Geannoteerde Agenda informele Telecomraad 9 - 10 oktober 2025

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202621 501-33Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en EnergieNr. 1149 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN DESTAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE ZAKEN ENKONINKRIJKSRELATIES Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 18 september 2025Op 9 en 10 oktober 2025 vindt de informele Telecomraad plaats inHorsens, Denemarken. In deze brief vindt u de geannoteerde agenda metdaarin een beschrijving van de onderwerpen waarover een beleidsdebatzal plaatsvinden en de Nederlandse inzet op deze onderwerpen. Ten tijdevan het versturen van deze geannoteerde agenda waren de discussie-stukken van het Deense voorzitterschap nog niet beschikbaar. De agendazelf was wel al vastgesteld.De Minister van Economische Zaken,V.P.G. KarremansDe Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,E. van Marum kst-21501-33-1149ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-33, nr. 11491 Leeftijdsverificatie en maatregelen ter bescherming van minder-jarige onlineTijdens de informele Telecomraad staan beleidsdebatten op de agendaover leeftijdsverificatie en maatregelen om minderjarigen online tebeschermen. Voor deze beleidsdebatten zijn nog geen discussiestukkengedeeld. De inbreng in de Raad zal afhankelijk van de specifiekeaandachtsterreinen in de discussiestukken conform kabinetsbeleid zijnzoals hieronder geschetst.Het Deens voorzitterschap is voornemens om voorafgaand aan deinformele Telecomraad een verklaring over online minderjarigenbe-scherming aan te nemen. Hierover zal ik u via het verslag van dezeinformele Telecomraad nader informeren.Het kabinet wil ervoor zorgen dat de digitale leefomgeving van kinderenveilig(er) wordt en hun rechten geborgd en versterkt worden en zal datinbrengen tijdens het debat in de Raad. In dat verband verwijs ik u ooknaar de Kamerbrief strategie online kinderrechten, waarin de strategie omdit doel te bereiken uiteen is gezet. Deze Kamerbrief is op 4 september jl.aan uw Kamer verzonden.1Leeftijdsverificatie kan een geschikte maatregel zijn om kinderen onlinebeter te beschermen. Het is daarom belangrijk dat er maatregelen wordengenomen om leeftijdsverificatie op een robuustere en betrouwbaarderemanier mogelijk te maken. Daarbij is het belangrijk dat fundamentelerechten zoals privacy, gegevensbescherming en non-discriminatie wordengewaarborgd. Bij online leeftijdsverificatie moet daarnaast wordengekeken naar betrouwbaarheid, veiligheid en digitale toegankelijkheid.Leeftijdsverificatiemaatregelen moeten op een proportionele manierworden toegepast. Wat passend is, verschilt per situatie en vraagt steedsom een aparte afweging.Er is niet één one size fits all oplossing voorhanden. De uitdaging is ombetrouwbare, privacyvriendelijke, veilige en toegankelijke instrumenten tegebruiken. Om de ontwikkeling van privacyvriendelijke leeftijdsverificatiete ondersteunen, heeft de Europese Commissie op 14 juli jl. eenblauwdruk voor een Europese white label leeftijdsverificatie-app gepubli-ceerd.2 Het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties(BZK) heeft in dit kader TNO gevraagd om op basis van de technischespecificaties van deze app te verkennen wat de mogelijkheden zijn voor deimplementatie van deze app in Nederland. De uitkomsten van ditonderzoek zullen dit najaar met uw Kamer worden gedeeld.Hoewel leeftijdsverificatie een effectief instrument kan zijn om kinderenonline beter te beschermen, moet dit gezien worden als onderdeel vaneen bredere aanpak. Het Nederlandse beleid is erop gericht om kinder-rechten in alle fasen van de levenscyclus van online producten endiensten te borgen. Bedrijven moeten het gebruik