Beleidsreactie Gezondheidsraadadvies vitamine K baby’s

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202632 279Zorg rond zwangerschap en geboorteNr. 269 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID,WELZIJN EN SPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 10 december 2025Het is belangrijk dat baby’s in Nederland zich goed en gezond kunnenontwikkelen. Daarom biedt de geboortezorg ondersteuning voor eengoede start. Onderdeel van deze zorg is het geven van vitamine K-sup-pletie en goede advisering hierover. Vitamine K-suppletie is bedoeld ombloedingen als gevolg van een vitamine K-tekort te voorkomen. DeGezondheidsraad heeft advies uitgebracht over verbetering van hethuidige toedieningsbeleid. Per brief van 1 september jl. heb ik uw Kamerhet advies van de Gezondheidsraad d.d. 10 juli getiteld «vitamine K voorbaby’s»1 toegestuurd met de toezegging om u binnen drie maanden eenbeleidsreactie te geven. Met bijgaande brief stuur ik u de beleidsreactie opdit advies.Samengevat blijft het huidige vitamine K-beleid hetzelfde, naar aanleidingvan de besprekingen van het advies van 10 juli met betrokken geboorte-zorgpartijen. Hieronder is beschreven wat de overwegingen zijn.Het advies van de GezondheidsraadDe Gezondheidsraad blijft bij het in 2017 gegeven advies om detoediening van vitamine K-suppletie bij baby’s te verbeteren door hetgeven van een eenmalige injectie kort na de geboorte. De Gezond-heidsraad stelt in het nieuwe advies van 10 juli dat dit het meest effectiefis om bloedingen door een vitamine K-tekort te voorkomen. Naarschatting kan het aantal bloedingen hiermee met 75% afnemen.Bloedingen door een vitamine K-tekort bij baby’s zijn zeldzaam en zekomen vooral voor in de risicogroep van baby’s met een verstoordevetopname. De gevolgen kunnen echter ernstig tot zeer ernstig zijn. DeGezondheidsraad schat op basis van beschikbare monitorgegevens in dater jaarlijks in Nederland 3 tot 5 late vitamine K-deficiëntiebloedingen1Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 279, nr. 265; Advies Vitamine K voor baby’s |Gezondheidsraad kst-32279-269ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 279, nr. 2691 voorkomen, waarvan ruim de helft hersenbloedingen. De Gezond-heidsraad verwacht niet dat er in de nabije toekomst een manier komtwaarmee de risicogroep al bij de geboorte gediagnosticeerd kan worden.De Gezondheidsraad adviseert als alternatief om – indien injecteren niethaalbaar blijkt – het huidige toedieningsbeleid te verbeteren met eenander druppelbeleid met andere toedieningsmomenten (wekelijks tot3 maanden of op 3 momenten tot 6 weken), andere doses en een andertype preparaat én met begeleiding door een zorgprofessional. DeGezondheidsraad verwacht dat deze alternatieven alleen gezondheids-winst opleveren als ze optimaal worden geïmplementeerd. In enkeleandere landen zijn deze orale alternatieven onder de gestelde randvoor-waarden effectiever gebleken dan het huidige Nederlandse druppelbeleid.HistorieOp basis van het Gezondheidsraadadvies 2017, een nadere beleidsvor-mingsanalyse en een samen met geboortezorgpartijen afgestemdimplementatieplan besloot de toenmalig Staatssecretaris op 10 juni 20212om nieuw toedieningsbeleid vitamine K voor baby’s te gaan invoeren envoor te bereiden met de betrokken organisaties. De beoogde startdatumwerd 1 januari 20253. In januari 2024 gaf de beroepsvereniging vanverloskundigen (KNOV) aan dat zij niet instemt met het advies om baby’ste injecteren met vitamine K direct na de geboorte. Gezien het standpuntvan de KNOV achtte de toenmalig Staatssecretaris het niet haalbaar omhet beleid om te injecteren in te voeren en is de Gezondheidsraadgevraagd of er gelijkwaardige alternatieven in orale vorm zijn waarmeebaby’s