Monitoring balanced approach Schiphol

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202629 665Evaluatie SchipholbeleidNr. 580 BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 3 november 2025Op 2 april 2025 heeft het kabinet de Europese balanced approach-procedure voor Schiphol afgerond. Met het maatregelenpakket datvoortkomt uit deze balanced approach-procedure wordt beoogd pernovember 2025 een reductie van 15 procent van het aantal ernstiggehinderden en woningen te realiseren. Het effect van het maatregelen-pakket is gebaseerd op berekeningen vooraf. De volgende stap is om temonitoren of met het maatregelenpakket het beoogde effect wordtgerealiseerd. De monitoring hangt zodoende ook samen met de brief diede Kamer op 28 mei 2025 heeft ontvangen over de Roadmap Schiphol1.Ter voorbereiding op de monitoring, en zoals toegezegd aan het lidPostma tijdens het Commissiedebat Luchtvaart van 4 februari 20252,ontvangt de Kamer hierbij het plan van aanpak voor de monitoring vanhet maatregelenpakket.Monitoring BA maatregelenpakketMet het monitoren van het maatregelenpakket wil het kabinet vaststellenof een reductie van 15 procent – ten opzichte van de referentiesituatie enbovenop de autonome ontwikkelingen – per november 2025 is gereali-seerd. Hierbij gaat het om de reductie van woningen en ernstig gehin-derden in respectievelijk de 58 en 48 dB(A) Lden geluidscontouren op hetetmaal en woningen en ernstig slaapverstoorden in respectievelijk de 48en 40 dB(A) Lnight geluidscontouren in de nacht.Het effect van het maatregelenpakket als geheel wordt in kaart gebracht,alsmede het effect van de individuele maatregelen. Dat gebeurt doorwijzigingen die als gevolg van de maatregelen optreden in de praktijk, teprojecteren op de referentiesituatie zoals ook gehanteerd voor hetgeluidsdoel in de balanced approach-procedure. Door de monitoring op1https://open.overheid.nl/documenten/a3549895-0f0d-4518-b451-d5a28e938704/file2TZ202502-017 kst-29665-580ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 665, nr. 5801 een zelfde manier in te richten wordt gedurende de gehele procedure vandezelfde systematiek uitgegaan, zodat een goede vergelijking kanplaatsvinden tussen verwachte en gerealiseerde effecten. Dat geldt zowelvoor het effect van het totale maatregelenpakket als voor de individueleeffecten. Met het effect van de individuele maatregelen kan bovendieninzichtelijk worden gemaakt of de maatregelen die door KLM Groepworden genomen, zoals Additionele vlootvernieuwing en Inzet stilleretoestellen in de nacht, conform verwachting worden uitgevoerd endaarmee het beoogde doel bereiken. Ook kan het effect van de doorSchiphol ingebrachte maatregel Tariefdifferentiatie hierdoor in kaartworden gebracht.Totstandkoming plan van aanpakHet Ministerie van IenW heeft het onderzoeksbureau To70 de opdrachtgegeven om uitvoering te geven aan de monitoring. Voor de opzet van demonitoring heeft onderzoeksbureau To70 in samenwerking met Beeliningeen plan van aanpak gemaakt.Bij het opstellen van het plan van aanpak zijn de direct betrokkenstakeholders betrokken. In de zomer heeft een consultatieronde plaatsge-vonden waarbij Schiphol, luchthavenmaatschappijen, de BRS en de MRSzijn geraadpleegd. Van de geraadpleegde partijen hebben Schiphol, KLM,de BRS en de MRS schriftelijk gereageerd. Nadien hebben vervolgover-leggen plaatsgevonden over deze inbreng.De schriftelijke reacties van deze partijen hebben geleid tot wijzigingen inde conceptversie van het plan van aanpak. Deze wijzigingen hebben demonitoring en de leesbaarheid van het plan van aanpak verbeterd. Ditheeft geleid tot de definitieve versie van het plan van aanpak dat deKamer hierbij ontvangt.Aanpak monitoringHet geluidsdoel is uitgedrukt in een procentuele afname van het aantalernstig gehinderden, slaapverstoorden en woningen binnen geluidscon-touren rondom de luchthaven ten opzichte van de referentiesituatie, enbovenop autonome ontwikkelingen. Het aantal ernstig gehinderden,slaapverstoorden en woningen wordt berekend op basis van de gemid-delde geluidbelasting over een heel gebruiksjaar. Hoewel de maatregelenuiterlijk per november 2025 ingevoerd3 moeten zijn, betekent demethodiek van het berekenen op basis van jaargemiddelden dat pas na1 november 2026 definitief kan worden bepaald wat het daadwerkelijkeeffect op het verkeersbeeld van de maatregelen is geweest op basis vaneen heel gebruiksjaar. De maatregel Inzet stillere toestellen in de nacht isbijvoorbeeld een maatregel die per november 2025 ingevoerd moet zijnmaar pas na een volledig gebruiksjaar is duidelijk of de toestellendaadwerkelijk conform de maatregel zijn ingezet. Die informatie is nodigom vervolgens de geluidsreductie ten opzichte van de referentiesituatie inkaart te kunnen