Strafrechtelijke onderwerpen

Brontekst

Staatssecretaris Van Bruggen: Vriendelijk dank. Dan zit ik weer bij de gegevensuitwisseling. Dat gaat natuurlijk over de handreiking die opgesteld is. Die handreiking is in het najaar af. Het leek alsof die al af is, maar ze is in het najaar af. Wat goed nieuws is om te melden, is dat binnen de juridische kaders die er nu zijn er vaak een prima convenant opgesteld kan worden tussen partijen onderling om gegevens uit te wisselen in het kader van zorg en veiligheid, maar dat het 'm vaak nog zit in onbekendheid en handelingsverlegenheid over het uitwisselen van die informatie. Ik denk dat dat onze grootste opgave is, om daar duidelijkheid over te geven. Dat moet die handreiking ook vooral doen. Dus in de volgende voortgangsbrief over de ontwikkelingen van het gevangeniswezen zal ik dit punt heel expliciet meenemen. Dan de korte gevangenisstraffen. Ook een heel interessante en belangrijke vraag om met elkaar te blijven beantwoorden: kan de staatssecretaris aangeven tegen welke knelpunten in de praktijk dan wordt aangelopen? Als je kijkt naar de vijf basisvoorwaarden die we proberen in de detentie op orde te brengen, namelijk wonen, een geldig identiteitsbewijs, werk, een zorgverzekering en schuldenoverzicht — dat zijn natuurlijk problemen waar een groot gedeelte van de gedetineerden in vastzit — heb je een heel korte tijd om dat op orde te brengen. Dus daar hebben we echt iets te doen. Tegelijkertijd zijn er verschillende verantwoordelijkheden die je hierbij treft. Sommige gemeenten zijn van goede wil, om het maar even zo te zeggen — daar kun je natuurlijk maatschappelijk weer verschillend naar kijken — en zeggen: als iemand kortgestraft in detentie zit, willen we eigenlijk zijn woning voor die periode wel aanhouden. Er zijn natuurlijk ook gemeenten — dat ligt binnen hun eigen handelingsbevoegdheid — die zeggen: sorry, we hebben die woningen gewoon keihard nodig. Die ruimte moet er ook op dat niveau zijn. Wat wel helpt, is dat voor de langgestraften in de wet die nu in de Eerste Kamer ligt, de Wet regie versterking volkshuisvesting, is afgesproken: zorg nou dat die urgentiecategorie voor die ex-gedetineerden duidelijk naar voren komt. Dan zijn we maatschappelijk namelijk wel met de goede dingen bezig. Op het moment dat iemand in detentie hard gewerkt heeft aan zijn re-integratie en hij weer op zoek is naar een woning, zullen we die dus op een bepaalde manier ook weer een plek moeten geven. Vandaar dat het helpt dat in die nieuwe wet is opgenomen dat ook die ex-gedetineerden die lang in detentie hebben verbleven, binnen die categorie zullen vallen. De zorg die uitgesproken werd — dat snap ik ook wel — door mevrouw Straatman zit 'm natuurlijk juist bij die kortgestraften, waarbij de periode dat je bezig kunt zijn met die vijf randvoorwaarden om weer een goede start te maken kort is. Daar hebben we in het verleden een bestuurlijk akkoord over gesloten met gemeenten en de reclassering. Ik kan in ieder geval hier wel al zeggen dat in ons actieplan gevangenissen ook dat bestuurlijk akkoord weer wat gereanimeerd gaat worden, omdat het belangrijk is dat gemeenten ook goed bediend kunnen worden door DJI om daar in korte tijd goede stappen in te zetten. Dat was het blokje recidive. Dan ga ik door naar het inspectierapport over de algoritmes, het algoritme OxRec om het maar even heel specifiek te zeggen. Dat was een vraag die door mevrouw Abdi is gesteld. Het blijft een ingewikkelde casus. Een advies, zoals een risicotaxatie-instrument, bevat uiteindelijk verschillende onderdelen. OxRec is een onderdeel van de brede risicotaxatie, maar het menselijke oordeel is altijd het finale oordeel geweest. Natuurlijk is het zo dat op het moment dat je een advies krijgt vanuit een bepaald onderdeel, in dit geval OxRec, dat wordt meegewogen. Wat niet te doen is, is zeggen hoe anders het menselijke oordeel was geweest dan wat we nu kunnen inschatten. Daarom is het dus lastig om daar met terugwerkende kracht iets van te vinden. Wat we natuurlijk wel doen, is dat verbetertraject waar we ook met de reclassering over in gesprek zijn. We vinden het namelijk belangrijk om te weten hoe zwaar dat menselijke oordeel weegt. In de tussentijd zijn zij natuurlijk vooral met hun vierogenprincipe altijd nog aan het meekijken op de oordelen die er zijn zonder dat we OxRec gebruiken. Over dat verbetertraject wordt de Kamer in het najaar geïnformeerd. Daarnaast is het goed om te zeggen — de vraag die mevrouw Abdi stelde was natuurlijk breder — hoe we dat eigenlijk doen met toezicht op die algoritmes waar we gebruik van maken als rijksoverheid. De Inspectie Justitie en Veiligheid heeft een doorlopende toezichtstaak hierop. Mevrouw Abdi stelde ook nog de vraag of je dan op een bepaalde manier met steekproeven kunt gaan werken. Dat vond ik interessant. Ik denk dat dat een mooie zou zijn en ik wil graag toezeggen om dat mee te nemen in het gesprek met de reclassering over de manier waarop ze nu hun nieuwe risicotaxatiemethodiek gaan inrichten.

Versie e410e255bb96c48035883365d2aa7ba1838a49811f35a2e0551229b151fba161 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.