Sluiscontinuering lecanemab, upadacitinib en osimertinib, voortgangsupdate eerdere sluiscontinuering, en de sluiskandidatenbrief eind 2026

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202629 477GeneesmiddelenbeleidNr. 978 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 15 juni 2026Met deze brief informeert het kabinet de Kamer over een aantal genees-middelen die, als gevolg van negatieve advisering tot pakketopname doorZorginstituut Nederland (hierna: het Zorginstituut), voorlopig in dezogenoemde sluis voor dure geneesmiddelen blijven staan en daardoorniet vergoed worden vanuit het basispakket van de zorgverzekering. DeKamer is eerder over vergelijkbare casus geïnformeerd bij brief van7 november 2024.1 De volgende geneesmiddelen blijven uitgezonderd vanhet basispakket:•Lecanemab (merknaam: Leqembi) voor de behandeling van Alzheimer;•Upadacitinib (merknaam: Rinvoq) voor de behandeling van reuscelar-teriitis (RCA), een vorm van ontsteking van de bloedvaten;•Osimertinib (merknaam: Tagrisso) voor de behandeling van lokaalgevorderde niet-kleincellige longkanker (NSCLC), een vorm vanlongkanker.Lecanemab, upadacitinib en osimertinib zijn – als onderdeel van desluisprocedure2 – beoordeeld door het Zorginstituut, zie bijlage 1 t/m 3.3Dit is een andere toetsing dan de EMA (European Medicines Agency)uitvoert voorafgaand aan het verlenen van de handelsvergunning. DeEMA toetst op kwaliteit, werkzaamheid en veiligheid. Uit de beoordelingdoor het Zorginstituut blijkt dat de effectiviteit van lecanemab enupadacitinib niet is bewezen en dat deze middelen dus niet voldoen aan1Kamerstukken II 2024/25, 29 477, nr. 911.2De sluisprocedure wordt toegelicht in bijlage 5.3Bij de beoordeling van geneesmiddelen beoordeelt het Zorginstituut als eerste of het genees-middel in voldoende mate aangetoond effectief is (voldoet aan stand van wetenschap enpraktijk). Indien dit het geval is, volgt een integrale beoordeling aan de hand van de vierpakketcriteria: effectiviteit, kosteneffectiviteit, noodzakelijkheid en uitvoerbaarheid. Uit dezebeoordeling kan een advies volgen van het Zorginstituut aan de Minister om te onderhandelenover de prijs. kst-29477-978ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 477, nr. 9781 het wettelijke criterium «stand van de wetenschap en praktijk» (SWP).4Dat betekent dat deze middelen op basis van het wetenschappelijk bewijsgeen therapeutische meerwaarde of gelijke waarde hebben ten opzichtevan de standaardbehandeling. Deze middelen komen hierdoor niet inaanmerking voor vergoeding uit het basispakket.Voor osimertinib geldt dat wel wordt voldaan aan de SWP, maar dat dekosteneffectiviteitsanalyse die de leverancier heeft aangeleverd vanonvoldoende kwaliteit is. Het Zorginstituut kan daardoor geen uitspraakdoen over de vraag of het middel voldoet aan het criterium kosteneffecti-viteit en adviseert om het middel niet op te nemen in het basispakket. Hetkabinet neemt dit advies over.Het Zorginstituut heeft vanwege de therapeutische meerwaarde van ditgeneesmiddel ten opzichte van de standaardbehandeling (het actiefvolgen-beleid), de leverancier verzocht om zo spoedig mogelijk eennieuwe kosteneffectiviteitsanalyse aan te leveren.Als gevolg hiervan blijven de genoemde geneesmiddelen in de sluis.Hierdoor blijven patiënten voorlopig aangewezen op de standaardbehan-deling. Het kabinet kan zich voorstellen dat dit teleurstellend is voorpatiënten en zorgverleners die hun hoop op deze geneesmiddelen haddengevestigd. Maar het kabinet vindt het van uiterst belang om alleen zorg tevergoeden uit het basispakket, die tenminste net zo effectief is als destandaardbehandeling. Zo borgt het kabinet dat passende zorg de normis.Daarnaast kan vergoeding van niet-kosteneffectieve zorg leiden totverdringing van andere, (kosten)effectievere zorg. Het kabinet vindt hetbelangrijk dat we in de zorg, gegeven een beperkt zorgbudget en beperktezorgcapaciteit, doelmatige en rechtvaardige keuzes maken. Bij duregeneesmiddelen is hiervoor een advies van het Zorginstituut over dekosteneffectiviteit nodig.Het kabinet wijst er tenslotte op dat het indienen van aanvullende ofnieuwe gegevens door de leveranciers bij het Zorginstituut aanleiding kangeven tot herbeoordeling, wat kan resulteren in een aangepast advies.Voortgangsupdate inzake Kamerbrief 2024In de eerdere Kamerbrief uit 20245 is bericht dat de sluis gecontinueerdwerd voor onder andere de geneesmiddelen teclistamab (merknaam:Tecvayli) voor de behandeling van Multipel Myeloom (MM) en glofitamab(merknaam: Columvi) voor de behandeling van diffuus grootcelligB-cellymfoom (DLBCL). Voor teclistamab was de kosteneffectiviteits-analyse destijds van onvoldoende kwaliteit. Voor glofitamab werd nietvoldaan aan de SWP.Inmiddels hebben beide leveranciers nieuwe gegevens aangeleverd, welkvoor teclistamab voor de genoemde indicatie tot een herbeoordeling doorhet Zorginstituut heeft geleid. Voor teclistamab heeft het Zorginstituut opbasis van de aangepaste kosteneffectiviteitsanalyse, een prijsonderhan-deling geadviseerd. Ondanks intensieve pogingen om afspraken te makenover een maatschappelijk aanvaardbare prijs, is er helaas geen akkoordbereikt met de leverancier, waardoor de sluis voor teclistamab wordtgecontinueerd. Hier is de Kamer reeds onlangs over geïnformeerd.64Art. 2.1 lid 2 Besluit zorgverzekering.5Kamerstukken II 2024/25, 29 477, nr. 911.6Kamerstukken II 2025/26, 29 477, nr. 972.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 477, nr. 9782 Voor glofitamab loopt, volgens het Dashboard Doorlooptijden7,momenteel nog een herbeoordeling door het Zorginstituut voor debetreffende indicatie. Voor de andere geneesmiddelen die genoemd zijn inde eerdergenoemde Kamerbrief uit 2024 is er momenteel geen update tegeven.Sluiskandidatenbrief eind 2026Met deze brief ontvangt de kamer van het kabinet bovendien een afschriftvan de brief van het Zorginstituut Nederland over de behandelingen metgeneesmiddelen die op basis van de Horizonscan Geneesmiddelenaangemerkt zijn als kandidaat voor de pakketsluis. Het gaat in depublicatie van het Zorginstituut om behandelingen met geneesmiddelenwaarvan de goedkeuring voor Europese markttoelating wordt verwacht inde eerste helft 2026. Daarnaast licht de sluiskandidatenbrief de stand vanzaken toe van de eerder aangekondigde sluiskandidaten.De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,S.T.M. Hermans7https://www.farmatec.nl/prijsvorming/dashboard-doorlooptijden-geneesmiddelenTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 477, nr. 9783