Afdoening van de motie van het lid Inge van Dijk over de vooringevulde aangifte tijdelijk loslaten (Kamerstuk 36706-17)

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202536 706Wijziging van de Wet inkomstenbelasting 2001om een tegenbewijsregeling te introduceren bijhet bepalen van het belastbare inkomen uitsparen en beleggen (Wet tegenbewijsregelingbox 3)Nr. 27 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 3 juli 2025Uw Kamer heeft met de motie van het lid Inge van Dijk verzocht om uvóór het zomerreces een brief te sturen, waarin de mogelijkheid isuitgewerkt om bij de invoering van het nieuwe stelsel van box 3 op basisvan werkelijk rendement de vooraf ingevulde aangifte (VIA) initieel entijdelijk los te laten, en waarin staat hoeveel sneller het stelsel in dat gevalkan worden ingevoerd.1 Hierbij stuur ik u de verzochte brief.Het is mogelijk, maar niet wenselijk om de vooraf ingevulde aangifte loste laten. De invoering van het nieuwe stelsel kan niet sneller ingevoerdworden dan per 1 januari 2028 als de vooraf ingevulde aangifte wordtlosgelaten. Hieronder zal ik dit toelichten.Implementatietermijn voor de BelastingdienstEr is afgesproken met de Belastingdienst en met ketenpartners (zoals debanken en verzekeraars) dat er een implementatietermijn zal zijn van eenjaar en negen maanden, gerekend vanaf het moment dat het wetsvoorstelis aangenomen door de Tweede Kamer. Deze implementatietermijnbetekent dat inwerkingtreding per 2028 mogelijk is als het wetsvoorsteluiterlijk op 15 maart 2026 aangenomen wordt door de Tweede Kamer. Alsdeze datum niet wordt gehaald, zullen gegevensleveranciers (waaronderbanken en verzekeraars) niet tijdig, juist en volledig hun gegevens aan deBelastingdienst kunnen aanleveren en kan de aangifte inkomstenbelastingvoor het belastingjaar 2028 niet vooraf worden ingevuld.De Belastingdienst heeft tijd nodig om de invoering van het wetsvoorstelte kunnen realiseren en te implementeren – ook als de aangifte niet voorafwordt ingevuld. Invoering van het wetsvoorstel per 1 januari 2028 isafhankelijk van het moment dat het wetsvoorstel door de Tweede Kamer1Kamerstuk 36 706, nr. 17 kst-36706-27ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 706, nr. 271 wordt aangenomen. Elke dag later dan 15 maart 2026 dat het wetsvoorsteldoor de Tweede Kamer wordt aangenomen verkort voor de Belasting-dienst de termijn om de invoering van het wetsvoorstel tijdig te kunnenrealiseren en te implementeren. Daarbij zal per wijziging in hetwetsvoorstel de impact en doorlooptijd moeten worden bepaald.De hierboven genoemde implementatietermijn voor de Belastingdiensthangt ook nauw samen met de ICT-planning binnen de keten Inkomens-heffingen (IH). Eén van de randvoorwaarden voor de implementatie vanhet nieuwe box 3-stelsel vanaf 1 januari 2028 is namelijk een vergevor-derde uitfasering van de verouderde software Cool:Gen. Binnen dehuidige planning heeft de uitfasering van Cool:Gen prioriteit en zal hetuiterlijk eind 2027 voltooid zijn.Uitfasering van Cool:Gen is noodzakelijk om de continuïteit van debelastingheffing te waarborgen en de implementatie van nieuwewetgeving in de toekomst mogelijk te maken. De uitfasering van Cool:Genmoet vergevorderd zijn vóór invoering van het nieuwe stelsel om tevoorkomen dat het nieuwe stelsel van box 3 (gedeeltelijk) dubbelgeïmplementeerd zal moeten worden, namelijk in eerste instantie in deoude software (Cool:Gen) en vervolgens in de nieuwe software. Dit zouextra capaciteit vragen die niet beschikbaar is.Zoals ik uw Kamer heb bericht in mijn brief van 14 oktober 2024 is deuitfasering van Cool:Gen vertraagd, omdat een tegenbewijsregeling moetworden geboden als gevolg van verschillende arresten van de Hoge Raadover box 3.2 De reden van die vertraging komt met name doordat eengroot deel van de medewerkers die aan de modernisering werkt in dezeketen nu ingezet wordt om de herstelwerkzaamheden voor box 3 terealiseren. Het verder opschalen van de capaciteit is geen oplossing,omdat kennis van Cool:Gen te beperkt beschikbaar is. De ICT-capaciteitvoor de keten IH is bovendien sinds 2021 al met 60 procent opgeschaald.Dit betekent dat de ruimte voor het opleiden, inwerken en begeleiden vannieuwe medewerkers maximaal benut wordt.Het loslaten van de VIA heeft daarmee geen (positieve) invloed op deICT-planning van de Belastingdienst en zal er dus ook niet toe leiden dateen nieuw box 3 stelsel eerder kan worden geïmplementeerd.Belang van de VIADe VIA heeft verschillende voordelen voor belastingplichtigen en deBelastingdienst, zoals tijdswinst, minder kans op fouten, snellereverwerking en betere naleving. Doordat de aangifte al grotendeels voorafis ingevuld, is de drempel om aangifte te doen lager. Dit bevordert denaleving van belastingregels. Bij een box 3-stelsel op basis van werkelijkrendement speelt daarbij dat meer gegevens nodig zijn dan bij een stelselop basis van forfaitair rendement. Als belastingplichtigen deze gegevenszelf in moeten vullen, leidt dit tot meer benodigd toezicht achteraf en is ermeer kans op (onbewuste) fouten. Toezicht achteraf is arbeidsintensief enleidt tot een risico op handhavingstekorten en het niet corrigeren vanfouten. Om de naleving (bereidheid bij belastingplichtigen om uit vrijebeweging juist, volledig en tijdig aangifte te doen) te bevorderen is ookcontrole nodig met goede selectie en een bepaald volume.2Kamerstuk 31 066, nr. 1429Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 706, nr. 272 Gezien het bovenstaande biedt het tijdelijk loslaten van de VIA geentijdswinst, maar bemoeilijkt dit wel de uitvoering van een nieuw box3-stelsel.De Staatssecretaris van Financiën,T. van OostenbruggenTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 36 706, nr. 273