Dienstenwet: Onderzoek Terugverdientijd Ambulante Handel

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202532 637BedrijfslevenbeleidNr. 698 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 2 juni 2025Bloemen, vis, kaas, oliebollen, poffertjes, lederwaren: allemaal productendie ambulante handelaren verkopen in de buurt. Deze ondernemers zijnvoor mij van groot belang voor het bruisend houden van de lokaleeconomieën in Nederland. Ook dragen zij bij aan de werkgelegenheid eneen ruim aanbod voor de consument. Daarom wil ik de ambulantehandelaren zo vrij als mogelijk laten ondernemen.De vergunningen die ambulante handelaren nodig hebben om teondernemen zijn zogeheten schaarse vergunningen onder deDienstenwet.1 Deze vergunningen mogen enkel voor een bepaalde tijduitgegeven worden. Omdat ik het belangrijk vind dat ambulante hande-laren voldoende tijd hebben om een redelijk rendement van de door hengedane investeringen terug te verdienen, heb ik toegezegd om degemeenten een handreiking te geven middels een geactualiseerdonderzoek.2 Hiermee kunnen zij voor deze ondernemers een gepastevergunningsduur vaststellen.In 2021 heeft mijn voorganger opdracht gegeven aan SEO EconomischOnderzoek (hierna SEO) om te onderzoeken hoeveel tijd een ambulantehandelaar nodig heeft om zijn investeringen terug te verdienen met eenredelijk rendement.3 Dit heet de terugverdientijd.4 De Kamer enambulante handelaren uitten recent zorgen over nieuwe ontwikkelingenrondom de terugverdientijd, zoals mogelijk sterk stijgende kosten doorinvoering van zero-emissiezones en afnemende inkomsten na decoronacrisis. Daarom heb ik besloten om dit onderzoek nogmaals uit telaten voeren. Hiermee volg ik de motie Grinwis c.s. op.51Zie voor meer informatie de Handreiking schaarse vergunningen | VNG en Visual.2TZ202402-1553Kamerstukken II 2020/2021, 32 637, nr. 4554Zie p. 7 in de bijlage, SEO Economisch Onderzoek Terugverdientijd in de Ambulante Handel2025.5Kamerstukken II 2023/2024, 32 637, nr. 606 kst-32637-698ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 637, nr. 6981 SEO stelt vast dat in 2024 de gemiddelde terugverdientijd tussen de 8 en11 jaar is, op basis van de volledige set van jaarcijfers van ambulantehandelaren uit 2023. Dit is niet significant gewijzigd ten opzichte van 2021(tussen de 9 en 12 jaar). Ik vroeg SEO om aandacht te besteden aan dezorgen over de invoering van zero-emissiezones. SEO stelt vast dateventuele investeringen in emissieloze voertuigen van invloed zijn op deterugverdientijd, en dat dit kan leiden tot een toename van tussen de 0,6en 2,3 jaar. SEO heeft de toename aan de hand van verwachte aanschaf-prijzen berekend, omdat het onderzoek uitwees dat veel ambulantehandelaren nog geen emissieloze voertuigen hebben aangeschaft.Daarom adviseert SEO mij om dit onderzoek in 2030 nogmaals uit te latenvoeren, op basis van de jaarcijfers uit 2029. Dit advies volg ik op.Omdat ambulante handelaren vaak in meerdere gemeenten actief zijn, ende kans groot is dat zij diensten verrichten in gemeenten metzero-emissiezones, vind ik het redelijk dat alle gemeenten de toename(0,6–2,3 jaar) meenemen in het bepalen van de vergunningsduur, ook alszij zelf geen zero-emissiezone hebben. Uiteindelijk is het aan degemeenten om een gepaste vergunningsduur te bepalen. Ik heb de VNGgevraagd om het onderzoek onder de aandacht te brengen bij gemeentenen ik heb nader contact met de VNG over het meenemen van de toenamezoals eerdergenoemd.Voor de ambulante handelaar die tegen bedrijfseconomische omstandig-heden aanloopt bij investeringen in emissieloze voertuigen biedengemeenten uitzonderingsmogelijkheden. Zo kan er een ontheffingaangevraagd worden wegens bedrijfseconomische omstandigheden,zoals het (nog) niet kunnen investeren in een emissieloos voertuig. DeStaatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat heeft in bestuurlijkoverleg met gemeenten afgesproken dat zij zich inzetten voor maatwerk-afspraken voor ambulante handelaren indien zij geen oplossing vinden inal bestaande ontheffingen.6Daarnaast heeft SEO de behoefte aan externe financiering voor ambulantehandelaren onderzocht, omdat ik merk dat ambulante handelaren zorgenhebben over de financiering van investeringen in emissieloze voertuigen.De financieringsbehoefte is vergelijkbaar met het doorsnee mkb-bedrijf. Erzijn geen significante verschillen ondervonden in de mate waarin zij dezefinanciering wisten te verkrijgen. Toch vind ik het belangrijk om oog tehebben voor deze zorgen. Daarom ben ik zeer positief over de eerderge-noemde ontheffingsmogelijkheden die gemeenten bieden en de afsprakendie de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat heeft gemaaktmet gemeenten. Daarnaast draag ik in algemene zin bij aan het vergrotenvan de toegang tot financiering voor het MKB met de BorgstellingMKB-kredieten, Qredits microfinanciering en de Financieringsgids7. Ik benvoornemens me blijvend in te zetten voor de financieringszorgen van dezegroep ondernemers.Naast het nieuwe onderzoek van SEO voor ambulante handelaren, vind ikhet ook belangrijk om aandacht te hebben voor alle andere dienstver-richters (zoals schilders en loodgieters), zodat ook zij zo vrij als mogelijkkunnen ondernemen met zo min mogelijk regeldruk. Daarom zet ik mij inop het bevorderen van de dialoog tussen ondernemers en medeover-heden, zoals ik heb toegezegd aan de Kamer. In oktober 2024 heb ikdaartoe een ronde tafel georganiseerd met dienstverrichters uit verschil-lende sectoren (o.a. retail, horeca), VNO-NCW en de VNG. Hier kreeg ikeen beeld van waar partijen tegenaan lopen en kwam het belang van6Kamerstukken II 2024/2025, 30 175, nr. 4717Financieringsgids.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 637, nr. 6982 duidelijke regels en betere informatievoorziening sterk naar voren.Hierover ben ik momenteel verder in gesprek met medeoverheden.Ook ben ik een pilot gestart om te onderzoeken of AI een bijdrage kanleveren in het verbeteren van de informatievoorziening. Medeoverhedenleveren momenteel handmatig informatie aan voor dienstverrichters viahet Digitaal Ondernemersplein. De inzet van AI kan dit mogelijk deelsautomatiseren, zodat het proces voor medeoverheden vergemakkelijkt, eninformatievoorziening voor dienstverrichters verbetert.De Minister van Economische Zaken,D.S. BeljaartsTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 32 637, nr. 6983