Vreemdelingen- en asielbeleid

De heer Boomsma (NSC): Dank u wel, voorzitter. Ik hoop dat wij de komende maanden gewoon nog zo veel mogelijk kunnen bereiken op het beperken van de instroom, het op orde krijgen van de asielketen en het bestrijden van overlast, dus op alle drie die dingen. Wij zijn het natuurlijk specifiek aan de bewoners van Ter Apel verplicht om eindelijk orde op zaken te stellen en de enorme criminaliteit en overlast daar te stoppen. Er is een aantal dingen in gang gezet, maar een van de belangrijkste onderdelen om dat te bereiken is toch dat je de zogenaamde veiligelanders en mensen met een kansarme asielaanvraag zo snel mogelijk door de procedure haalt, in ieder geval binnen twee weken. Kan de minister aangeven hoe dat nu gaat? Het is met name belangrijk dat dit goed wordt gemonitord, dus dat de monitoring op orde is en dat we deze strikt kunnen blijven volgen en, indien nodig, bijsturen. Dan gaat het natuurlijk met name om de zogenaamde carrousel van jonge mannen die komen overwinteren. Die moeten zo min mogelijk tijd krijgen om zich te misdragen. Het is dan ook nodig om, als dit enigszins kan, afspraken te maken met de rechtbank om dergelijke zaken versneld te behandelen. Is dat geprobeerd en hoe staat het daarmee? Op 6 juni was er overleg gepland over hoe het gaat met de handhaving in de nieuwe pbl in Westerwolde. Heeft dat plaatsgevonden? Zo ja, wat is er uit dat overleg gekomen? Voor zover ik weet heeft Westerwolde gewoon niet de capaciteit om in die pbl in de huidige vorm goed te kunnen handhaven. Er is handhaving nodig, want volgens mij is daar nu geen AVIM en ook geen Marechaussee. Kan de minister toezeggen dat er vanuit het ministerie voldoende handhavingscapaciteit beschikbaar komt? Ik denk dat dit echt belangrijk is; dat zijn we aan de mensen daar verplicht. Het blijft natuurlijk onvoorstelbaar dat zo'n kleine groep jarenlang die gemeenschappen kan terroriseren en dat de overheid zo lang een soort machteloosheid blijft uitstralen. Dat ondermijnt pas echt de rechtsstaat, dus op dit punt moeten we nu echt stappen zetten. Om Ter Apel te ontlasten moeten we ook verder met meerdere aanmeldingscentra elders in Nederland. Hoe staat het met de gesprekken daarover? Ook moeten er meer pbl-locaties komen. Hoe gaat dat? Wij kunnen niet alles bij Ter Apel laten. Ik heb ook benieuwd — anderen hebben dat ook al gevraagd — hoe de minister nu verdergaat met de pbl en de gebiedsverboden. Gaat de minister dat voortzetten? Zo ja, hoe gaat hij er dan voor zorgen dat het een succes wordt? In elk geval heb je dan nog steeds die heel dure en intensieve stappen in dat hofje. Of ziet de minister nog andere mogelijkheden? Als er gebiedsverboden kunnen worden opgelegd, kan dat dan niet ook op allerlei andere plekken worden gedaan, al dan niet met een enkelband? Gaat de minister dit nu gewoon voortzetten? Of wordt er nog gekeken naar een andere vorm van een pbl waarin je mensen langer vastzet, niet in de vorm die gehanteerd werd in de vorige pbl, die juridisch onhoudbaar was, maar in een vorm ertussenin, waardoor mensen gewoon niet de straat op kunnen? Voor de ondernemers moet er natuurlijk uiteindelijk een goede voorziening komen, met voldoende financiering en een toegankelijk loket waar zij terechtkunnen. Voorzitter. Dan nog over de grensoverschrijdingen. Vanochtend kregen wij daar nog een brief over. Vorige week had ik al gevraagd wat de procedure aan de grens is voor die verschillende groepen — mensen zonder papieren, ongedocumenteerden, dubbele claimanten en mensen die daar asiel aanvragen. Hoe gaat men daarmee om aan de grens en hoe verhoudt zich dat tot wat de Belgen en de Duitsers doen? Dat mag natuurlijk niet uiteenlopen. Het kan niet zo zijn dat de Duitsers mensen onmiddellijk terugsturen terwijl wij dat niet doen. In de cijfers die vanochtend werden gepubliceerd zag ik dat er in 2024 1.200 mensen aan Nederland werden overgedragen — vooral vanuit Duitsland — voor de behandeling van hun asielverzoek. Hoe weten we hoe die mensen hier zijn gekomen? Gaat het allemaal om mensen die hier hun asielverzoek hebben gedaan, of gaat het bijvoorbeeld ook om mensen die hier familie hebben? Is dat dan de reden dat ze zijn teruggestuurd? Mevrouw Vondeling had eerder natuurlijk wel gelijk: als mensen over land naar Nederland komen, zijn ze door vele andere veilige landen gekomen, zodat ze hier geen asiel zouden moeten kunnen aanvragen. Dat zou alleen kunnen als de route via Schiphol was gegaan. De vraag over de grenscontroles had ik al gesteld. Ik las ook dat de minister zegt dat de bevoegdheden van de Koninklijke Marechaussee worden uitbreid om effectiever te kunnen onderzoeken. Om welke bevoegdheden gaat het dan? Begrijp ik daaruit dat het aantal mensen dat daarvoor beschikbaar is nog niet wordt uitgebreid? Dan over de opvang. Velen hebben al gezegd: het enige logische, redelijke en verstandige wat je kunt doen, is zorgen voor een goede vaste voorraad die langdurig gefinancierd is en die je kunt gebruiken voor andere groepen als er minder asielzoekers zijn. Onze motie daarover is aangenomen. Ik denk dat we daar echt naartoe moeten. Ik hoop dat we daar in de begroting een stap toe kunnen zetten. Hetzelfde geldt voor de opvang van statushouders. Het enige logische wat je ook op dat punt kunt doen, is alle gemeenten in staat te stellen om een flexibele tijdelijke huisvesting neer te zetten die gebruikt kan worden voor statushouders, maar ook voor urgente of andere groepen, ook voor ontheemden. Ik zie dat ik een interruptie krijg van de voorzitter.