Terrorisme/extremisme

Brontekst

De heer Van Nispen (SP): Dank u wel, voorzitter. De bedreiging van onze nationale veiligheid door terrorisme en extremisme blijft groot. De kans op een terroristische aanslag is reëel, dreigingsbeeld 4+. Dat plusje, die verhoogde dreiging, komt vooral uit de hoek van het jihadisme en de radicale islam. Daar hebben we het hier relatief veel over. Dat is terecht, maar ook vanuit links-extremistische hoek gebeuren er hele nare dingen, zoals intimidatie door persoonlijke gegevens online te zetten, doxing. En ook de dreiging vanuit rechts-extremistische hoek en anti-institutioneel extremistische kringen blijft aanwezig. Wat ik hier vooral eng aan vind, is dat het heel snel kan gaan. Mensen zitten in een socialmediabubbel. Ze zien de hele dag zichzelf bevestigende artikelen en video's met anti-overheidssentimenten, nepnieuws, complotten en/of ronduit extremistisch materiaal. Hier gaat een sterk opruiend effect van uit. Met name voor jongeren is dat heel riskant. We moeten het dus hebben over de voedingsbodem: hoe gaan we dit doorbreken? De minister schrijft onder andere: "Het is belangrijk om deze mensen weerbaar te maken. Het gaat hier ook om het stimuleren van kritisch denken over informatie online. Instituties moeten ook goed feitelijke en begrijpelijke informatie verstrekken. Kansen liggen ook in het tijdig zichtbaar maken door media en (onderzoeks-)journalistiek van extremistische narratieven." En ik ben het er niet mee oneens, maar ik vroeg me wel af: wat staat hier nu eigenlijk en wat betekent dit concreet? Mag ik de minister uitdagen om dit om te zetten in begrijpelijke of effectieve maatregelen? Of is het meer een hartenkreet, iets wat we met elkaar vinden, die niet om te zetten is in beleid? Dat kan ook, maar dan hoor ik het graag. Ik ben daar dus gewoon benieuwd naar. Ik heb al eerder gepleit voor een massaal preventieprogramma in de wijken om misdaad en extremisme te signaleren en te voorkomen: de wijkagent terug in de wijk, jongerenwerk terug, voldoende ggz- en andere zorgvoorzieningen en voldoende andere vormen van hulp. In een steeds verder polariserende samenleving waarin de maatschappelijke onrust toeneemt en bestaanszekerheid geen zekerheid meer is, wordt dat pleidooi indringender. Ook de minister noemt bijvoorbeeld jeugdwerkers in een van haar brieven. Dat is mooi, maar hoe veel zijn er daar eigenlijk nog van? Ik hoor namelijk steeds dat hier hard op bezuinigd is de afgelopen jaren. Het is bijna wegbezuinigd. Dat klopt toch? Of klopt dat niet? Ik vraag de minister: is hier nou eigenlijk een landelijk beeld van? Even voor de duidelijkheid: dit gaat allemaal over het wegnemen van de voedingsbodem van extremisme. Ik kom zo nog op de ronduit gevaarlijke terroristen, waarvoor iets heel anders nodig is. Daar kom ik dus nog op. Ook over het tekort aan alles bij de politie, van rechercheurs tot wijkagenten, maken wij ons al langere tijd hele grote zorgen. Ik weet echt wel dat er niet op contraterrorisme wordt bezuinigd en dit zelfs is uitgebreid, maar ik krijg wel bezorgde berichten vanaf de werkvloer over dat de uitbreiding vooral landelijk is en niet in de regio's en de districten, waarin je juist ook moet zitten om te weten wat er leeft en speelt. Herkent en deelt de minister deze zorgen? Over de reorganisatie van de Landelijke Eenheid. De commissie-Schneiders is klaar. De Inspectie Justitie en Veiligheid gaat de monitoring van de Landelijke Eenheid overnemen. Ik heb hier in het kader van dit debat één vraag over. Krijgt het personeel, de medezeggenschap, hier eigenlijk een rol in richting de inspectie, om een vinger aan de pols te houden? Dan over het wat ons betreft intrekken van de nationaliteit bij terrorismeveroordeelden. Daar is al veel over gezegd. Het lukt niet altijd om deze mensen te laten vertrekken. Dat betekent vervolgens dat deze mensen, zo schrijft de minister ook, onrechtmatig in Nederland verblijven. De SP heeft hier in vorige debatten ook al aandacht voor gevraagd. Volgens mij hebben we hier bij de wetsbehandelingen ook al voor gewaarschuwd. Dit is namelijk pas echt gevaarlijk. Het gaat om veroordeelde terroristen zonder verblijfsrecht, die niet zijn vertrokken. Dan ontbreekt vaak het zicht op deze mensen. Hoe wordt nou concreet gevaar vanuit deze personen voorkomen? Ik zie namelijk nog steeds niet in hoe de samenleving er veiliger van wordt als de Nederlandse nationaliteit wordt ontnomen, maar de persoon vervolgens niet wordt uitgezet. Graag een reactie daarop. Ten slotte hebben we ook vaak aandacht gevraagd voor de berechting van IS'ers en voor het lot van de jezidi's. Graag een stand van zaken, en ook specifiek over de uitvoering van de motie om de gemeenschap van jezidi's actief te betrekken bij het verzamelen van getuigenissen en bewijs voor de opsporing en vervolging van misdrijven. Ik dank u wel.

Versie 4531384da3a066b34b9ecc5917318c3151e2615b583b4aac1917b04adeab37de · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.