Eurogroep/Ecofin-Raad d.d. 9 en 10 maart 2026

De heer Oosterhuis (D66): Dank u wel, voorzitter. Voordat ik aan de agenda van de Eurogroep en de Ecofin toekom, wil ik ook even stilstaan bij de actualiteit. De spanningen rond Iran en de recente ontwikkelingen daar in de regio hebben natuurlijk allereerst consequenties voor de veiligheid van mensen in het Midden-Oosten, maar ook in Europa. Onder andere met de droneaanval op Cyprus is ook een lidstaat van de Europese Unie direct betrokken. Naast die veiligheidsrisico's heeft escalatie ook economische gevolgen, in ieder geval voor de energiemarkten. De eurozone profiteert nu nog van een dalende inflatie en een gematigde groei, maar die vooruitzichten zijn wel kwetsbaar. Een verstoring van de energieroutes of stijgende olie- en gasprijzen kunnen dit beeld ook snel doen kantelen. Zo blijkt maar weer dat het getreuzel met de afbouw van afhankelijkheid van olie en gas ons kwetsbaar maakt. Op middellange termijn is de enige oplossing overschakelen op duurzame energie. Tegelijkertijd is dat op korte termijn geen oplossing voor een hogere energierekening. Mijn vraag aan de minister is daarom: hoe bereidt de EU zich voor op schokken in de energieprijzen? We weten nog niet hoe groot die gevolgen zullen zijn. We zien de afgelopen twee dagen wel grote schokken, maar weten natuurlijk niet hoe zich dat gaat ontwikkelen. Hoe bereidt de Europese Unie zich voor? Worden er gecoördineerde noodmaatregelen voorbereid? Wordt er gekeken naar een verdere versnelling van integratie van de Europese energiemarkt? Welke risico's ziet de minister, naast de stijgende energieprijzen, nog meer als het conflict langer blijft aanhouden? Voorzitter. Dan kom ik op het begrotingsbeleid. De Eurogroep gaat over de coördinatie van het begrotingsbeleid spreken. De opgave is helder: lidstaten moeten meer investeren in onder andere defensie, energie, omgaan met vergrijzing en tegelijkertijd de schuldhoudbaarheid bewaken. België is nu in een buitensporigtekortprocedure terechtgekomen met een fors begrotingstekort en een oplopende schuld. Dat is geen uitzondering, want in meerdere lidstaten loopt de schuld op tot meer dan 100% van het bbp. Mijn vraag aan de minister is dan ook: waar zitten volgens hem op dit moment de grootste macro-economische risico's en welke landen vragen in het bijzonder aandacht in het kader van schuldhoudbaarheid? Voorzitter. Het gaat komende week ook over Oekraïne. Hongarije blokkeert nu de noodzakelijke aanpassing van de MFK-verordening om een steunlening aan Oekraïne mogelijk te maken. Oekraïne dreigt hierdoor in acute geldnood te komen. Dit raakt niet alleen de stabiliteit van Oekraïne, maar ook de geloofwaardigheid van de Europese Unie. Ik vind het eerlijk gezegd schandalig, zeker omdat Hongarije in december het besluit om de lening te verstrekken heeft gesteund. Daarom heb ik hierover een paar vragen aan de minister. Welke juridische opties ziet het kabinet om deze Hongaarse blokkade te doen oplossen of te omzeilen? Wordt er nog gekeken naar alternatieven? In december lag ook het inzetten van Russische tegoeden op tafel; is dat nog een route om te overwegen? Hoe voorkomt het kabinet nu dat Europese besluitvorming chantabel wordt door één lidstaat? Nederland zet nu in op het afschaffen van het vetorecht bij buitenlands beleid en het veiligheidsbeleid. We moeten wel oppassen dat dat veto als er geld nodig is niet alsnog via andere routes de facto blijft bestaan. Voorzitter. De Europese Rekenkamer heeft recent kritisch geoordeeld over onderdelen van het nieuwe MFK en het Eigenmiddelenbesluit. Afgelopen week publiceerde Follow the Money ook een artikel over fraudegevoeligheid bij de Herstel- en Veerkrachtfaciliteit. Hoe beoordeelt het kabinet de risico's op fraude en misbruik binnen het MFK en de HVF? Worden de aanbevelingen van de Europese Rekenkamer ook betrokken bij de Nederlandse inzet? Tot slot heb ik wat vragen over het proces rond het MFK. Kan de minister een update geven van de processen rond de besluitvorming daar? Waar staan we nu? Wanneer kan de Kamer een volledig inhoudelijke appreciatie verwachten van alle voorgestelde nieuwe eigen middelen? De appreciatie stamt nu uit september. Komt er binnenkort een brief met een update van de kabinetsappreciatie en hoe wordt de Kamer dan betrokken bij de keuzes die voorliggen? Dank.