Jan Arie Koorevaar

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202636 945 VIIIJaarverslag en slotwet Ministerie van Onderwijs,Cultuur en Wetenschap 2025Nr. 10 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDENVastgesteld 24 juni 2026 De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft eenaantal vragen voorgelegd aan de Minister van Onderwijs, Cultuur enWetenschap en de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschapover het Jaarverslag Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap2025 (36 945 VIII, nr. 1).De Minister heeft deze vragen beantwoord bij brief van 9 juni 2026(Kamerstuk 36 945 VIII, nr. 7). De Minister heeft de resterende vragen 64,66 en 67 beantwoord bij brief van 24 juni 2026. Deze vragen enantwoorden zijn hierna afgedrukt.De voorzitter van de commissie,KoorevaarAdjunct-griffier van de commissie,Van Thiel kst-36945-VIII-10ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 945 VIII, nr. 101 Vragen en antwoorden Nr. 64 VraagKunt u aangeven welke samenwerkingen het Biomedical PrimateResearch Centre (BPRC) de afgelopen vijf jaar, uitgesplitst naar jaar, isaangegaan met andere Nederlandse onderzoeksinstellingen enuniversiteiten?Het BPRC geeft aan dat op basis van de auteurs op de publicatielijst vande afgelopen jaren, het BPRC in ieder geval samenwerkingen heeft gehadmet: Amsterdam UMC/VU, Leiden UMC/Universiteit Leiden, UMCUtrecht/Universiteit Utrecht, Erasmus MC, Radboudumc/RadboudUniversiteit, Rijksuniversiteit Groningen/UMCG, Wageningen UR, RIVM,Sanquin, Nederlands Herseninstituut, Hubrecht Institute, DiergaardeBlijdorp/Rotterdam Zoo en diverse Nederlandse universitaire onderzoeks-groepen. Deze laatste categorie (diverse Nederlandse universitaireonderzoeksgroepen) is groter in aantal dan de auteurslijst op publicaties.Voor het aanvragen van nationale en internationale subsidies werkt hetBPRC namelijk met anderen samen in consortiumverband. Aangezien nietalle subsidieaanvragen worden gehonoreerd, zal er uit deze samenwer-kingen vaak geen onderzoek en dus geen publicaties volgen.Nr. 66 VraagKunt u een lijst verschaffen van alle alternatieven voor apenproeven diehet BPRC in de afgelopen twintig jaar zelf heeft ontwikkeld?Het BPRC geeft aan dat het helaas niet mogelijk is om daar een volledigelijst van op te stellen. Het BPRC heeft altijd sterk ingezet op de drie V’s(Vervanging, Vermindering en Verfijning). Een heel belangrijk onderdeelhiervan, en van meer kennis met minder dieren, is de inrichting van debiobank. Wetenschappers van het BPRC en de internationale onderzoeks-gemeenschap gebruiken hier materiaal uit, variërend van volbloed ofwitte bloedcellen tot weefsels, organen, hersenen en darmorganoïden.Hiermee wordt proefdiervrij onderzoek gedaan en in sommige gevallenworden alternatieven voor apenproeven ontwikkeld. Deze alternatievenworden meestal ontwikkeld en gepubliceerd als onderdeel van brederziektegericht onderzoek, en niet als afzonderlijke activiteit. Het BPRC heeftbijvoorbeeld voor het malariaonderzoek de afgelopen tien jaar veel tijdbesteed aan het ontwikkelen van een methode om malariaparasieten tekunnen onderzoeken in levercellen in een kweekbakje, als alternatief voorgrootschalige screening van nieuwe medicijnen in apen. Ook zijn ermethodes ontwikkeld om medicijnen toe te dienen met minder irriterendeadjuvantia, is er voor het welzijn van de dieren gedragsondroek gedaan,onderzoek naar verrijkingsmethoden, luchtkwaliteit, long-acting anti-biotica, het microbioom, en de voedingssamenstelling voor de dieren.Hier is deels over gepubliceerd, deels is dit opgenomen in de materiaal &methoden-secties van verschenen artikelen. Als we kijken naar de impactvan het onderzoek, gebaseerd op de wetenschappelijke output van hetBPRC, dan is van de periode 2019–2025 39% (85/220) van de artikelenverschenen op basis van dierstudies, 39% (86/220) op basis van op basisvan de 3 V’s, en 22% (49/220) op basis van beide.Nr. 67 VraagKunt u aangeven hoeveel geld het BPRC de afgelopen vijf jaar, uitgesplitstnaar jaar, heeft gebruikt voor het ontwikkelen van alternatieven voor deapenproeven die ze doen en welk percentage dit is van de totale begrotingvan het BPRC?Onderstaand treft u de gegevens over 2020 t/m 2024. De financiëlegegevens over 2025 zijn nog niet door een accountant gecontroleerd.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 945 VIII, nr. 102 2020202120222023202414,1%(€ 1,6 mln)17,7%(€ 1,9 mln)16,4%(€ 1,9 mln)18,5%(€ 2,2 mln)17,4%(€ 2,2 mln) Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 36 945 VIII, nr. 103