Maritiem

Brontekst

Mevrouw Kröger (GroenLinks-PvdA): Dank, voorzitter. Onze havens zijn geopolitiek, strategisch en economisch van groot belang. Ze zijn ook kwetsbaar. Daar hebben meerdere sprekers het nodige over gezegd. Ik wil graag twee dingen uitlichten, namelijk de veiligheid op korte termijn en die op lange termijn. Wat betreft de veiligheid op korte termijn zijn er een aantal zaken waar wij ons grote zorgen over maken. In de eerste plaats is er het feit dat steeds meer buitenlandse investeerders binnen het havenbedrijf activiteiten opkopen of zich inkopen, en in hoeverre dat raakt aan onze strategische autonomie. Eerder heb ik in een interruptie gevraagd naar de Wet vifo. Ik wil heel graag van de minister horen of het mogelijk is om de infrastructuur binnen de havens onder de Wet vifo te laten vallen, zodat die afweging gemaakt kan worden. Dan de Russische schaduwvloot. Daar kwam gisteravond te elfder ure een brief over. Dit speelt dus al vier jaar. Er wordt nu eindelijk gekeken naar juridische stappen. Waarom heeft dat zo lang moeten duren? Waarom is er niet veel en veel eerder gekeken naar hoe wij inderdaad binnen onze economische zone kunnen zorgen dat we papieren van Russische schaduwvloten kunnen checken? Is het mogelijk om nu over te gaan tot spoedwetgeving, zoals de SGP ook vraagt? Waarom moet dit dan weer tot de zomer wachten? Dan de veiligheid van de kritieke infrastructuur op de Waddenzee. Nee, excuus: op de Noordzee. Daar is ook een aantal vragen over gesteld. Mijn vraag is eigenlijk waarom er niet voor wordt gekozen om dat primair te beleggen bij de Kustwacht en Defensie, waarbij dat het verantwoordelijke ministerie wordt gemaakt. Hoe kijkt de minister daarnaar? Voorzitter. De kortetermijnveiligheid, of eigenlijk wat er nu acuut speelt om onze geopolitieke situatie veilig te houden, heeft natuurlijk ook veel te maken met de lange termijn. Om onze havens op de lange termijn relevant te houden moeten we voortvarend de overstap maken van fossiel naar groen, naar duurzaam. Ik was eigenlijk zeer verbaasd over de technische briefing die wij eergisteren hadden, waarbij met de cijfers van het ministerie over de fossiele activiteiten vanuit onze havens werd geschetst dat er in 2040 slechts een daling van 2% tot 4% zou zijn. Dat is volstrekt onmogelijk gegeven de klimaatdoelen die we hebben. Ik zou daar graag een reflectie van de minister op willen hebben. Ik begreep later dat deze cijfers uit een rapport van de fossiele industrie zelf kwamen. Het lijkt mij heel verstandig als het ministerie eigen cijfers heeft. Ik wil het ministerie dan ook vragen om dat in kaart te gaan brengen. Gisteren is er een uitspraak geweest in een klimaatzaak, waarbij de Nederlandse overheid wederom op de vingers is getikt. Relevant daaraan voor dit debat is dat heel duidelijk is gezegd dat zeescheepvaart meegenomen moet worden in de klimaatmaatregelen die Nederland neemt. Ik zou dus heel graag een eerste reactie van deze minister daarop krijgen. Mijn zorg is dat de Havenvisie en de Nederlandse inzet op de Europese havenstrategie onvoldoende duidelijk maken wat de strategische positionering van onze havens wordt als je echt van fossiel af gaat. Dat vraag ik ook omdat het bij een heel groot deel, bijna de helft, van de scheepsbewegingen naar onze havens, met name de Rotterdamse haven, om fossiele brandstoffen gaat. Op het moment dat we die veel minder gaan gebruiken en dus ook minder gaan verschepen, doet dat iets met de hele positionering van je haven. Ik denk dat het heel verstandig zou zijn om een maatschappelijke kosten-batenanalyse uit te rollen voor de Rotterdamse haven, waarbij echt gekeken wordt naar 2040, 2050 en waarbij we die verschillende scenario's met elkaar kunnen wegen op basis van maatschappelijke kosten en baten. Ik zou de minister willen vragen om opdracht te geven tot dergelijk onderzoek. Dank u wel, voorzitter.

Versie 50b197d599798bde4a8e7577f5ef6a27294a5093b526b280950bb83f0c94ea20 · Voorlopig verslag; de tekst kan nog wijzigen.