Nationale Strategie Vrouwengezondheid

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 765Kwaliteit van zorgNr. 936 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 juli 2025Vrouwen leven gemiddeld langer dan mannen, maar zij brengen minderjaren in goede gezondheid door. In de (jaarlijkse) emancipatiemonitor vanhet CBS wordt ingegaan op dit verschil1. Uit onderzoek, uitgevoerd dooreen brede werkgroep, blijkt dat vrouwspecifieke aandoeningen grotemaatschappelijke impact hebben en dat er hiaten zijn in kennis enimplementatie. Gezien de impact die deze aandoeningen kunnen hebbenop het leven van vrouwen, en daardoor op de hele samenleving, wil hetkabinet hier verandering in brengen.Met deze brief bied ik u de Nationale Strategie Vrouwengezondheid aan. Ikgeef hiermee uitvoering aan de gewijzigde motie Zeedijk2 en Hirsch-Dobbe3. De motie van het Kamerlid Dobbe4, waarbij de regering verzochtwordt bij de strategie ook aandacht te besteden aan de interactie metandere vormen van ongelijkheid, zoals sociaal-economische gezondheids-verschillen, zal ik betrekken bij de werkagenda die t.z.t. opgesteld gaatworden. Aan de motie Slagt-Tichelman5 is al eerder invulling aange-geven.6 Ik heb uw Kamer toegezegd dat ik bij de uitvoering van dezemoties zou inventariseren wat er binnen het Ministerie van Volksge-zondheid, Welzijn en Sport (VWS), en de Ministeries van Onderwijs,Cultuur en Wetenschap (OCW) en Sociale Zaken en Werkgelegenheid(SZW) aan activiteiten plaatsvindt op gebied van vrouwengezondheid. Inde bijlage van de strategie treft u een (niet uitputtend) overzicht aan vande resultaten van deze inventarisatie.1CBS, Emancipatiemonitor 2024, hoofdstuk 1 «Gezond leven»2Kamerstukken II 2023/24, 30 420, nr. 4003Kamerstukken II 2024, 36 180, nr. 1134Kamerstukken II 2023/24, 31 765, nr. 8625Kamerstukken II 2023/24, 31 765, nr. 8656Kamerstukken II, 2024/35, 36 600 XVI, nr. 151 kst-31765-936ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9361 Huidige situatieEr is aanvullend door de Minister van VWS 15 miljoen euro beschikbaargesteld voor een nieuw kennisprogramma vrouwspecifieke aandoeningen(2024–2030).7 Dit programma zet in op meer kennis en aandacht voor degezondheid van vrouwen en verbetering van diagnostiek.V.w.b. onderzoeksprogrammering is er de taakopdracht Gender enGezondheid bij ZonMw, die inzet op het stimuleren van duurzameaandacht voor en integratie van sekse en gender in onderzoeksprogram-mering. Die taakopdracht loopt tot halverwege 2026. Uit het impact-rapport8 blijkt dat door het vergroten van bewustzijn en gerichte acties,sekse en gender steeds beter verankerd worden in gezondheidsonderzoeken innovatie, en in de programmering daarvan.Bij de verschillende academische centra staat vrouwengezondheid op dekaart9, 10, 11. Daarnaast is er meer bewustwording rond endometriose ende neemt de bespreekbaarheid van bijvoorbeeld de overgang enmenstruatie op de werkvloer toe. Binnen de geneesmiddelensector groeitde aandacht voor de bijwerkingen van geneesmiddelen bij vrouwen. Eenmooi voorbeeld hiervan is de Nederlandse studie naar het gebruik vanmifepriston als een effectieve en veilige vorm van anticonceptie.De gezondheid van vrouwen raakt niet alleen VWS maar meerderedepartementen. De Staatssecretaris van OCW ondersteunt vanuit haaremancipatieportefeuille in de periode 2022–2027 de alliantie Gezond-heidszorg op Maat 2. Deze alliantie zet zich in voor het vergroten vankennis