KamerkringInloggen
← Onderzoeken

statement · 13 nov 2025 · Tweede Kamer

de verkiezingsuitslag

Brontekst

Mevrouw De Vos (FVD): Voorzitter, ambtgenoten. Twee weken geleden gingen ruim 10 miljoen Nederlanders naar de stembus. Zij brachten hun stem uit op de persoon en de partij die hen de komende jaren in deze zaal mag vertegenwoordigen. Want dat is wat wij zijn: volksvertegenwoordigers. Met zijn 150'en vormen wij de soevereiniteit van Nederland. Ieder van u vertegenwoordigt een groep Nederlanders die u het mandaat heeft gegeven om namens hen richting te geven aan de toekomst van ons land. Op het gebied van migratie, energie, veiligheid, zorg, onderwijs, belastingen, stikstof, EU, democratie enzovoort heeft de kiezer ook deze verkiezingen weer zijn wensen uitgesproken. Het zijn wensen die in verschillende gevallen meerderheden hebben weten te behalen als we kijken naar de verkiezingsprogramma's van de partijen in deze zaal. Ik noem een paar voorbeelden. Migratie: een ruime meerderheid van 117 zetels steunt strenger migratiebeleid, variërend van een asielstop tot een sterke beperking van de instroom en tot het verplaatsen van asielaanvragen naar een plek buiten Europa. VVD, CDA, GroenLinks-Partij van de Arbeid en ChristenUnie voerden campagne voor een migratiesaldo van 40.000 tot 60.000 mensen per jaar. Het moge duidelijk zijn dat Forum voor Democratie veel strenger migratiebeleid voorstaat, maar het zou een significante verbetering zijn ten opzichte van het migratiesaldo van de afgelopen tien jaar. Het kan met steun van partijen ter rechterzijde op een meerderheid rekenen. Of neem energie: een ruime meerderheid van 124 zetels is voor kernenergie. Wonen: een meerderheid van 76 zetels is voor het behoud van de hypotheekrenteaftrek. Zorg: een ruime meerderheid is tegen verhoging van het eigen risico. Economie en koopkracht: een meerderheid is voor lastenverlichting. Nogmaals, dit zijn concrete meerderheden, gebaseerd op de verkiezingsprogramma's die alle partijen aan de kiezer hebben voorgelegd, waarop de kiezer zijn stem heeft gebaseerd. Het zou een open deur moeten zijn, maar ik zeg het omdat we dit gegeven juist nu, direct na de verkiezingen, dreigen te vergeten. Juist op het moment dat wij als 150 nieuw verkozen volksvertegenwoordigers recht kunnen doen aan de verkiezingsuitslag en de koers van ons land voor de komende jaren kunnen vormgeven, zetten we onszelf buitenspel. We sturen een verkenner op pad. Dank aan de heer Koolmees voor zijn werk en het prettige gesprek, maar deze verkenner moest ons vertellen wie wel met wie wil praten en wie niet met wie wil samenwerken. Vervolgens wijzen we twee informateurs aan, die een maand achter gesloten deuren met een select aantal partijen gaan praten, waarop onvermijdelijk een maandenlang formatieproces zal volgen, waarin enkele partijen in achterkamertjes gaan onderhandelen over hun standpunten, zodat de coalitie gedurende de rest van de regeerperiode een dichtgetimmerd akkoord kan uitvoeren en de oppositie min of meer buitenspel staat. Het is hetzelfde proces als we de afgelopen jaren steeds opnieuw hebben gezien. Het is nog maar zeer de vraag of het dit keer überhaupt lukt om tot een werkbare meerderheid te komen, maar een fundamenteler probleem is dat die ene meerderheid van partijen per definitie geen recht doet aan de wensen van de Nederlandse bevolking. Het raakt aan de zogeheten paradox van Ostrogorski, bekend uit de wiskunde en de speltheorie. Door standpunten in het formatieproces tegen elkaar uit te ruilen, kunnen politieke meerderheden ontstaan die helemaal niet steunen op een meerderheid in de samenleving. De meerderheden die in deze zaal bestaan voor strenger migratiebeleid, tegen verhoging van het eigen risico of voor investeren in kernenergie, kunnen worden uitgeruild in het formatieproces, of zelfs volledig verloren gaan, zonder dat duidelijk is wie daar wat precies voor heeft teruggekregen. Maar het goede nieuws is dat de oplossing voor dit probleem ook in deze zaal aanwezig is, bij u. Wij als 150 volksvertegenwoordigers kunnen, als we dat willen, vandaag nog stemmen over de grote thema's van deze verkiezingen. De programma's van de verschillende partijen zijn daarvoor een prima basis. Ik zal in de tweede termijn dan ook een aantal moties indienen over een aantal grote thema's. Zodra die meerderheden helder zijn, kunnen we een minister-president uit ons midden kiezen, op de wijze waarop we ook een voorzitter kiezen, dus met blind stemmen in meerdere rondes, die vervolgens bij al deze meerderheden vakministers gaat zoeken om de betreffende opdrachten te gaan uitvoeren. Voorzitter. Deze aanpak heeft drie grote voordelen. Ten eerste doorbreekt die de huidige impasse. We kunnen direct aan de slag met wat de kiezer wil, zonder maandenlange onderhandelingen. Er komt dus geen vertraging, geen eindeloos gepraat, maar daadkracht en duidelijkheid. Ten tweede herstelt deze aanpak het vertrouwen in de politiek. Nederlanders zien dat verkiezingsbeloften worden uitgevoerd en niet verwateren in compromissen. Ten derde maakt die ons wendbaarder, want als een minister faalt, kan de Kamer bijsturen, zonder dat het gehele kabinet valt. Zo is democratie altijd bedoeld. Voorzitter. Toen Forum voor Democratie in 2017 voor het eerst meedeed aan de Tweede Kamerverkiezingen was onze slogan "Pak je stem terug". Ik zou mijn 149 kersverse ambtgenoten op het hart willen drukken hetzelfde te doen. Pak uw stem terug. Pak uw democratische rol. Laat u de kaas niet van het brood eten door informateurs en achterkamertjes. Laten we de democratie laten werken zoals die oorspronkelijk is bedoeld. Dank u wel.

Versie 312a50fcd73786ae5787b78de76f4e45745f90829267463c1664e92eb5e72568 · Officiële bron.

Gerelateerde bronnen

Context en discussie

Jouw reactie

Er zijn hier nog geen bijdragen.

Posts die naar deze bron verwijzen

Er zijn hier nog geen bijdragen.