Toezegging gedaan tijdens het commissiedebat Leefomgeving van 11 september 2024, over de planning aanscherping geurnormen veehouderij

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202529 383Regelgeving Ruimtelijke Ordening en Milieu28 973Toekomst veehouderijNr. 419 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 26 november 2024In het commissiedebat leefomgeving van 11 september jl. (Kamerstuk29 383, nr. 418) heb ik toegezegd de planning voor de aanscherping vande geurnormen voor de veehouderij met de Tweede Kamer te delen. Metdeze brief geef ik invulling aan de toezegging aan lid Kostic´ (PvdD)1.Diverse onderzoeken, evaluaties en signalen laten zien dat het nodig is datde geurregelgeving voor veehouderijen wordt aangepast om de leefom-geving in het landelijk gebied te verbeteren en zo de balans te herstellen.Ook heeft de Rechtbank Den Haag gesteld dat de Staat met zijn huidigeregelgeving rondom geurbelasting zijn burgers onvoldoende beschermt2.Daarom wordt, zoals ook aangekondigd in de eerdere Kamerbrief3, degeurregelgeving voor veehouderijen aangepast. Deze aanpassing betrefteen wijzing van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl), dat onder deOmgevingswet valt. Dit vraagt een goede balans tussen de belangen vande omwonenden, de veehouderijen en lokale overheden.Wijziging regelgevingTot inwerkingtreding van de Omgevingswet (OW), op 1 januari 2024,stonden de regels voor geur van dierenverblijven van veehouderijen in deWet geurhinder en veehouderij (Wgv) en in het Activiteitenbesluitmilieubeheer. Onder de Omgevingswet is de systematiek van deregelgeving gewijzigd. Gemeenten nemen nu geurregels voor veehoude-rijen op in het omgevingsplan4. Hierbij dienen de gemeenten zich te1Toezegging 156852Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 383, nr. 3833Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 383, nr. 4054Het omgevingsplan bevat algemene regels van de gemeente voor de fysieke leefomgeving. kst-29383-419ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 383, nr. 4191 houden aan de instructieregels5 die het Rijk stelt voor geurhinder vanveehouderijen in het Besluit kwaliteit leefomgeving. Aanpassing van degeurregelgeving voor veehouderijen betekent daarmee een aanpassingvan dat besluit.De aanpassing van een besluit onder de Omgevingswet kent een aantal tedoorlopen stappen en toetsen met bepaalde doorlooptijden. Dit betekentonder meer het in kaart brengen van de effecten van het voorgenomenbesluit inclusief de gevolgen voor toezicht en handhaving en regeldruk.Ook consultatie van de wijzigingen en diverse toetsen zoals door de Raadvan State horen hierbij6. De Tweede Kamer wordt nadrukkelijk betrokkenvia de voorhangprocedure. Een globale inschatting van de totaledoorlooptijd tot inwerkingtreding is 2 à 3 jaar.Als onderdeel van de aanpassing van het besluit zal ook een milieueffect-rapportage, een plan-MER7 worden opgesteld. Dit is een milieueffectrap-portage voor regels die kaderstellend zijn. Het plan-MER brengt demilieueffecten van (het opstellen of wijzigen van) de regelgeving in kaart.Dit alles draagt bij aan een goede besluitvorming.Op dit moment wordt een aantal concrete stappen gezet om te kunnenkomen tot een concept-wijzing van het Besluit kwaliteit leefomgeving.PlanningActiviteitDoorlooptijdImpactanalyseQ1 2025Betrekken belanghebbenden en participatietraject burgersQ1 2025-Q2 2025Plan-MERQ1 2025-Q3 2025Hoger beroepZitting 9 januari 2025Ontwerpbesluit, start consultatieQ4 2025-Q1 2026 Dit betreft een globale planning. Voorop staat dat het proces zorgvuldigplaatsvindt. Hieronder staat een toelichting op de genoemde activiteiten.ImpactanalyseMomenteel wordt