Jimmy Jimmy Dijk

het ultimatum van de vakbeweging inzake de bezuinigingen op de sociale zekerheid

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik heb het debat net beluisterd. U hebt mijn bijdrage ook gehoord: ik heb afgelopen weekend verschillende bewindspersonen en fractievoorzitters iets horen zeggen over de vraag of die 6,8 miljard wel uit de sociale zekerheid moet worden gehaald of niet. Ik vond het net een beetje gek om te horen dat de VVD toch echt een ander verhaal had dan D66. Ik ben wel benieuwd hoe het CDA hierin staat. Vindt u dat die 6,8 miljard per se uit de sociale zekerheid moet worden gehaald?

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik ga niet weer een semantische discussie beginnen over de vraag of die bezuinigingen nou van tafel zijn of dat "de tabellen aan de kant worden gelegd". Dit is echt iets ontzettend wolligs en nietszeggends. Er wordt met heel veel meel in de mond gesproken en mensen thuis worden daar knettergek van. Laat ik dan een andere vraag stellen, over de brief van de heer Vijlbrief over het ultimatum van de vakbonden, die we vandaag ook bespreken. Daarin staat over de AOW dat het kabinet graag in gesprek wil over de toekomst van de oudedagsvoorziening in ons land "om te zien welke alternatieven er mogelijk zijn". Hoe leest u die zin? Leest u die zin als "de bezuinigingen op de AOW zijn helemaal van tafel" of als "we zouden de AOW ook best wel kunnen fiscaliseren"?

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik zou aan de coalitiepartij echt willen vragen of ze een spiegel wil kopen. Ik vraag me echt af waar jullie mee bezig zijn. Ik zag uw partijleider vandaag bij Wakker Nederland vakbonden vegen uit de pan geven. De VVD doet dat aan de lopende band op X. Hoe denkt u in vredesnaam dat de vakbonden met u aan tafel willen? U had zo'n mooi verhaal over de sociale partners, de geschiedenis van Nederland en het polderen. U ontkent gewoon dat hier staat: "we willen alsnog alternatieven voor bezuiniging op de AOW". U krijgt op deze manier echt nooit partijen en de vakbonden aan tafel. Het is zeer terecht dat de vakbonden vol in actie komen. Ik mag hopen dat als de actiebijeenkomsten er zijn, u ook op zo'n podium klimt om aan al de werkende mensen op de pleinen, die er gaan komen, uit te leggen wat het CDA vindt van de bezuiniging op de sociale zekerheid. Dan spreken we elkaar daarna weer. Op deze manier, zonder een spiegel bij de coalitiepartijen, komen we echt geen steek verder in dit debat.

De heer Jimmy Dijk (SP): Wat is het plan?

De heer Jimmy Dijk (SP): Nee, het helpt als ú iets specifieker bent. Ik hoor namelijk alleen maar lege woorden. Ik hoorde net van coalitiepartijen ook: we willen meer economische groei en we willen hervormen. Maar hoe? Geen idee. We weten wel dat die 6,5 miljard gewoon ingeboekt staat. We weten wel dat dat betekent dat mensen die langdurig arbeidsongeschikt zijn honderden euro's gekort gaan worden. We weten wel dat mensen die rond de 50, 55 of 60 zijn, zo meteen heel erg veel problemen krijgen als de WW ingekort wordt naar één jaar. Dat zijn allemaal dingen die we wel weten. We weten wel dat meneer Vijlbrief een brief heeft gestuurd waarin staat opgeschreven dat de AOW-leeftijdsverhoging misschien van de baan is maar dat er wel naar alternatieven wordt gezocht. Dan weet ik al wat dat betekent. Dat betekent het fiscaliseren van de AOW. Dat weten we wel. Dan vraag ik aan de premier van dit land, die muurvast zit: wat is het plan?

De heer Jimmy Dijk (SP): Het antwoord van de minister-president bevestigt exact de kritiek die steeds uit de Kamer komt. U heeft wel bezuinigingen, maar u heeft geen plan. U zegt allemaal dingen die u graag zou willen. Ik wil ook graag dat mensen een leven lang leren. Ik wil ook heel graag dat mensen nooit arbeidsongeschikt worden. Dat wil ik heel graag. Daar moet je dingen voor doen. Dan moet je voorstellen hebben en dan moet je middelen, geld, hebben, en niet die bezuinigingen. Nu zijn er alleen die bezuinigingen. De mensen thuis die nu in de WIA of de WW zitten, en die hopelijk binnenkort nog recht hebben op AOW, zitten in onzekerheid. U heeft geen plan. U heeft alleen de bezuinigingen. U zegt een paar mooie dingen die u graag zou willen doen, maar die zijn er niet. Iedereen hier in de Kamer ziet dat de WIA nu niet werkt. Iedereen ziet dat. Ik kom volgende week met een voorstel voor hoe we de WIA kunnen verbeteren, zodat we vooruit kunnen. Maar ik ga u wel zeggen dat dat geld gaat kosten. Daar gaan we niet voor bezuinigen. Ik hoor van deze minister-president en van de ministers op Sociale Zaken tot nu toe geen plannen voor hoe we ervoor gaan zorgen dat mensen die in de WIA zitten een passende baan kunnen krijgen of begeleid worden. Die zijn er allemaal niet. Het enige wat er nog staat, zijn bezuinigingen. Daarom zit u nog steeds muur- en muurvast en gaat u met niemand om tafel de komende tijd.

