Voortgang deelmobiliteit juni 2025

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202531 305MobiliteitsbeleidNr. 522 BRIEF VAN DE MINISTER EN STAATSSECRETARIS VAN INFRA-STRUCTUUR EN WATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 9 juli 2025Verschillende soorten vervoermiddelen zijn nodig voor een goedebereikbaarheid van werk en voorzieningen: individuele vervoermiddelen,zoals auto en (motor)fiets; collectieve vervoermiddelen, zoals trein en bus;en daartussen spelen ook deelsystemen een rol1. Deelmobiliteit isdaarmee één van de bouwstenen in het mobiliteitssysteem. Hoewel hetaandeel in de totale mobiliteitsmix relatief klein is, geeft bijvoorbeeld hetKennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid aan dat deelmobiliteit bijdraagt aaneen afname van CO2 door mobiliteit en in samenhang met anderemaatregelen kan bijdragen aan betere doorstroming2. Het Ministerie vanInfrastructuur heeft met medeoverheden een nationaal samenwerkings-programma, genaamd Natuurlijk!Deelmobiliteit (N!D), opgezet om aandeelmobiliteit te werken. Belangrijke reden voor dit programma is hetopbouwen van meer kennis over het onderwerp en zo bij te dragen aan deverdere opschaling van deelmobiliteit.N!D heeft de afgelopen tijd veel kennis opgebouwd en werkt aanstandaardisatie en harmonisatie om die kennis te verbreden. Er wordt nuook gemonitord. De bijgevoegde monitoring laat een aantal positievetrends zien qua gebruik, maar tegelijkertijd is het aanbod van deelmobi-liteit vorig jaar iets gedaald. De komende tijd, tot het eind van hetprogramma in 2028, zal worden gewerkt aan de versnellingsfase.1Kabinetsstandpunt Bereikbaarheid op peil, maart 2025, Kamerstuk 31 305, nr. 4892Zie: KiM, «Effecten van maatregelen op doorstroming en verduurzaming reisgedrag», april2024. Te benaderen via: https://www.kimnet.nl/documenten/2024/04/22/effecten-van-maatregelen-op-doorstroming-en-verduurzaming-reisgedrag kst-31305-522ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 305, nr. 5221 Over de voortgang van het programma wordt de Kamer periodiekgeïnformeerd3. Deze brief informeert de Kamer over de laatste stand vanzaken. Om te beginnen met een meting van het effect van het programmaN!D in 2024 en daarna met een effectmeting van de deelmobiliteitshubs.Vervolgens gaat deze brief in op de publiekscampagne over de deelautoen een toezegging aan de Kamer over een definitie van deelmobiliteit. Totslot staat in deze brief een korte samenvatting van het uitgebreideonderzoek van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) naar deeffecten op de leefomgeving van de deelscooter.2-meting Natuurlijk!DeelmobiliteitCentraal in het programma N!D staan standaardisatie, harmonisatie,kennisopbouw en kennisdeling over het onderwerp deelmobiliteit. Om ditte bereiken zijn er tot en met 2024 in totaal 20 producten opgeleverd, in devorm van onderzoeksrapporten, standaarden, leidraden en adviezen. Eenvoorbeeld hiervan is het landelijk gebruikersonderzoek deelmobiliteit.Hiermee wordt op een landelijk gestandaardiseerde manier samen metaanbieders en medeoverheden onderzoek gedaan naar de gebruikers vandeelmobiliteit.De bijgevoegde monitoringsmeting van N!D laat de ontwikkelingen vanhet aanbod, gebruik en de houding rond deelmobiliteit zien. Het aantalgebruikers is gegroeid. In 2023 gaf 18% van de Nederlanders aandeelmobiliteit te gebruiken. Dit is in 2024 gegroeid naar 20%. Het aanbodvan alle deelvoertuigen is in 2024 iets lager dan in 2023. Dit komt onderandere door overnames en vertrek van enkele aanbieders. De houding tenopzichte van deelmobiliteit is ongeveer gelijk gebleven. De combinatievan de beperkte daling van het aantal deelauto’s en de stijging van hetaantal gebruikers wordt vooral verklaard doordat de markt in ontwikkelingis. De verwachting is dat het effect van N!D op aanbod, gebruik enhouding van deelmobiliteit vanaf 2026 zichtbaar zal zijn.Zoals eerder aan de Kamer gemeld4, is het programma N!D recent gestartmet een traject «marktordening». Dit traject is gestart vanuit de behoefteaan meer stabiliteit in de markt en om meer grip te krijgen op hoedeelmobiliteit is georganiseerd. Het project geeft inzicht in de rollen enverantwoordelijkheden van de verschillende overheidslagen en marktpar-tijen, mogelijke belemmeringen en antwoord op de vraag of en waar(nog) meer standaardisatie en harmonisatie nodig is. Het streven van hetprogramma N!D is om dit eind 2025 te verwerken tot een advies.Monitoring en evaluatie deelmobiliteitshubsDeelmobiliteitshubs zijn plekken in de openbare ruimte waar deelvoer-tuigen neergezet kunnen worden. Ze worden gezien als een veelbelovendinstrument om deelmobiliteit op te schalen5. De deelmobiliteitshubsvoorkomen overlast van deelvoertuigen en maken deelmobiliteit op straatherkenbaar voor de gebruiker6. Het ministerie is in 2023 eenco-financierings-programma gestart om meer inzicht te krijgen in deeffecten van de hubs en de randvoorwaarden waaronder deze hubs3Kamerstuk 31 305 nr. 379 (23-12-2022), Kamerstuk 31 305, nr. 412 (18-07-2023), Kamerstuk31 305, nr. 425 (26-09-2023), Kamerstuk 31 305, nr. 464 (30-05-2024) en Kamerstuk 31 305, nr.486 (04-02-2025).4Kamerstuk 31 305, nr. 519 (02-06-2025)5Zie: CE Delft, «Top 10 van instrumenten ter stimulering van deelmobiliteit», rapportnummerBijlage 2024D37377 bij Kamerstuk 31 305, nr. 473, oktober 2024.6Zie: Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, «Verkenning parkeeroverlast deelscooters –Resultaten bevraging gemeenten», rapportnummer Bijlage 2023D33089 bij Kamerstuk 31 305,nr. 412, 18 juli 2023.