Digitale ontwikkelingen in de zorg

De heer Vervuurt (D66): Dank u wel, voorzitter. Digitale gegevens en technologie zijn steeds belangrijker als basis voor een goede zorg voor patiënten. Deze basis versterken is cruciaal nu de zorg onder druk staat door personeelstekorten, oplopende wachtlijsten en een groeiende zorgvraag. Verder inzetten op digitaal biedt niet alleen verlichting. Het biedt ook enorme kansen, kansen om zorg beter en fijner te maken voor mensen. Het ziekteverloop van parkinsonpatiënten kan bijvoorbeeld met digitale horloges veel nauwkeuriger worden gevolgd. Zo hoeven mensen straks minder vaak naar controles in het ziekenhuis. De data van een reumapatiënt in Utrecht zijn bijvoorbeeld straks ook direct toegankelijk voor de huisarts in Nijmegen, zonder dat de patiënt daar zelf iets voor hoeft te doen. Door AI te gebruiken om MRI-beelden te verbeteren, hoeven mensen minder lang in een scanner. Zo kunnen meer mensen in een kortere tijd geholpen worden. Dat zijn allemaal kansen voor betere en fijnere zorg, maar die kansen benutten we in Nederland nog te langzaam. Patiënten moeten hun verhaal steeds opnieuw vertellen, zorgverleners besteden uren aan overbodige administratie en innovaties verdwijnen in pilots zonder opschaling en ondertussen groeit de afhankelijkheid van grote technologiebedrijven. Allemaal problemen die eerder al zijn genoemd. Werk aan de winkel dus. Ik wil vandaag op een aantal punten ingaan, om te beginnen cyberveiligheid. Cybersecurity in de zorg moet een basisvoorwaarde zijn voor zorgkwaliteit. De recente hacks bij ChipSoft en het bevolkingsonderzoek maken duidelijk hoe kwetsbaar we zijn. Mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat hun gezondheidsdata veilig bewaard worden. Daarom vragen wij de minister of de minimale beveiligingsstandaarden op orde zijn. Hoe worden zorginstellingen hier actief in ondersteund en heeft de rijksoverheid genoeg grip in het geval van datalekken? Dan databeschikbaarheid. Het is in 2026 nog steeds moeilijk om medische gegevens veilig en eenvoudig beschikbaar te stellen aan ziekenhuizen, huisartsen, wijkzorg en het sociaal domein, maar ook aan patiënten zelf. Kan de minister uitleggen hoe uitwerking wordt gegeven aan de coalitieafspraken over gegevensuitwisseling in de eerstelijnszorg met het sociaal domein? Het beter delen van informatie kan ook levens redden. Het is niet uit te leggen dat een ambulanceverpleegkundige soms cruciale informatie over medicatie of allergieën niet kan inzien terwijl elke minuut telt. Toch blijven gegevens vaak onzichtbaar, omdat mensen vooraf expliciet toestemming moeten geven. Daarom vragen we deze minister om een opt-outregeling voor bijvoorbeeld de ambulancezorg. Ga uit van toestemming voor het delen van gegevens, tenzij iemand bezwaar maakt. Daarmee krijgen professionals direct de informatie die zij nodig hebben, terwijl de patiënt zeggenschap houdt. Voor gegevensdeling biedt ook de European Health Data Space kansen, maar hoe zet de minister vaart achter de op- en inrichting hiervan? Kan de minister daarnaast toezeggen in te zetten op één landelijke integrale opt-outvoorziening voor patiënten? Tot slot publieke regie. Digitalisering raakt aan fundamentele publieke waarden, zoals privacy en toegankelijkheid, maar ook onze onafhankelijkheid. De overheid mag hier niet alleen toeschouwer zijn. Daarom vraagt D66 om een concrete meerjarige digitale zorgagenda met duidelijke doelen, open standaarden en meetbare voortgang. Kan de minister toezeggen dit te onderzoeken? De vraag is niet of de zorg digitaliseert, maar hoe. D66 wil dat de technologie de mens ondersteunt en dat innovatie daadwerkelijk bijdraagt aan betere en fijnere zorg voor mensen, waarbij iedereen mee kan doen. Dank u wel.