Initiatiefnota van de leden Straatman, Mutluer en Mathlouti over de aanpak van PTSS bij geüniformeerde beroepen (36662)

Brontekst

Mevrouw Mutluer (PRO): Dank u wel, voorzitter. Toen ik de verhoren van de parlementaire enquête deed, was er altijd een veger. Dat was de persoon die de laatste vragen, of de vragen die niet waren gesteld, oppakte. Ik ga heel eerbiedig de specifieke regels omtrent geüniformeerde beroepen en de vragen die daarover zijn gesteld, op mij nemen. Tevens zal ik de vragen die zijn blijven liggen voor mijn rekening nemen. Ik wil beginnen met een hele korte inleiding. Sorry als ik een beetje in herhaling val, maar die ruimte pak ik gewoon. Waarom deze initiatiefnota en waarom komen wij zo nadrukkelijk op voor deze groep? Omdat wij van deze mensen iets heel bijzonders vragen. Ik weet dat veel van jullie al een keer met een agent zijn meegelopen. De politieagent gaat de straat op en maakt schietpartijen en overvallen mee. De brandweerman gaat een brandend gebouw in. Een ambulancemedewerker moet een kind reanimeren. Een boa komt steeds vaker te midden van agressie en geweld te staan. Zij kunnen niet zeggen: vandaag even niet. Het hoort bij een publieke taak om daar naar voren te stappen waar anderen juist afstand nemen. Maar ik vind ook, en dat vinden mijn collega's met mij, dat daar iets tegenover moet staan. Als hun werk hen psychisch verwondt — en dat is exact wat er gebeurt — dan mag de kwaliteit van de erkenning en ondersteuning niet afhangen van het uniform dat zij dragen, de regio waarin zij werken, de plaats waar zij wonen of de werkgever die zij toevallig hebben. Ik herhaal waar wij voor staan: wij stellen de mens achter het uniform centraal. Dat betekent dus dat ieder beroep precies dezelfde ondergrens moet kennen. Daarom pleiten wij voor een landelijke toegangspoort waarin kennis en expertise gebundeld zijn, voor een onafhankelijke organisatie die buiten de organisaties staat, zodat zaken ook laagdrempelig kunnen worden benaderd, met ruimte voor maatwerk. Wij willen hiermee een bodem leggen waar niemand doorheen mag zakken. We willen leren. We willen evalueren. We willen kijken hoe we ook andere publieke beroepen die structureel hetzelfde hoge traumarisico lopen, zo veel en zo goed als mogelijk kunnen ondersteunen. Dat wil ik ook zeggen omdat er vandaag op de publieke tribune een aantal mensen uit deze beroepsgroepen, met hun gezinnen overigens, aanwezig zijn die te maken hebben met PTSS en dag in dag uit menselijk leed ervaren; dat moeten we gewoon benoemen. Dan ga ik naar de vragen. De vraag van collega Van der Plas van de BBB had zij al eerder gesteld. Die is deels ook al beantwoord door mijn collega Straatman: wat is er sinds het schrijven van deze nota nou veranderd? Er zijn inderdaad stappen gezet. Kijk naar de brandweer. Dankzij de Kamer is PTSS bij de brandweer nu landelijk erkend als beroepsziekte. Door het amendement van 1,75 miljoen is ook de Regeling erkenning en aanspraken PTSS als beroepsziekte tot stand gekomen. Vanaf 1 februari geldt PTSS voor het brandweerpersoneel, inclusief vrijwilligers, als erkende beroepsziekte. Wij zagen eerder namelijk dat de hulp die er voor je was, afhankelijk was van je veiligheidsregio. Bij de een werd je gekort op je salaris en bij de ander kreeg je de kosten voor de medische hulp niet vergoed. Bij de een kreeg je een hond die je bij je PTSS kon begeleiden — ik heb gezien hoe nuttig dat kan zijn — en bij de ander niet. Ik hoop echt dat men nu gaat toewerken naar uniforme regelgeving. Heb ik er vertrouwen in? Hebben wij er vertrouwen in? Nou, eerst zien, dan geloven. Dat is de reden waarom wij eerder een motie hebben ingediend, die door de Kamer is omarmd, om een tussentijdse evaluatie te doen om te kijken wat werkt en wat niet werkt. Wij weten namelijk uit de praktijk — ik sluit me aan bij datgene wat mevrouw Van der Plas daarover heeft gezegd — dat heel veel brandweerlieden nog te maken hebben met gesteggel met hun werkgevers en naar de rechter moeten stappen om hun gelijk te halen, en dat soms ook de verzekeringsmaatschappijen de boel frustreren; dat moet ook benoemd worden. Dat moeten we wel inzichtelijk maken, zodat we daar actie op kunnen ondernemen. Daarom vinden wij dat één PTSS-instituut, een onafhankelijk instituut, daar een hele belangrijke rol in kan spelen. Dan hebben we misschien niet alles opgelost, maar dan hebben we wel een organisatie waar deze geüniformeerde beroepen naartoe kunnen, en laagdrempelig hun zegje kunnen doen, en advies en begeleiding kunnen vragen.

Versie 35b19360a3f305d26219d48bd8e6f11fd52aae4ab83a6f70aa719a432db3364c · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.