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 305, nr. 5222 succesvol kunnen zijn. In de periode 2023 tot en met 2028 worden samenmet medeoverheden in het kader van het programma circa 1.500deelmobiliteitshubs geïmplementeerd en de effecten onderzocht. Deopgedane inzichten worden onder andere meegenomen in de projectenvan Natuurlijk!Deelmobiliteit.In de rapportage over 2024 zijn de eerst uitgevoerde 321 deelmobili-teitshubs in verschillende steden in Nederland gemonitord op het gebruikvan deelmobiliteit op de hubs. Het gebruik van deelmobiliteit op de hubsvarieert sterk en is onder andere afhankelijk van de verstedelijkingsgraaden de nabijheid van ov-voorzieningen. De volledige monitoring enevaluatie is te lezen in bijgevoegde monitor. De monitoring wordt in dekomende jaren verder doorontwikkeld en uitgebreid.Update campagne deelautoIn het vierde kwartaal van 2024 heeft een nieuwe campagneflight van depubliekscampagne «Delen maakt je wereld mooier» plaatsgevonden. Decampagne richtte zich op alledaagse situaties waarin je een auto nodigkunt hebben, maar er zelf geen voor de deur hebt staan. In zulke gevallenkan een deelauto uitkomst bieden. De campagne is geëvalueerd7. Decampagne laat positieve resultaten zien; de herkenning en waardering vande campagne zijn hoger t.o.v. de vorige campagne. Effecten op houdingen daadwerkelijk gedrag worden pas op langere termijn verwacht. Dit ispassend bij een meerjarige campagne zoals deze.In 2025 krijgt de campagne een vervolg met enkele aanpassingen. Deaanpassingen zijn gebaseerd op de resultaten van de campagne-effectmeting. De focus ligt op nog herkenbaardere situaties en hetstimuleren van bezoek aan de website www.startmetdelen.nl. Decampagne zal een langere periode (van juni tot en met november)zichtbaar zijn waardoor de impact gedurende het jaar beter is verspreid enverder wordt vergroot.Definitie deelmobiliteitIn het commissiedebat Auto van 15 juni 2023 (Kamerstuk 31 305, nr. 413)is door het lid Van Ginneken (D66) bij de Minister geïnformeerd naar eendefinitie voor deelmobiliteit. Zoals vermeld in een eerdere Kamerbrief8heeft kennisorganisatie CROW met het Kennisinstituut voor Mobiliteits-beleid het traject begeleid om tot een eenduidige definitie te komen. Hetopgeleverde document is bij deze brief ook als bijlage meegestuurd.Hiermee is de toezegging aan de Kamer afgedaan.Samenvatting onderzoek deelscooterHet Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) heeft onderzoek gedaannaar de deelscooters9 en deze recent opgeleverd. Het onderzoek is eenbijwerking van een eerdere studie naar deelscooters10. Door aanpas-singen in de operatie van aanbieders en een langere levensduur blijkt uithet onderzoek dat deelscooters minder impact op het milieu hebben dan7Zie: DVJ Insights, «Campagne-effectonderzoek Autodelen 2023–2024», april 2024. Te benaderenvia: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2025/02/17/campagne-effectonderzoek-autodelen-2024-20258Kamerstuk 31 305, nr. 464 (30-05-2024)9Zie: KiM, «Deelscooters: impact op de leefomgeving», april 2025. Te benaderen via:https://www.kimnet.nl/documenten/2025/04/29/deelscooters-impact-op-de-leefomgeving10Zie: KiM, «Op weg met LEV: de rol van lichte elektrische voertuigen in het mobiliteitssysteem»,juli 2021. Te benaderen via: https://www.kimnet.nl/documenten/2021/07/09/op-weg-met-lev-de-rol-van-lichte-elektrische-voertuigen-in-het-mobiliteitssysteemTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 305, nr. 5223 het eerdere onderzoek uitwees. De elektrische deelscooter is per reizigers-kilometer11 beter voor het milieu dan een auto en/of een benzinescooter.De deelscooter heeft per reizigerskilometer ongeveer evenveel uitstoot alseen elektrische ov-bus.De (elektrische) fiets heeft minder milieu impact. Bij gebruik stotendeelscooters nauwelijks schadelijke stoffen uit in een stad. Dat leidt toteen schonere lucht in dichtbevolkte gebieden dan wanneer brandstofvoer-tuigen worden gebruikt. Deelscooters kunnen daarnaast interessant zijnals onderdeel (in voor- en natransport) van een ketenreis met bijvoorbeeldde trein.De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,R. TiemanDe Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,A.A. Aartsen11Eén reizigerskilometer komt overeen met een verplaatsing van een reiziger over een afstandvan één kilometerTweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 31 305, nr. 5224