brengen.3Ingevoerd per november 2025 betekent dat de maatregelen vanaf die datum van kracht moetenzijn. De maatregelen leiden vervolgens tot veranderingen in het verkeersbeeld verspreid overeen heel gebruiksjaar. In het geval van Tariefdifferentiatie betekent dit bijvoorbeeld dat alleenhet effect van de eerste stap in verhoging van de tarieven, die per april 2025 in is gegaan,meegenomen wordt in het effect van de maatregel en de tweede stap, die per april 2026 ingaat, niet. De tweede stap is immers niet per november 2025 van kracht geweest, wat een hardcriterium is voor de maatregelen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 665, nr. 5802 Om vooruitlopend op de definitieve uitkomsten (eind 2026) vinger aan depols te kunnen houden is voorzien in drie monitoringsmomenten. Bij elkmonitoringsmoment kan meer gebruik worden gemaakt van realisatiegegevens over gebruiksjaar 2026. Voor het eerste monitoringsmoment, bijde start van het gebruiksjaar, wordt gebruik gemaakt van de prognoseover gebruiksjaar 2026 om al een eerste beeld te krijgen van het effect vande maatregelen.Het tweede meetmoment is halverwege het gebruiksjaar 2026. Bij ditmeetmoment worden realisatiegegevens over het eerste halfjaar enactuele gegevens voor het tweede halfjaar gebruikt om het effect van demaatregelen te monitoren.Het derde meetmoment is per november 2026. Het eerste jaar nainvoering van het maatregelenpakket is dan afgerond. Op basis van degerealiseerde gegevens kan definitief worden bepaald wat het gereali-seerde effect is van het maatregelenpakket.VervolgprocesDe Kamer wordt geïnformeerd over de uitkomsten van de monitoring opdrie momenten; na 1 november 2025 (verwachting januari 2026), na1 april, na 1 november 2026.Na 1 november 2026 kan definitief worden bepaald of het maatregelen-pakket het geluidsdoel voor de eerste fase heeft gehaald. Op dit momentis de verwachting dat het effect van het maatregelenpakket dat nu wordtdoorgevoerd 15 procent is. Uit de monitoring zal moeten blijken of dezeverwachting klopt, of dat er een grotere of kleinere restopgave is.Overige ontwikkelingenHet doel voor de eerste fase van -15% moet worden behaald bovenop deautonome ontwikkelingen per november 2025. Uiteraard is het ook vanbelang alle andere ontwikkelingen in kaart te brengen. Daarom wordt ermomenteel gewerkt aan een methodiek om naast de effecten van deindividuele maatregelen en het maatregelenpakket, ook de autonomeontwikkelingen tot en met 1 november 2025 in kaart te brengen. Het gaathierbij om de autonome ontwikkelingen tussen de referentiesituatie,november 2024, en de implementatiedatum van de maatregelen,november 2025. Samen met het onderzoeksbureau en Schiphol werktIenW momenteel aan een methodiek om deze ontwikkelingen in kaart tebrengen en de effecten ervan uit te kunnen drukken in een (reductie)per-centage ten opzichte van de referentiesituatie. Dit is geen onderdeel vanhet plan van aanpak voor de monitoring van het maatregelenpakket, enzal dus apart van deze monitoring in kaart worden gebracht. Hiermee komik tegemoet aan de toezegging aan het lid De Groot (VVD) in het Kamer-debat van 10 september 20254.Na het behalen van het reductiepercentage in fase 1 resteert er naarverwachting nog een opgave om te komen tot de realisatie van hetvolledige geluidsdoel van 20%. Voor de invulling van deze resterendeopgave is het relevant wat er na dit maatregelenpakket, dus na november2025, aan geluid reducerende ontwikkelingen plaatsvindt. Daarom wordtnaast de monitoring van het maatregelenpakket ook de totale verstillingna november 2025, zowel autonoom als additioneel, in kaart gebracht.Ook dit behoort niet tot de monitoring van het maatregelenpakket, dus is4TZ202509-061Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 665, nr. 5803 het geen onderdeel van het plan van aanpak, maar het is wel relevantvoor het vervolg.Tot slotEr vinden gesprekken plaats met KLM over het vastleggen van afsprakenover de maatregelen uit de balanced approach procedure die zien opKLM, te weten: additionele vlootvernieuwing en de inzet van de stilstetoestellen in de nacht. Deze gesprekken lopen nog.Eerder heeft het kabinet toegezegd eveneens een plan van aanpak voorhet resterende percentage van het geluidsdoel aan de Kamer te sturen.Gezien de besluitvorming onder mijn ambtsvoorganger over hetmeenemen van autonome vlootvernieuwing voor het behalen van hetresterende percentage moet de formulering van het geluidsdoel in hetActieplan omgevingsgeluid Schiphol 2024–2029 worden aangepast.De Tweede Kamer zal in een volgende voortgangsbrief over beideonderwerpen worden geïnformeerd.De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,R. TiemanTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 29 665, nr. 5804