beter beschermd kunnen worden dan in de huidige situatie4. Hetvoorliggende advies gaat in op die vraag.Gesprekken met geboortezorgpartijen over uitvoerbaarheidIk heb het nieuwe Gezondheidsraadadvies voorgelegd aan de KNOV, deberoepsvereniging voor kinderartsen (NVK) en partijen in de jeugdge-zondheidszorg (GGD GHOR Nederland en Actiz) en gevraagd om eenreactie op de uitvoerbaarheid van het nieuwe Gezondheidsraadadvies.Onder de KNOV blijft onvoldoende draagvlak voor het geven vanvitamine K aan baby’s via een injectie kort na de geboorte.Gegeven het standpunt van de KNOV heb ik met de betrokkenen ookgesproken over de uitvoerbaarheid van de orale alternatieven. Hieruitblijkt dat de orale alternatieven met meerdere toedieningsmomenten,waarbij begeleiding van de zorgprofessional een randvoorwaarde is, nietaansluiten bij de contactmomenten in de geboortezorg noch in dejeugdgezondheidszorg. Deze contactmomenten variëren in de praktijksteeds vaker (maatwerk) en liggen niet altijd van tevoren vast. Invoeringvan één van de orale alternatieven als second best scenario zou een extraberoep doen op de toch al schaarse capaciteit van zorgverleners.Daarnaast hebben de verloskundigen en de jeugdgezondheidszorg ookaangegeven dat de verantwoordelijkheid voor het geven van vitamine Kbij de ouders zou moeten liggen, zoals dat nu ook het geval is.Mijn besluitInvoering van het wetenschappelijk onderbouwde advies voor vitamineK-toedieningsbeleid blijkt in de huidige geboortezorg niet haalbaar,vanwege het gebrek aan draagvlak bij verloskundigen. Ik heb gezocht naar2Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 32 279, nr. 2143Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 32 279, nr. 2404Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 32 279, nr. 251Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 279, nr. 2692 andere mogelijkheden om het toedieningsbeleid te verbeteren, maarinvoering van één van de orale alternatieven die de Gezondheidsraadadviseert, kan niet optimaal worden geïmplementeerd volgens derandvoorwaarden die de Gezondheidsraad benoemt.Ik besluit daarom om het huidige vitamine K-toedieningsbeleid voorbaby’s te handhaven. Dit houdt in dat baby’s in Nederland kort na degeboorte 1 milligram vitamine K krijgen via druppeltjes in de mond(oraal). Daarna krijgen ouders het advies om baby’s die borstvoedingkrijgen elke dag orale vervolgdoses van 150 microgram te geven vanaf deeerste week totdat ze drie maanden oud zijn. Dit beleid werkt goed voorde meeste baby’s.Het is belangrijk dat ouders hierover goed geïnformeerd zijn. Ik vraaggeboortezorgpartijen om (toekomstige) ouders eenduidig en helder voorte lichten over het beleid en wat dat betekent voor ouders. Ook hetVoedingscentrum heb ik gevraagd hierover te blijven communiceren.Ook laat ik het CBG (College ter beoordeling van Geneesmiddelen) demogelijkheden verkennen om tot een gebruiksvriendelijk preparaat tekomen. Mocht een gebruiksvriendelijk preparaat tot de Nederlandse markttoetreden, kan dit leiden tot een heroverweging van het toedienings-beleid, rekening houdend met de randvoorwaarden die de Gezond-heidsraad stelt.Ouders moeten op goede geboortezorg kunnen blijven vertrouwen. Ikverwacht samen met geboortezorgpartijen te kunnen blijven werken aaneen zo goed mogelijk en eenduidig vitamine K-beleid dat aansluit bij dedagelijkse praktijk. Ik wil daarbij een beroep doen op de verloskundigen,gynaecologen en kinderartsen om met elkaar het gesprek aan te gaanover het meest effectieve beleid rondom vitamine K-suppletie ombloedingen door een vitamine K-tekort bij jonge kinderen te voorkomen.De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,J.Z.C.M. TielenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 32 279, nr. 2693