en aandacht over gezondheidsverschillen tussen mannen envrouwen. De alliantie doet dit door onderzoek te doen, campagnes testarten en interventies en hulpmiddelen te ontwikkelen voor zorgprofessi-onals. In 2024 en 2025 zet de alliantie extra in op het stimuleren van hetzorgberoepsonderwijs. Zo is in samenwerking met onderwijsinstellingenuit het mbo en hbo een toolkit voor zorgonderwijs gerealiseerd. Dealliantie en het Ministerie van OCW zijn aan het verkennen hoe deproducten van de alliantie nog meer bekendheid kunnen krijgen.Het kabinet vergroot tegelijkertijd de bewustwording in onderwijs en opde arbeidsmarkt, onder meer door de overgang bespreekbaar te maken ende kennis van bedrijfsartsen te versterken. In de sector Zorg & Welzijn(84% vrouwelijke werknemers) leveren zulke investeringen minderverzuim, meer capaciteit en lagere zorgkosten op.Ik constateer dat er de afgelopen jaren beweging is op het gebied vanvrouwengezondheid. Het onderwerp krijgt eindelijk de aandacht die hetverdient. Maar hiermee zijn we er nog niet en er blijft aanvullende inzetnodig.Aanpak en strategie rondom vrouwengezondheidIk zet met de strategie in op de volgende doelen:1.Vergroten van de kennis over het bewustzijn van vrouwspecifiekegezondheidsproblematiek.7Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 31 765, nr. 8438Impactrapport Taakopdracht Gender en Gezondheid9https://www.amsterdamumc.org/nl/vandaag/vrouwspecifieke-aandoeningen-raken-ons-allemaal.htm10Netherlands Women’s Health Research & Innovation Center – Erasmus MC11https://www.lumc.nl/actueel/2025/politieke-steun-vrouwengezondheid-helpt-lumc-zet-volgende-stappen/Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9362 2.Faciliteren van het gebruik en opschaling van reeds beschikbare kennisover vrouwspecifieke gezondheidsproblematiek.3.Faciliteren van passende zorg en ondersteuning voor vrouwen enmeisjes.4.Faciliteren van netwerkvorming en tegengaan van fragmentatierondom vrouwspecifieke gezondheidsvraagstukken.Ik organiseer samen met ZonMw in het najaar een werkconferentie om toteen concrete werkagenda te komen. Ik zal uw Kamer t.z.t. dezewerkagenda toesturen.VervolgstappenZoals ik ook al eerder aan uw Kamer heb laten weten kan ik dit onderwerpniet alleen vanuit het Ministerie van VWS op de kaart zetten. Met een zobreed mogelijke aanpak maken we gezamenlijk de inhaalslag die nodig is.Daarom ga ik binnenkort ook met de academische centra en zorgverzeke-raars verder in gesprek. Daarnaast lopen er ook andere programma’sbinnen het Ministerie van VWS, zoals het Kaderprogramma PassendeZorg. Dit programma biedt ook ruimte voor onderzoek naar vrouwspeci-fieke zorg. Ik zal daar waar mogelijk binnen de bestaande programma’s ditonderwerp nog extra onder de aandacht brengen. Op dit moment stel ikdan ook geen extra budget beschikbaar voor de uitvoering van destrategie; mijn inzet is het benutten van de bestaande middelen. Ik sluitdaarbij niet uit dat met betere prioritering en meer bewustwording optermijn een her allocatie van financiële middelen kan plaatsvinden.Mijn ambitie met de strategie is de kennisachterstand in te lopen enstructureel betere gezondheid voor vrouwen en meisjes te realiseren. Ikzie de aanzet als een kompas voor bestaande en nieuwe activiteiten en decontouren voor het vervolg.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,D.E.M.C. JansenTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 765, nr. 9363