JBZ-Raad van 13 en 14 juni 2024 (vreemdelingen- en asielbeleid)

Brontekst

De heer Veldkamp (NSC): Dank u wel, voorzitter. In de eerste plaats wil ik het hebben over Oekraïne. De Commissie stelt voor de tijdelijke bescherming Oekraïense ontheemden te verlengen met een jaar. Dit wil de Commissie doen op basis van artikel 4 van de Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Dat is inderdaad voldoende basis gebleken. Ik neem aan dat de staatssecretaris verheugd is. Het voorstel moet natuurlijk door de Raad worden aangenomen. Uit mijn hoofd zeg ik dat unanimiteit de besluitvormingsgrondslag is. Ziet de staatssecretaris nog uitdagingen wat dit betreft tijdens de JBZ-Raad? Ten tweede het EU-Migratiepact. Wij zien de voordelen van dat pact en willen ook dat het wordt uitgevoerd. We zijn benieuwd hoe dit nu wordt uitgewerkt. Ik geloof dat het gemeenschappelijke implementatieplan vandaag bekend wordt. Kan de staatssecretaris duiden waar hij wat dit betreft de grootste uitdaging ziet? Voor Nederland denk ik dan aan het aanpassen van wetgeving, capaciteit, operationele praktijk, gap analysis et cetera. En waar zit de grote uitdaging op Europese schaal vooral? Welke faciliteiten moeten er operationeel op orde worden gebracht in landen als Italië en Griekenland? Zijn, naast de rol van de Commissie, lidstaten ook voldoende met élkaar in gesprek over dat alles? Ten derde de terugkeerhubs. We zagen de brief over het verkennen van de mogelijkheid omtrent terugkeerhubs. Uiteraard moet dit wat NSC betreft gebeuren met respect voor de geldende internationale juridische verplichtingen, zoals die voortvloeien uit verdragen, het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en het Europees Unierecht. Ik begrijp dat Zweden al aan het bezien is hoe die terugkeerhubs kunnen worden gecreëerd. Denkt Nederland ook al na over partnerlanden, binnen of buiten de EU, om voor te sorteren? Aan welk type partnerland denkt de staatssecretaris dan? Het voordeel van landen met bijvoorbeeld een EU-toetredingsperspectief is dat ze sowieso jaarlijks door de Commissie de maat worden genomen op vorderingen qua rechtsstatelijkheid. Ziet de staatssecretaris misschien ook nadelen van dergelijke landen? Zelf heb ik al telefoontjes gekregen uit sommige landen op de Balkan, die zich aanbieden voor dit soort zaken. Heeft de staatssecretaris benchmarks voor ogen? Waar moet een land aan voldoen of naar streven om te voldoen? Dan wil ik het hebben over Frontex. Op 30 mei hebben we hier in de Kamer een hele interessante briefing gehad van de directeur van Frontex. Hij meldde onder andere dat er sinds juli 2023 geen pushbacks meer zouden zijn geregistreerd in Griekenland. Strookt dat met het beeld dat de staatssecretaris misschien ook langs andere weg toekomt? Ik neem aan dat bijvoorbeeld ook via gehoren van de IND een beeld naar voren komt over mensen die wel of niet zeggen te zijn gepushbackt. Dan het Hongaars EU-voorzitterschap per 1 juli. Hoe ziet de staatssecretaris dat vanuit zijn ervaring de afgelopen jaren? Hij heeft een bezoek aan Hongarije gebracht, geloof ik. Wat verwacht de staatssecretaris van dat voorzitterschap? En hoe denkt de staatssecretaris dat het best kan worden omgegaan met de toch problematische situatie van Hongarije binnen de EU, inzake rechtsstatelijkheid en als outlier op een aantal beleidsterreinen? Tot slot, voorzitter, de grens Polen-Belarus. Hoe is de situatie daar nu en hoe beoordeelt de staatssecretaris de situatie? Is dat een migratiecrisis of is dat vooral een poging tot destabilisatie? Hoe moet ik dat beoordelen? Verder weet ik niet of dit het laatste overleg is dat we met de staatssecretaris hebben — misschien wel in het kader van de JBZ-Raad. Ik zou hem namelijk graag willen bedanken voor zijn inzet in de JBZ-Raad de afgelopen jaren.

Versie 6ddc2fe0f6c2b1b486b27565c6e50666a1249789a84f37528a0075d313e92b19 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.