een impactanalyse uitgevoerd om de mogelijke effectenvan aanpassing van de regelgeving in beeld te brengen. Deze analysedraagt bij aan de onderbouwing van het voorstel tot wijziging van hetBesluit kwaliteit leefomgeving.Betrekken belanghebbenden en participatietraject burgersIk hecht er belang aan om belanghebbenden goed te betrekken bij dewijziging van de regelgeving. In het maatschappelijk debat overgeurhinder van veehouderijen komen verschillende standpunten naarvoren, die soms ver uit elkaar liggen. Omdat ik de balans wil herstellen,wil ik alle betrokkenen ook goed kunnen horen.5Een instructieregel is een algemene regel waarmee het Rijk aan een ander bestuursorgaanaangeeft hoe dat orgaan een taak of bevoegdheid moet uitoefenen. Instructieregels gaan overde wijze van uitoefening van een taak of over de inhoud of motivering van een instrument uitde Omgevingswet.6https://www.kcbr.nl/beleid-en-regelgeving-ontwikkelen/draaiboek-voor-de-regelgeving/bijlagen/bijlagen-overzichten-schemas-en-handleidingen/overzicht-procedure-amvb7Een plan-milieueffectrapport is een milieueffectrapport (MER) bij een vast te stellen plan ofprogramma. De procedure die hierbij hoort, wordt wel plan-milieueffectrapportage (mer)genoemd.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 383, nr. 4192 Momenteel wordt een participatietraject uitgevoerd onder burgers die inhun dagelijks leven met geurhinder door veehouderijen te maken kunnenhebben. Dit participatietraject dient om een beter beeld te krijgen bij deervaren geurhinder van omwonenden, en ook om van hen te horen welkemogelijkheden er worden gezien om eventuele geurhinder teverminderen.Ook wordt een traject gestart om nader in gesprek te gaan met de anderebelanghebbenden, waaronder sectororganisaties, medeoverheden,natuur- en milieuorganisaties en belangenorganisaties, over hun inbrengop de wijziging van het geurbeleid.Plan-MERMomenteel worden voorbereidingen getroffen om in 2025 te starten metde plan-milieueffectrapportage. De eerste stap wordt het opstellen vaneen Notitie reikwijdte en detailniveau (NRD). Dit NRD bestaat uit eenbeschrijving van de aanpak voor het plan-MER. Het gaat dan bijvoorbeeldover het «waarom» van de wijziging van de regelgeving, de alternatievenen de milieugevolgen die bekeken worden.Hoger beroepVoor de wijziging van de regelgeving is ook de uitspraak van de rechtbankDen Haag van 14 september 2022 van belang. De rechtbank oordeelde datde huidige situatie in strijd is met artikel 8 van het Europees Verdrag vande Rechten van de Mens (EVRM) waarbij de balans tussen de belangenvan de verschillende betrokkenen zoek is geraakt. Het is aan de Staat(regering en parlement) om die balans in de wet- en regelgeving teherstellen.Om daar werkbare scenario’s voor te kunnen uitwerken, is het noodza-kelijk om een oordeel van een hoger rechtscollege te hebben over hetvonnis van de rechtbank8. De Staat heeft daarom hoger beroep aange-tekend tegen de uitspraak. Op 9 januari 2025 is de zitting in de geurhin-derzaak gepland. Het is niet bekend wanneer het Hof uitspraak zal doen.OntwerpbesluitNa de impactanalyse, het betrekken van de belanghebbenden en deplan-MER, zal de concept-wijziging van het Besluit kwaliteit leefomgevingworden opgesteld. Het streven is om tegen het einde van 2025 dezeconcept-wijziging gereed te hebben en begin 2026 in consultatie tebrengen.Medio 2025 wordt de Tweede Kamer geïnformeerd over de stand vanzaken van de wijziging van de regelgeving.De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,C.A. Jansen8Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 29 383, nr. 383Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 29 383, nr. 4193