De resultaten van de evaluatie Groene gebiedsontwikkeling

29659EvaluatieStaatsbosbeheerNr.31BRIEFVANDEMINISTERVANLANDBOUW,NATUURENVOEDSELKWALITEITAandeVoorzittervandeTweedeKamerderStaten-GeneraalDenHaag,11augustus2008AanleidingvoordeevaluatieBijdeevaluatievandeverzelfstandigingvanStaatsbosbeheerin2004heeftdeCommissieSchmitztenaanzienvanhetterreinbeheereenverschuivingvanhetzogenaamdterreingerichtdenken(naarbinnentoe)naareengebiedsgerichtdenken(naarbuitentoe)geconstateerd.Dezeverschuivingkomttotuitdrukkinginhetconceptvangroenegebieds-ontwikkeling.Groenegebiedsontwikkeling(GGO)isvoorStaatsbosbeheereeninstrumentomsamenmetanderepartijennietalleendekwaliteitvanhaareigenterreinentebeschermenenteverbeterenmaarookdekwali-teitvanondermeernatuurenlandschapindeomgevingvandieterreinen.TevensisGGOeeninstrumentomdebetrokkenheidvanbestuurdersenbewonersbijdieterreinentevergrotenenhaarmiddelendoelmatigendoelgerichtintezetten.DeCommissieachttedezeverschuivinggewenst,zekerindezetijdmetgroteveranderingeninderuimtelijkeordeningenhetintegralemilieu-enwaterbeleid.Hetisdaarbijvanbelangtijdigintespelenopkansenenbedreigingen.ZijachttedezeactiviteitenvanStaatsbosbeheerlegitiemennoodzakelijk,datwilzeggenpassendbinnendeWetVerzelfstandigingStaatsbosbeheer,mitshetuiteindelijkgaatomhetprimairebelangvanhetveiligstellenvandeeigenterreinen.Welgafdecommissieaandatnadereafbakeninggewenstwas,inhetbijzondervanderol,waardezezouverschuivenvanhetbehartigenvanprivatebelangen(alseigenaar)naarbrederepubliekebelangen.UitvoerenvaneenevaluatieMijnambtsvoorgangergaatinzijnreactievan11juni2004(29659,nr.1)inopderapportagevandeCommissieSchmitzovergroenegebieds-ontwikkeling.HijondersteundehetadviesvandeCommissieSchmitzTweedeKamerderStaten-Generaal2Vergaderjaar2007–2008KST1214900708tkkst29659-31ISSN0921-7371SduUitgevers’s-Gravenhage2008TweedeKamer,vergaderjaar2007–2008,29659,nr.311 overGGO.HijwashetmetdecommissieeensdatnogverduidelijkingdoorLNVnodigishoederolmoetwordeningevuld.Mijnambtsvoorgangerheeftdaaromingestemdmetdestartvaneenaantalpilotprojecteninrijksprioritairegebieden,waarbijderolvanStaats-bosbeheertenopzichtevandeverschillendepubliekrechtelijkepartijen(Rijk,provincie,gemeenteenwaterschap)alsmedeprivatepartijen(onderandereinvesteerderseningenieursbureaus)inbeeldwordtgebracht.Toegezegdisdezepilotprojectenin2007teevalueren(TweedeKamerbrief2005–2006,29659,nr.8).Hierbijpresenteerikderesultatenvaneeninterneevaluatie.Resultatenevaluatie1.UitdepilotsblijktdatvoorStaatsbosbeheerGroenegebieds-ontwikkelingeengoedeeneffectievemaniervanbelangenbehartigingbinnendeveranderendeaanpakvanderuimtelijkeordeninginNederlandis.GroenegebiedsontwikkelingisvoorStaatsbosbeheereenadequaatinstrumentomdekwaliteitvanhaareigenhuidigeentoekomstigeterreinenveiligtestellenengroenedoelenterealiseren.2.DewerkwijzevanStaatsbosbeheerheeftineengrootaantalpilotsaantoonbaareenbijdragegeleverdaandegroenekwaliteitindeverschil-lendegebieden.Staatsbosbeheerheeftsamenmetdebetrokkenpartijen(provinciesengemeenten)afsprakengemaaktoverdegroenegebieds-ontwikkelingenineenaantalgevallenisalbegonnenmetdeuitvoering.Debelangrijksteresultatenperpilotzijnhieronderbeschreven:1.DepilotBreda:deontwikkelinginBreda-Oostvanhetplan«Deleninkwaliteit».Eenuitvoeringsprogrammaisnietintegraalopgesteld,maarwelvoordeelprojecten.InhetgebiedBredaWestisinhetsinds2006structureleoverlegdeGroeneTafelvandegemeenteBredaendenatuur-enmilieuorganisatiesafgesprokendatdegemeentehetinitiatiefneemtvooreenintegraalstructuurplanvoorditgebied.2.DepilotDiemerscheg/Bloemendalerpolder:groenedoelen,dieaanvankelijknietinbeeldwaren,zijninhetgebiedsontwikkelingsprocesopdeagendagezet.Ininteractiemetanderegebiedsopgavenisprakti-scheinvullinggegevenaandekwantitatievegroenedoelen.IndepilotsBloemendalerPolderzijngroenedoelenvastgelegdinhetstreekplan.3.DeNatteAs:debetrokkenheidvandenoordelijkeprovinciesbijhetconceptvandeNatteAsisvergroot.DeprovincieFrieslandheeftdeDienstLandelijkGebiedopdrachtgegegeveneenplanvanaanpakvoordeNatteAsoptestellen.Erligtnueengezamenlijkevisievandeterrein-beheerdersalsinvullingvanhetLNV-beleid.Eenaantalgemeentes,zoalsSteenwijkerland,WesterveldenWeststellingwerf,isinhetkadervandeNatteAsmetlokaleprojectenaandegang.4.DepilotEmmen:erisviahetintegraalcompensatie-enontwikkel-planeengezamenlijkebasisgelegdvooreenduurzamekwaliteitsslagindegroeneruimtevanEmmen.5.DepilotIJsseldeltaKampen:inkortetijdiseenintensiefgebieds-procesdoorlopentussenbestuurlijkepartnersendestreek.Onderwerpvangesprekwasdeontwikkelingvaneennieuwehoogwatergeulinclusiefnieuwenatuur.Ditheeftgeresulteerdineenvastgesteldmasterplaneneenondertekendeintentieovereenkomst.DeprovincieOverijsselendegemeenteKampenhebbentientallenmiljoeneneuro’sbeschikbaargesteldvoorgrondverwervinginhettracévandehoogwatergeul.6.DepilotParkOverbetuwe(denieuwenaamluidtParkLinge-zegen):StaatsbosbeheerheeftzeeractiefdeelgenomeninhetprocesommetprovincieengemeententekomentoteengedragenmasterplanvoorParkLingezegen.Injuli2008zalditresulterenineenbestuurs-TweedeKamer,vergaderjaar2007–2008,29659,nr.312 overeenkomst.Hierinzijnvoordeaanlegenexploitatievande1efasevanhetplanfinanciënencapaciteitvastgelegddoorbetrokkenpartijen.Totnutoeis18haingerichtenovergedragenaanStaatsbosbeheer.In2013moetdatconformhetMasterplanongeveer260ha(vandetotalecirca500haRodS-opgave)zijn.Indetweedefasezalderealisatievanhetresterendedeelplaatsmoetenvinden.7.DepilotAlmere:deRobuusteVerbindingszoneOostvaardersplassen-HorsterwoldisopgenomeninhetnieuwestreekplanvandeprovincieFlevolandeneriseenkleinareaalStaatsbosbeheereigendomverkochtaandegemeenteAlmere.Metdeopbrengstwordenmeerhectaresaangekochteningerichtvoordeaanlegvanrecreatiefgroenenrecrea-tievekwaliteitsverbeteringindeomgevingvanAlmere.8.DepilotGroenering’s-Hertogenbosch:resultatenzijndeuitvoe-ringvanderestauratieMoerputtenbrug,deplannenvooreenecoverbin-dingA59,dieoorspronkelijknietingeplandwas,herstelschraalgraslandenendenieuweverbindingmetdeMaasdiebovendienmogelijkhedenvoorwaterbergingbiedt.9.DepilotVenlo-Maaswoud:InsamenwerkingmetdegemeenteVenloenDienstLandelijkGebiedheeftStaatsbosbeheerhetNatuur-ontwikkelingsplanVenlo-Westontwikkeld,datalsgroenecontramaldientvoordeagrologistiekeontwikkelingeninhetgebied.DegroeneambitieisvastgelegdinhetruimtelijkontwikkelingsplanvoorGreenport.10.DepilotZuidplaspolderZoetermeer:dedoorStaatsbosbeheerontwikkeldeontwikkelingsvisieisverankerdinhetstreekplaneninhetintergemeentelijkstructuurplan.3.Staatsbosbeheeropereertophetgebiedvangroenegebieds-ontwikkelinginderolvanbeschermerenbelangenbehartigervandeeigenentoekomstigeterreinen.Gebiedsgerichtwerkenishe´tkenmerkvangebiedsontwikkeling.Zo’ngebiedisnooitbeperkttotdehuidigeentoekomstigeterreinenvanStaatsbosbeheeralleen,maarbetreftaltijddeomgevinginclusiefdezeterreinen.DeresultatenvangebiedsontwikkelingzijndanooknooitbeperkttotdehuidigeentoekomstigeterreinenvanStaatsbosbeheeralleen.GeletopdewetVerzelfstandigingStaatsbosbe-heerenhetcontractmetLNVkanalleenaangroenegebiedsontwikkelinggedaanwordenronddeeigenentoekomstigeterreinen.4.Staatsbosbeheerheeftnietrisicodragenddeelgenomenaandepilot-projectengroenegebiedsontwikkeling.Risicodragendparticiperenwordtniettotde«corebusiness»gerekendvanStaatsbosbeheerenStaatsbos-beheerzalhetvermijdenwaardatkan.VoorPubliekPrivatesamenwer-kingbinnengebiedsontwikkelingsprojectenmetrisicodragendedeelnameisbijStaatsbosbeheeronvoldoendekennisaanwezig.IndienhetdooranderebestuursorganenwenselijkwordtgeachtomtochrisicodragenddeeltenemenineenPPS-constructie,zalStaatsbosbeheerdegeëigendeproceduresvolgen.IkkanmijgoedvindenindewijzewaaropStaatsbosbeheerinhetkadervandeGroeneGebiedsontwikkelingwerkt.Staatsbosbeheerheeft«GroeneGebiedsontwikkeling»opeengoedemaniergeïncorporeerdinhaareigenwerkproces.DeministervanLandbouw,NatuurenVoedselkwaliteit,G.VerburgTweedeKamer,vergaderjaar2007–2008,29659,nr.313