteer ik vanwege het bovenge-noemde belang de ontwikkeling van een nieuwe beroepsorganisatie, zoalseerder aan uw Kamer bericht12.In de brief13 van oktober vorig jaar heb ik uw Kamer gemeld dat ik insamenwerking met de beroepsgroep momenteel herregistratie vanveterinaire professionals verken en het veterinair tuchtrecht laatevalueren. Herregistratie heeft als voornaamste doel om de kwaliteits-borging verder te versterken en tegelijkertijd een beter beeld te krijgenvan het arbeidspotentieel en de in- en uitstroom van professionals op dearbeidsmarkt. De invoering van herregistratie vraagt om een gedegenafweging en goede samenwerking met de beroepsgroep. Komend jaarverwacht ik hierin de eerste vervolgstappen te zetten.Naar aanleiding van eerder onderzoek en op verzoek van de beroepsgroepvindt een evaluatie van het veterinair tuchtrecht plaats. Dit onderzoekheeft als doel te onderzoeken of tuchtrecht het gewenste effect heeft,namelijk de kwaliteit van de veterinaire gezondheidszorg te waarborgen12Kamerstuk 29 683, nr. 263 en nr. 30113Kamerstuk 28 286, nr. 1402Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 14379 en goede en zorgvuldige beroepsuitoefening te bevorderen. Ik verwachtde resultaten van dit onderzoek begin 2027.Uit eerder onderzoek en uit het onderzoek van de ACM blijkt de behoeftevoor een onafhankelijke geschillencommissie voor kleinere klachten. Eendergelijke erkende geschillencommissie bestaat momenteel niet. Ikonderschrijf het belang van voldoende mogelijkheden voor diereigenarenom op laagdrempelige wijze ergens terecht te kunnen met een klacht. Ikheb daarom de klachten- of geschillenafhandeling al opgenomen alsonderdeel van de evaluatie van het veterinair tuchtrecht. Ik verken met deberoepsgroep hoe een dergelijke geschillencommissie het beste vorm kankrijgen.Actielijn 8: Gezonde arbeidsmarktIn de beroepsgroep wordt een tekort aan veterinaire professionals en eenhoge werkdruk ervaren. De beschikbaarheid van voldoende professionalsis belangrijk voor het waarborgen van goede zorg. Samen met deberoepsgroep zet ik mij daarom in voor het zo goed mogelijk benuttenvan het arbeidspotentieel in de sector en het verminderen van dewerkdruk, zodat deze beheersbaar is. Onderzoek naar de arbeidsmarkt vandierenartsen gaf hiervoor belangrijke aanbevelingen. De voornaamsteaanbeveling is het verkennen van de (her)verdeling van bevoegdhedenbinnen de diergeneeskundige sector, door de overheid. Het delegeren vanbevoegdheden en taken van de dierenarts naar een paraveterinair is éénvan de mogelijkheden om de werkdruk voor de dierenarts te verlagen enmogelijk kosten te besparen. Ik zet mij in voor een maximale benutting eninzet van paraveterinairen in de praktijk en verbetering van de taakver-deling en verdeling van verantwoordelijkheden binnen de diergenees-kundige zorg waar dat mogelijk is. Als eerste stap heb ik een inventarisatieuitgevoerd naar de mogelijkheden om paraveterinairen meer bevoegd-heden te geven binnen het huidige wettelijke stelsel. Uit deze inventari-satie blijkt dat er binnen het huidige wettelijke kader meer ruimte is dannu in de praktijk wordt benut. Het is nu aan de beroepsgroep om debeschikbare mogelijkheden beter te benutten. Ten tweede start binnenkorteen onderzoek naar het bevoegdhedenstelsel, gericht op verbetering vande taakverdeling en verdeling van verantwoordelijkheden binnen dediergeneeskundige zorg. Doorontwikkeling van het huidige bevoegdhe-denstelsel draagt eveneens bij aan een betere benutting van het arbeids-potentieel in de veterinaire sector.VervolgMet de Uitvoeringsagenda Diergeneeskundige zorg werk ik met deveterinaire beroepsgroep aan een stevige basis voor de toekomst van dediergeneeskundige zorg. Deze agenda heeft als doel bij te dragen aangoede, beschikbare en toegankelijke zorg en een betere bescherming vande consument. Het komende half jaar werk ik met de betrokken partijen deuitvoering nader uit in een routekaart. Voor alle partijen ligt er een rol ombij te dragen aan de verbetering van de diergeneeskundige zorg en ik roephen daarom van harte op om met ambitie uitvoering te geven aan dezeagenda. Samen werken we aan de toekomst van de diergeneeskundigezorg voor dieren, diereigenaren en veterinaire professionals in Nederland.De Staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur,S.P.A. ErkensTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 28 286, nr. 143710