Reactie op verzoek commissie over wettelijke vertegenwoordiging bij wilsonbekwaamheid

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202633 836Personen- en familierechtNr. 141 BRIEF VAN DE MINISTER VAN LANGDURIGE ZORG, JEUGD ENSPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 9 juni 2026U heeft per brief (kenmerk 2026Z09834) verzocht te reageren op een briefdie uw vaste commissie Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeftontvangen. Met deze brief voldoe ik aan dit verzoek.In de brief vertelt de heer T.G. over zijn persoonlijke ervaring met(wettelijke) vertegenwoordiging bij zijn vader. In de situatie van de heerT.G. is er door de rechter geen wettelijk vertegenwoordiger aangewezenvoor zijn vader, die met dementie is opgenomen in een verpleeghuis. Inhet geval van de heer T.G. treedt de echtgenote van zijn vader op alsvertegenwoordiger. De heer T.G. geeft aan dat de echtgenote geeninformatie met hem en zijn broer deelt en dat zij niet betrokken worden bijde zorg voor zijn vader.Allereerst dank ik de heer T.G. voor het delen van deze persoonlijkesituatie. Ik kan me voorstellen dat het heel frustrerend is om nietbetrokken te worden bij de zorg voor je eigen vader. Hoewel ik niet in kangaan op individuele situaties, kan ik wel in algemeenheid iets zeggen over(wettelijke) vertegenwoordiging.De (wettelijk) vertegenwoordiger neemt beslissingen over zaken waarovereen cliënt zelf niet meer kan beslissen. Wettelijk is vastgelegd wievertegenwoordiger kunnen zijn:1.Een wettelijk vertegenwoordiger (curator of mentor) is benoemd doorde rechter;2.Een schriftelijk gemachtigde is benoemd door de cliënt zelf (in eenschriftelijke verklaring);3.Een echtgenoot, geregistreerde partner of andere levensgezel (nietbenoemd);4.Een ouder / kind / broer / zus / grootouder / kleinkind (niet benoemd).De volgorde van deze opsomming is van belang. Als een cliënt zelf nietkan beslissen over zijn of haar zorg, zal de zorgverlener eerst kijken of de kst-33836-141ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 33 836, nr. 1411 cliënt een wettelijk vertegenwoordiger heeft. Zo niet, dan wordt gekekenof er een schriftelijke gemachtigde is. Zo niet, dan kunnen de partner of degenoemde familieleden vertegenwoordiger zijn.Er is dus een verschil tussen wettelijke vertegenwoordiging en familiever-tegenwoordiging. Een wettelijk vertegenwoordiger wordt benoemd doorde rechter en staat onder toezicht van de rechter, terwijl een familievertegenwoordiger niet wordt benoemd door de rechter en ook niet ondertoezicht staat.Uit het verhaal van de heer T.G. maak ik op dat de echtgenote niet door derechtbank is benoemd als wettelijk vertegenwoordiger maar optreedt alsfamilievertegenwoordiger. Daardoor kan de familie geen klacht indienenbij de rechtbank over haar functioneren. De familie kan wel een professi-onele mentor of curator aanvragen bij de rechtbank. Als de rechter dittoekent, neemt die mentor of curator de vertegenwoordiging over van deechtgenote. Ik realiseer me overigens dat een dergelijke aanvraag in dezegespannen situatie ook niet eenvoudig zal zijn.Naar aanleiding van de vraag van de heer T.G. over het wettelijk mogelijkmaken van twee vertegenwoordigers kan ik het volgende zeggen: het ismomenteel al mogelijk dat de rechter twee wettelijk vertegenwoordigersbenoemt. Er is geen voornemen om wettelijk vast te leggen dat er altijdtwee familievertegenwoordigers moeten zijn. Niet uit te sluiten valt dateen dergelijke constructie zal leiden tot meer conflicten binnen familiesdan nu het geval is.De Minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport,W.R.C. SterkTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 33 836, nr. 1412