Voorstel van wet van het lid Bushoff tot wijziging van de Mededingingswet in verband met de uitbreiding van het concentratietoezicht (Wet inroepbevoegdheid ACM) (36774) Antwoord 1e termijn + rest

Brontekst

De heer Bushoff (PRO): Ik weet niet of we elkaar daarin gaan vinden. Ik denk dat er betere wegen naar Rome leiden. Die heb ik net genoemd. Ik wil nog wel een ding aanhalen, zodat ik echt volledig ben in mijn beantwoording richting de heer Kisteman. De heer Kisteman had het namelijk in zijn eerste termijn ook over de zorgspecifieke fusietoets die door het ATR is getoetst. Het ATR had daar kritiek op. Met hulp van de ondersteuning ben ik daar toch nog eens ingedoken om uit te zoeken hoe dat nou zat. Het ATR zei: er moeten een aantal aanpassingen gedaan worden voordat het voorstel naar de Kamer kan worden gestuurd. Dat waren vooral aanpassingen wat betreft de motivering van de noodzaak en de reikwijdte van het instrument. Het ATR zei: op een aantal van dat soort punten willen wij graag nadere motivering. De minister van Zorg heeft daarna in de memorie van toelichting die nadere motivering gegeven. Er is om nieuw advies gevraagd aan het ATR, waarna er geen verdere opmerkingen meer kwamen. Ik denk dat ik in die zin zelfs een stap verder ben gegaan dan de minister van Zorg bij die toets, door niet alleen de memorie van toelichting te verbeteren en aan te passen, maar ook nog eens een omzetdrempel in te voeren. Ik hoopte daarmee eigenlijk de heer Kisteman nog wat gerust te stellen, omdat ik bij die fusietoets dus zelfs nog iets verder ben gegaan dan de minister van Zorg. Volgens mij is dat nota bene de zorgminister van zijn eigen partij. Dat gezegd hebbende, voorzitter, hoop ik dat dat geruststellend is voor de heer Kisteman. Op het moment dat blijkt dat er onevenredig veel lasten zouden zijn voor het bedrijfsleven — ik denk dat dat absoluut niet het geval is — denk ik ook echt dat er een minister zit die dan de mogelijkheid heeft om daarover bij de evaluatie en de invoeringstoets in gesprek te gaan met de ACM. Ik denk dat dat helemaal goed gaat komen, als ik zie welke stappen daar allemaal zijn doorlopen. Voorzitter. Ik kom bij mijn een-na-laatste blokje. Ik denk dat we een deel van mijn voorbereiding kunnen overslaan. Ik wil wel nog eventjes iets zeggen over die invoeringstoets en evaluatie, want daar ging het veel over. Dat is het een-na-laatste blokje. Even kijken, want ik had het stenogram erbij gepakt. D66 had namelijk ook nog de vraag hoeveel concentraties er dan zijn ingeroepen, hoeveel dit heeft betekend voor de consument qua prijs et cetera en of dat al getoetst kan worden bij de invoeringstoets. Ik vind het gewoon wel eerlijk om te zeggen dat ik denk het misschien nog wel wat te snel is om dat bij de invoeringstoets helemaal helder te hebben. Bovendien is het soms ook lastig om een jaar na een invoeringstoets per se een causaal verband te vinden tussen: nu hebben we deze bevoegdheid en nu zijn de prijzen hier niet gestegen of de prijzen daar wel gestegen. Het is, denk ik, best lastig om dat zo hard te maken met een invoeringstoets. Ik denk dat je de invoeringstoets met name moet zien als een instrument om te kijken: zijn er in de uitvoering nog dingen die anders moeten en die beter kunnen? Ik denk dat we bij de evaluatie na vijf of drie jaar beter een inhoudelijk oordeel kunnen vellen over hoe effectief dit instrument is geweest. Voorzitter, tot slot op dit punt. De heer Claassen is er nu niet, maar hij heeft een amendement ingediend. Dat is ook gelijk het bruggetje naar mijn laatste blokje. Hij heeft een amendement ingediend om de reikwijdte van dit instrument te beperken, namelijk om de inroepbevoegdheid pas mogelijk te maken op het moment dat we zien dat het in een sector echt fout gaat en dan per AMvB die sector aan te wijzen als een sector die in aanmerking komt voor deze inroepbevoegdheid. Ik heb in het begin van mijn inleiding al gezegd dat ik dat een heel slecht idee zou vinden, ten eerste omdat het heel veel sectoren betreft waar we op dit moment onwenselijke ontwikkelingen zien. Ik noem de dierenartsen, de huisartsen, de kinderopvang, garagebedrijven, eventuele postbedrijven en het voorbeeld van de heer Prickaertz over digitale druktechnieken, waarbij we dat hebben gezien. We zien dus eigenlijk economiebreed deze ontwikkeling van een serie aan kleine overnames die potentieel tot te veel marktmacht zouden kunnen leiden. Dat zien ook de OESO en de ACM. Precies daarom is het nodig om dit instrument breed in te kunnen zetten. Bovendien — dan haal ik nog één keer de heer Prickaertz aan, die het volgens mij heel goed zei — is voorkomen beter dan genezen. Als je deze inroepbevoegdheid pas kan gebruiken op het moment dat je ziet dat het ergens in een sector al te laat is, dan vis je achter het net. Dat willen we juist niet. Op dat punt moet ik het amendement van de heer Claassen echt sterk ontraden. Hij heeft in datzelfde amendement ook voorgesteld om de invoeringstoets wettelijk vast te leggen. Nou, dat mag. Daar heb ik geen bezwaar tegen. Het is in zekere zin overbodig, maar het zou kunnen. Hetzelfde geldt voor het verkorten van de evaluatietermijn van vijf naar drie jaar. Ook daar heb ik geen bezwaar tegen. Mocht de heer Claassen meekijken en het amendement dusdanig aanpassen dat alleen de evaluatietermijn verandert van vijf naar drie jaar en de invoeringstoets na één jaar wordt vastgelegd in de wet, dan zou ik daar dus goed mee kunnen leven. Maar het eerste punt, de scope van dit instrument beperken, gaat me echt te ver. Dan maken we dit middel echt ineffectief. Dat vind ik eigenlijk vrij destructief voor deze wet, dus dat ontraad ik echt ten zeerste. Voorzitter. Volgens mij ben ik er dan doorheen, want ik had hier op het lijstje voor mijzelf nog gezet dat ik nog wat langer wilde ingaan op het amendement van de heer Prickaertz, maar dat heb ik eerder al gedaan, dus dat hoeft niet meer. Dan heb ik ook de vier amendementen volgens mij geapprecieerd. Voor de volledigheid: het amendement op stuk nr. 12 van het CDA over het generiek verhogen van de omzetdrempels raakt niet mijn wet. Ik heb wel gezegd dat ik me daar iets bij kan voorstellen, maar het uiteindelijke oordeel laat ik aan de minister. Het amendement op stuk nr. 13 gaat over het verhogen van de asymmetrische omzetdrempel van 30 miljoen naar 50 miljoen. Gegeven de inflatie kan ik me dat wel voorstellen. Het amendement-Claassen heb ik ontraden. Over het amendement-Prickaertz stuur ik de technische wijzigingen nog naar de heer Prickaertz. Als die worden overgenomen, kan ik dat ook oordeel Kamer geven. Dan ben ik er volgens mij doorheen. Ik heb gepoogd uw Kamer zo volledig mogelijk te antwoorden.

Versie d5f88d7f7ccdb82908ba576ef612cc5c9f25311e2275d5c1f51fdac0084591e8 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.