de verkiezingsuitslag

Brontekst

De heer Eerdmans (JA21): Inderdaad, voorzitter, nu gaat het beginnen! Voorzitter, dank je wel. Ik dacht even dat we voor de lunch klaar zouden zijn, maar ik had buiten Bontenbal gerekend. Dat kan gebeuren. Maar ik ben in ieder geval wel voor de lunch. Dat is ook veranderd! Dat is nieuw. Voor JA21 waren deze verkiezingen historisch te noemen. We zijn gegroeid van één naar negen zetels. Ik wil best met u delen dat wij daar beretrots op zijn en niet alleen wij als nieuwe fractie, maar ook de rest van de partij: de kandidatenlijst, het bestuur, onze vrijwilligers en JONG21. Alle JA21-leden zijn zeer trots. JA21 is nu de zesde partij van Nederland. Daar mag best heel even bij worden stilgestaan. Dat hebben we overigens bereikt door gewoon keihard te werken, te blijven vertrouwen op de kiezer, de kwaliteit van onze boodschap en elkaar door dik en dun vast te houden, ook als het moeilijk ging: when the going gets tough, the tough get going. Voorzitter. Op 29 oktober toog Nederland voor de derde keer in vierenhalf jaar tijd naar de stembus. D66 boekte forse winst en werd de grootste partij van het land. Daar wil ik vanaf deze plek de heer Jetten en zijn fractie van harte mee feliciteren. Ook de andere winnaars, het CDA en Forum voor Democratie, wil ik gelukwensen met hun winst, en 50PLUS met haar knappe entree in de Kamer. Over de hele linie is ons duidelijk geworden dat Nederland opnieuw in ruime meerderheid rechts heeft gestemd; minstens 89 zetels in de nieuwe Tweede Kamer zijn tot het centrumrechtse blok te rekenen. Het hangt er even van af waar je 50PLUS bij telt — maar dan zijn het er soms ook 91. Dat is een geruststellende gedachte, want de grote problemen gaan we niet met links beleid oplossen. Wij moeten dat doen op rechts, niet alleen op migratie, ook op veiligheid, klimaat en onze welvaart. JA21 wil meewerken aan een centrumrechtse coalitie, zoals u ook kunt lezen in het eindverslag van de verkenner, een coalitie van drie winnaars. Wij danken de heer Koolmees voor zijn inzet en zijn pogingen om een doorbraak te forceren. Die missie is niet eenvoudig. Dat D66 en CDA nu de lead gaan nemen, valt te prijzen, maar het betekent tegelijkertijd dat 89 centrumrechtse zetels voorlopig buitenspel staan. Voor de rechtse kiezer zal dit niet per se een reden zijn om zich erg serieus genomen te voelen. Want, voor de duidelijkheid, rechts stemmen is geen proteststem. Rechts stemmen is mainstream. Het is een duidelijke richting waar de grote meerderheid van Nederland naartoe wil. Met de uitsluiting van de PVV had een andere rechtse partij zeker aan tafel moeten zitten, een rechtse winnaar die niemand uitsluit en ook door niemand wordt uitgesloten. Het ging in deze campagne vaak over moedige keuzes, maar was het dan niet een moedigere keuze geweest om ook D66 met óns aan tafel te zetten? Hoe ziet de verkenner dit? Vindt hij dit advies nu recht doen aan de verkiezingsuitslag? Wij zijn bereid iedereen een eerlijke kans te geven, maar dat D66 en CDA samen met een stevig asielpakket zullen komen dat de instroom flink zal beperken, lijkt ons niet heel erg aannemelijk. Daar maken wij ons zorgen over. Voorzitter. Maar wat is nou de bedoeling? Gaan D66 en CDA nu inhoudelijk neerzetten hoe zij met z'n tweeën naar de genoemde thema's kijken en daar oplossingen voor aandragen? Dan weten we op voorhand, denk ik, dat er niet heel verrassend een middenstuk uit zal komen. Of gaan ze bij het uitwerken van die thema's rekening houden met hun potentiële partners? Als dát zo is, dan gaan er dus wel inhoudelijke keuzes richting centrumlinks of richting centrumrechts gemaakt worden. Maar dan is de vraag wat de meerwaarde is van een exercitie met z'n tweetjes. Waarom dan niet meer partijen aan tafel? Voorzitter. De afgelopen twee jaar hebben zich gekenmerkt door stilstand op cruciale dossiers, met een instabiel bestuur en met een Haagse politiek die zich vaker drukker maakte om zichzelf dan om de belangen en de zorgen van Nederlanders. In lijn met onze campagne zijn dit belangrijke inhoudelijke voorwaarden voor JA21-deelname aan een kabinet: immigratiebeperking met het aanscherpen en fundamenteel hervormen van het huidige asielbeleid als hoge prioriteit, en het inzetten op lastenverlichting en koopkrachtverbetering voor huishoudens en ondernemers. In het kader van bestuurlijke slagkracht heeft een coalitie die kan steunen op een meerderheid in de Tweede Kamer hierbij onze voorkeur. Voorzitter, tot slot. Of JA21 in een coalitie belandt of niet, ik hoop dat de komende jaren één ding zal veranderen in deze zaal. Dat zijn onze omgangsvormen. Wij moeten voor Nederland echt het goede voorbeeld geven in de manier waarop wij met elkaar omgaan. Wij moeten netjes blijven op de inhoud, op de bal en niet op de persoon, hoeveel je ook van mening verschilt. Ik reken hierbij zeker ook op de 55 nieuwkomers in de zaal. Zet 'm op! Dank u wel.

Versie 312a50fcd73786ae5787b78de76f4e45745f90829267463c1664e92eb5e72568 · Officiële bron.