Adviescommissies Gas-en Zoutwinning monitoringsjaar 2024

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202632 849MijnbouwNr. 292 BRIEF VAN DE MINISTER VAN KLIMAAT EN GROENE GROEI Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 18 december 2025Jaarlijks informeert het kabinet de Tweede Kamer over de monitoringsrap-portages van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en Frisia opde Waddenzee, geëvalueerd door de Auditcommissies Aardgaswinning enZoutwinning. Deze treft u aan bij deze brief. De activiteiten van aardgas-winning en zoutwinning onder de Waddenzee brengen complexemilieuvraagstukken met zich mee. De (mogelijke) impact op de natuur enbiodiversiteit vereist zorgvuldige monitoring. In deze monitoringsrappor-tages wordt gecontroleerd of er binnen de toegestane gebruiksruimte1 isgebleven en of de natuur in de Waddenzee wordt aangetast. De Auditcom-missies Aardgaswinning en Zoutwinning controleren jaarlijks de kwaliteitvan de monitoring en kijken of er aan de voorwaarden is voldaan.Mede namens de Staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselze-kerheid en Natuur stuur ik uw Kamer hierbij de adviezen, waarvan deconclusies in deze brief worden samengevat. Het eerste advies betreft demonitoring van aardgaswinning onder de Waddenzee vanaf de locatiesModdergat, Lauwersoog en Vierhuizen (MLV). Dit advies behandelt deresultaten van het monitoringsjaar 2024 en is op 26 november 2025 doorde Auditcommissie Aardgaswinning aan het kabinet voorgelegd. Hettweede advies betreft de monitoring van zoutwinning in monitoringsjaar2024, dat op 21 oktober 2025 door de Auditcommissie Zoutwinning aanhet kabinet is overhandigd. Tot slot geeft het kabinet aan op welke manierer rekening wordt gehouden met deze adviezen.Monitoring van aardgaswinning 2024De Auditcommissie Aardgaswinning onderschrijft de conclusie van deNAM dat de bodemdaling door aardgaswinning vanaf de locaties1De gebruiksruimte is gereguleerd onder het «hand aan de kraan»-principe. Het principe houdtin dat vanuit deze velden slechts gas of zout mag worden gewonnen, zolang de snelheid vanbodemdaling als gevolg van deze winning de toegestane veilige gebruiksruimte nietoverschrijdt. kst-32849-292ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 849, nr. 2921 Moddergat, Lauwersoog en Vierhuizen in 2024 binnen de toegestanegebruiksruimte is gebleven. Daarnaast geeft de Auditcommissie aan dater tot nu toe geen aanwijzingen zijn voor veranderingen in de natuur vande Waddenzee en het Lauwersmeer die het gevolg kunnen zijn van debodemdaling veroorzaakt door aardgaswinning en daarmee van invloedkunnen zijn op het behalen van de instandhoudingsdoelen. Wel consta-teert de Auditcommissie dat met de huidige zeespiegelstijgingsscenario’s2gecombineerd met de optredende diepe bodemdaling (en eventuelena-ijleffecten daarvan) de grens van het meegroeivermogen3 in beeldkomt. De Auditcommissie beveelt aan zowel de NAM als aan de Ministerom aan te geven hoe hierop zal worden geanticipeerd.Daarnaast meldt de commissie dat de aanbevelingen uit 2024 grotendeelsdoor de NAM zijn opgevolgd. Voor een aantal aanbevelingen heeft deNAM aangegeven waarom hiervan is afgeweken. Voor het monitoringson-derzoek Aardgaswinning over 2025 heeft de Auditcommissie Aardgas-winning wederom een aantal aanbevelingen. De commissie geeftbijvoorbeeld suggesties voor het meenemen van nieuwe onderzoeken inde monitoring over 2025 en het verduidelijken van de beslisschema’s4door deze te onderbouwen en eenduidige terminologie te gebruiken endeze te definiëren.Monitoring van Zoutwinning 2024De Auditcommissie Zoutwinning geeft aan dat zoutwinning in 2024binnen de vastgestelde gebruiksruimte is gebleven. De commissie geeftaan dat het monitoringsprogramma en de rapportage over meetjaar 2024van goede kwaliteit zijn en degelijke achtergrondrapporten bevat. Ooknoemt de commissie dat het monitoringsprogramma een consistent ensamenhangend beeld geeft van de huidige situatie en trends in hetgebied, zowel voor (pleistocene) bodemdaling als voor effecten opmorfologie en natuur. Wel geven zij aan dat door analyseproblemen desamenstelling van het bodemsediment op de Ballastplaat dit jaaronderbelicht is gebleven.Daarbij merkt de Auditcommissie op dat (de versnelde) voorspeldezeespiegelstijging tot een kleinere gebruiksruimte leidt. Daarom adviseertzij Frisia om hiervan de consequenties te beschouwen in toekomstigerapportages, ook vanwege mogelijke na-ijleffecten. Omdat Frisia ookvanuit een tweede caverne zout gaat winnen, wordt het de komende jarenvolgens de commissie steeds belangrijker om de nauwkeurigheid van deontwikkeling van het volume van de Pleistocene bodemdalingskom goedin beeld te hebben. Tot slot ziet de Auditcommissie ruimte voor verbe-tering in het voorkomen van slordigheden en fouten in het hoofdrapport.Hoe wordt rekening gehouden met deze adviezen?De Auditcommissies Gas- en Zoutwinning geven aan dat de winningbinnen de vastgestelde gebruiksruimte blijft en dat er geen aantasting vande natuur in en rondom de Waddenzee is geconstateerd. De Ministeriesvan Klimaat en Groene Groei en Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid enNatuur zullen met de NAM en Frisia in overleg blijven om de monitoring,op basis van de aanbevelingen, waar mogelijk verder te verbeteren.Daarmee kan nog beter in beeld worden gebracht of en in hoeverre diepe2Kamerstuk 2024/04, 29 684, nr. 273.3De natuurlijke capaciteit van het Waddengebied om zich aan te passen aan zeespiegelstijgingof bodemdaling door sediment aanvoer via de zeegaten.4In de beslisschema’s staan de belangrijkste conclusies van het rapport. Deze laten zien hoeNAM tot deze conclusie is gekomen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 849, nr. 2922 bodemdaling door de winning gevolgen heeft voor de instandhoudings-doelstellingen van Natura 2000-gebieden.Daarnaast geeft de Auditcommissie aan dat de grens van het meegroei-vermogen5 in beeld komt en vraagt zij de NAM en de Minister om aan tegeven hoe hierop zal worden geanticipeerd. Het kabinet zal erop toeziendat dit in de volgende rapportage wordt meegenomen.De Minister van Klimaat en Groene Groei,S.Th.M. Hermans5De natuurlijke capaciteit van het Waddengebied om zich aan te passen aan zeespiegelstijgingof bodemdaling door sediment aanvoer via de zeegaten.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 849, nr. 2923