De heer Jimmy Dijk (SP): Verhoogt de minister de Aof-premie om ervoor te zorgen dat dan de vrijheidsbijdrage betaald kan worden?

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik vind dit echt zo ongelofelijk flauw. Dat weet de minister zelf ook wel. Als u de motie leest en het debat ook gevolgd heeft, dan zag u dat het de voltallige oppositie was die deze motie steunde en die zei: middelen voor arbeidsongeschiktheid moeten we niet gaan gebruiken voor andere dingen dan het verbeteren van de arbeidsongeschiktheidsverzekering. Dat sloeg op dit punt. Dat weet deze minister donders goed. Dan komt hij vervolgens vijf weken later met een briefje in reactie op een motie. Daar moest ik hier om gaan vragen bij de regeling. Vijf weken later! Ik ga het één keer zeggen en daarna nooit weer: ik ken deze minister anders. Ik vond dit antwoord uitermate flauw. U weet donders goed wat er met mijn motie bedoeld wordt. U heeft daar een heel technisch financieel antwoord op gegeven, wat echt een flutantwoord is. Ik zou echt aan deze minister willen vragen om hier op een normale manier op te reageren en eigenlijk gewoon deze motie uit te voeren, want een meerderheid van deze Kamer vindt namelijk dat je die verhoogde premies voor die vrijheidsbijdrage — dat zit ook in een constatering — niet moet gaan inzetten voor die vrijheidsbijdrage, maar voor de arbeidsongeschiktheidsverzekeringen; daar zijn ze voor bedoeld.

De heer Jimmy Dijk (SP): Dat is prima, maar dan noopt mij dat om er opnieuw een motie over in te gaan dienen dat die premies niet omhoog moeten gaan. Het is echt te flauw voor woorden.

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik zou de minister van Economische Zaken graag het volgende willen vragen. Als zij wil dat we economische groei hebben, is het nogal belangrijk dat dat wat verdiend wordt in Nederland, ook in Nederland blijft. We hebben in de afgelopen twintig jaar gezien dat de omzet zo'n 40% is gegroeid en dat de bedrijfsherinvesteringen slechts 6% waren, maar dat de uitkeringen aan aandeelhouders met 280% zijn gegroeid. Dat zijn met name buitenlandse aandeelhouders. Ik wil deze minister van Economische Zaken vragen om op een rijtje te zetten — dat hoeft niet per se nu — hoe zij ervoor gaat zorgen dat die bedrijfswinsten en -opbrengsten niet voor 280% voornamelijk naar buitenlandse aanhouders gaan, maar geherinvesteerd worden in onze eigen economie.

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik doel hierop omdat ik groot voorstander ben van economische groei, maar die niet moet leiden tot een soort kapitaalvlucht, zoals we nu zien. We hebben een enorm groeiende economie in Nederland, al heel lang. Alleen, het vlucht weg, naar aandeelhouders. Die werken niet en dragen niet op die manier bij aan onze economie, maar trekken vooral onze economische winsten, voortgebracht door werkende mensen, weg. Daardoor zeggen partijen hier iedere keer: de koek moet groter. Maar de koek wordt niet groter als onze winst steeds weglekt naar het buitenland door niet-werkende aandeelhouders. Ik zou graag van de minister van Economische Zaken willen horen hoe zij gaat zorgen dat we de grenzen sluiten voor vluchtend kapitaal. Grenzen dicht, zou ik willen zeggen.

De heer Jimmy Dijk (SP): Ik ben op zoek naar een toezegging. Ik zal het heel expliciet maken. Ik wil graag van deze minister van Economische Zaken horen hoe zij vluchtend kapitaal gaat stoppen.

De heer Jimmy Dijk (SP): Voorzitter. Ze hebben het geprobeerd en het is niet gelukt. Volgens mij is iedereen die in de WIA of in de WW zit, of die iets met sociale zekerheid te maken heeft, hier geen snars wijzer van geworden. Helemaal niets. We hebben VVD'ers gezien die hebben gezegd dat het 6,5 miljard moet blijven. Een paar D66'ers hebben gezegd "nou ja, het kan misschien ook wel op een andere manier", maar ze hebben vervolgens niet keihard gezegd dat het gewoon kan door bijvoorbeeld de hypotheekrenteaftrek niet verder te verhogen of door kapitaal of winst meer te belasten. Dat heb ik allemaal niet gehoord. Daarom is het zo noodzakelijk dat de vakbonden de komende tijd in actie komen. De druk zal worden opgevoerd. Daar heeft dit debat ook aan bijgedragen. Daarom heb ik drie moties.

De heer Jimmy Dijk (SP): De laatste motie.

De heer Jimmy Dijk (SP): Voorzitter. Ik wil daar nog twee zinnen aan toevoegen. Dit is de motie die ingediend werd en door de hele oppositie werd gesteund. Dit is zoals die motie letterlijk bedoeld is. Ik mag hopen dat de heer Vijlbrief het nu wel begrijpt. Laat het de laatste keer zijn, want ik vond het echt te flauw voor woorden. Ik pik dit soort dingen normaal gesproken eigenlijk niet.