van schadelijkeontwerptechnieken vermijden, voorkomen dat kinderen worden blootge-steld aan schadelijke content en persoonsgegevens van minderjarigenzorgvuldig behandelen.Zo heeft het Ministerie van BZK het Kinderrechten Impactassessment(KIA) ontwikkeld, als instrument om met de industrie het gesprek aan tegaan over de risico’s én kansen van specifieke digitale diensten voorkinderrechten. KIA’s zijn toegepast op de sociale media platformsInstagram, SnapChat en TikTok en zijn op 4 september jl. naar uw Kamer1Kamerstuk 26 643, nr. 13922Zie Persbericht Europese Commissie: Blauwdruk voor leeftijdsverificatieTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-33, nr. 11492 verzonden. In het najaar wordt gestart met het toepassen van KIA’s opstreamingdiensten en gaming platforms. Ook werkt het Ministerie vanBZK aan de implementatie van een Gamecheck die ouders (en jongeren)laat zien of games mogelijk schadelijk zijn voor bepaalde leeftijden, endraagt zo bij aan bewuster gebruik. Daarnaast steunen we de ontwikkelingvan een digitale Kijkwijzer door het Nederlands Instituut voor de Classifi-catie van Audiovisuele Media (NICAM).Verder heeft het kabinet op 17 juni jl. een richtlijn gezond en verantwoordscherm- en sociale media gebruik uitgebracht.3 Deze richtlijn geeft adviesaan ouders vanaf welke leeftijd kinderen met een smartphone en socialemedia kunnen beginnen en een advies over de maximale schermtijd perleeftijdscategorie.De meest recente maatregel is de nieuwe publiekscampagne «Blijf inBeeld», die op 8 september jl. door het Ministerie van BZK is aange-kondigd. Deze campagne ondersteunt ouders van kinderen tussen de 7 en12 jaar bij het aangaan van gesprekken over hun smartphonegebruik. Indeze campagne wordt de richtlijn gezond en verantwoord scherm- ensociale media ook betrokken.Ten slotte zet Nederland zich in aanloop naar de aangekondigde DigitalFairness Act in voor de Europese aanpak van verslavend ontwerp insociale media en verleidingstechnieken in games, zoals in-game aankopenen lootboxes. Uw Kamer zal in een aparte brief verder over deze inzetworden geïnformeerd.Technologische soevereiniteitDe Raad zal daarnaast een beleidsdebat voeren over technologischesoevereiniteit. Dit debat bouwt voort op eerdere gedachtewisselingenonder Belgisch voorzitterschap van 2024 en de conferentie Future ofDigital Investments in the EU ter gelegenheid van de start van het Deensvoorzitterschap. Voor het debat zijn bij het opstellen van deze Geanno-teerde agenda nog geen voorbereidende stukken gedeeld door het Deensvoorzitterschap.Digitale technologie creëert nieuwe kansen voor onze economie ensamenleving, maar ook afhankelijkheden die de nationale veiligheid, onzeconcurrentiekracht, de bescherming van grondrechten en de democra-tische rechtsorde kunnen raken. Het kabinet acht het van belang om inEuropees verband risicovolle strategische afhankelijkheden systematischin kaart te brengen en duidelijke keuzes te maken om de open strategischeautonomie te behouden en versterken.De Nederlandse Digitaliseringsstrategie is één van de pijlers van hetNederlandse kabinetsbeleid op digitalisering die bepaalt hoe de Neder-landse overheid als één overheid gaat inzetten op onder andere hetversterken van onze digitale weerbaarheid en autonomie van de overheidom deze kansen te pakken. Tegelijkertijd moet gericht worden geïnves-teerd in de digitale technologieën die vormend zijn voor de economie vande toekomst. Daarbij staan voor Nederland met name halfgeleiders,quantumtechnologie, kunstmatige intelligentie, cloud, netwerktechnologie(inclusief 6G) en cybersecurity centraal.43Kamerstuk 32 793, nr. 8484Zie ook het Nederlandse paper «Financing the European digital economy», 16-12-2024,Financing the European digital economy | Rapport | Rijksoverheid.nl.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-33, nr. 11493 Het kabinet zet zich hiervoor al in met de realisatie van een AI fabriek inGroningen. Het kabinet verkent ook de mogelijkheden in Nederland voorhet AI Gigafabrieken initiatief van de Europese Commissie. Hiermee wil deCommissie vier of vijf zeer grote datacenters bouwen ten behoeve van deuitrol van AI modellen op Europese bodem en zo de Europese afhanke-lijkheid van aanbieders uit derden landen verkleinen.Nederland onderstreept de noodzaak van investeringen in strategischetechnologieën in onder meer de Nationale Technologiestrategie5 en in deAgenda Digitale Open Strategische Autonomie.6 Daarbij is het essentieelom private investeringen in de fundamentele bouwstenen van dezetechnologieën te stimuleren. Zoals benadrukt in de ministeriële verklaringvan de D9+ van 27 maart jl., moet er op Europees niveau een strategische,integrale benadering komen van digitale technologie, waarbij wordtsamengewerkt met bedrijven, investeerders, onderzoekers en gelijkge-stemde internationale partners. Het kabinet onderstreept dat versterkingvan Europees technologisch leiderschap ook moet worden gezocht in hetstimuleren van interoperabiliteit, standaardisatie en een sterkerinnovatie-ecosysteem.Daarnaast hecht het kabinet aan een meer geharmoniseerde Europeseaanpak op het gebied van economische veiligheid, met behoud vannationale bevoegdheden, en steunt het kabinet de driepijlerstrategie vande EU: bevorderen, beschermen en partnerschappen aangaan. Nederlandpleit in Europees verband voor versterking van de onderzeese kabelinfra-structuur, die cruciaal is voor de digitale weerbaarheid van de Unie. Meerroute-diversiteit, gezamenlijke innovatie en coördinatie van veiligheids-maatregelen zijn hierbij essentieel. Projecten zoals de Arctic Far NorthFibre route illustreren het strategisch belang van een goed verbonden enveerkrachtig Europa.Tegelijkertijd acht het kabinet het van belang om essentiële digitaleoverheidsdiensten te beschermen waar nodig. In dat kader zet Nederlandzich in Europees verband in voor het versterken van cloudsoevereiniteitvan overheden. Een meer geharmoniseerde benadering is nodig voor hetgebruik van cloud door overheden en het ontwikkelen van soevereinealternatieven, bijvoorbeeld door het ontwikkelen een gemeenschappelijkafwegingskader voor cloudgebruik.7Eveneens acht het kabinet het noodzakelijk om in Europees verband eengemeenschappelijke definitie voor cloudsoevereiniteit vast te stellen,verankerd in de aangekondigde Cloud and AI Development Act. Ook wilhet kabinet verder inzetten op Europese samenwerking. Een goedvoorbeeld hiervan is de inzet van Nederland voor de oprichting van eenEDIC voor digitale gemeenschapsgoederen, gezamenlijk met Duitsland,Frankrijk en Italië.Deze EDIC is ontstaan vanuit de samenwerking met Frankrijk en Duitslandbij het ontwikkelen van kantoorsoftware en zal, zodra er formeel akkoordkomt vanuit de Europese Commissie, worden gevestigd in Parijs. Binnende EDIC Digitale Gemeenschapsgoederen zal met technische en juridischekennis en door het bij elkaar brengen van financiering worden geïnves-teerd in start ups en scale ups om Europese digitale alternatieven teontwikkelen die onze kernbelangen beschermen.5Kamerstuk 26 643, nr. 9786Kamerstuk 36 259, nr. 217Kamerstuk 22 122, nr. 4113Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-33, nr. 11494 Samenvattend zal Nederland tijdens het beleidsdebat benadrukken dat deEU gericht moet investeren, risico’s beheersen en internationale samen-werking benutten om technologische soevereiniteit, concurrentiever-mogen en open strategische autonomie te versterken.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 21 501-33, nr. 11495