Antwoord op vragen van het lid Westerveld over hulp aan mensen die niet volledig zelfredzaam zijn bij calamiteiten zoals stroomuitval

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–2025Aanhangsel van de HandelingenVragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door deregering gegeven antwoorden2860Vragen van het lid Westerveld (GroenLinks-PvdA) aan de Staatssecretaris vanVolksgezondheid, Welzijn en Sport over hulp aan mensen die niet volledigzelfredzaam zijn bij calamiteiten zoals stroomuitval (ingezonden 6 mei 2025).Antwoord van Staatssecretaris Pouw-Verweij (Volksgezondheid, Welzijn enSport), mede namens de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport(ontvangen 20 augustus 2025)Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar2024–2025, nr. 2296Vraag 1Heeft u kennisgenomen van het artikel «Wat als de stroom hier uitvalt, Bartmaakt zich doodongerust: «Ik ben binnen twee dagen dood»»?1Antwoord 1Ja, hier heb ik kennis van genomen.Vraag 2Hoe kan iemand die niet volledig zelfredzaam is voldoen aan de oproep omer op voorbereid te zijn 72 uur zelfredzaam te zijn? Welke maatregelen neemtu om deze groep hierbij te ondersteunen?Antwoord 2Zelfredzaamheid, ook in geval van incidenten en kortdurende crises, is eenbelangrijke voorwaarde voor het weerbaarder maken van de samenleving.Daar hoort bijvoorbeeld bij dat mensen de verantwoordelijkheid hebben omna te gaan in welke situaties hulp nodig is en in samenspraak met deomgeving, zoals familie, kennissen of buren, afspraken te maken wat te doenbij incidenten, zoals stroomuitval, uitval van telefoon of internet, of water-overlast.Tegelijkertijd realiseer ik mij dat een crisis met name kwetsbare mensen voorgrote uitdagingen stelt. Zo refereert het geciteerde artikel aan zelfstandigthuiswonenden die bij het gebruikmaken van medische hulpmiddelenafhankelijk zijn van de stroomvoorziening. Voor deze mensen wil ik een planvan aanpak opstellen voor het scenario van langdurige stroomuitval, zoals we1De Gelderlander, 29 april 2025, «Wat als de stroom hier uitvalt, Bart maakt zich doodongerust:«Ik ben binnen twee dagen dood»» Wat als de stroom hier uitvalt, Bart maakt zich doodon-gerust: «Ik ben binnen twee dagen dood» | Nijmegen | gelderlander.nl ah-tk-20242025-2860ISSN 0921 - 7398’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel1 recent in Spanje hebben gezien. Ik verken hierbij de mogelijkheden ommensen die voor het gebruik van kritische medische hulpmiddelen afhankelijkzijn van stroomvoorziening, toegang te geven tot centrale locaties diebeschikken over noodstroom, indien sprake is van grootschalige en langdu-rige stroomuitval.Vraag 3Heeft u een idee hoeveel mensen zelfstandig wonen die afhankelijk zijn vande stroomvoorziening voor hun beademingsapparatuur of andere apparatuurof hulp waar hun leven van afhangt, en die dus extra kwetsbaar zijn bij eenlangdurige stroomstoring of andere maatschappelijke ontregeling die dereguliere hulp belemmert?Antwoord 3Via de leveranciers van medische hulpmiddelen weet ik dat er circa 25.000 –30.000 mensen afhankelijk zijn van de stroomvoorziening voor zuurstof. Opdit moment inventariseer ik wie – naast de afhankelijkheid van beademings-apparatuur – nog meer afhankelijk zijn van medische hulpmiddelen diegebruik maken van stroom en daardoor extra kwetsbaar zijn bij een langdu-rige stroomstoring.Vraag 4Is deze doelgroep in beeld bij alle veiligheidsregio’s, gemeenten en hulpdien-sten? Bent u bereid dit te inventariseren en/of hier expliciet aandacht voor tevragen?Antwoord 4Ik vind het belangrijk om aandacht te hebben voor deze doelgroep. Daaromzeg ik toe, zoals aangegeven in antwoord 2, een plan van aanpak op te stellenvoor het scenario van langdurige stroomuitval voor zelfstandig thuiswonendemensen die gebruik maken van medische hulpmiddelen en daarbij afhankelijkzijn van de stroomvoorziening.Ik heb inmiddels gesprekken gevoerd met leveranciers van zuurstof. Ook ga ikverkennen hoe medeoverheden, Veiligheidsregio’s, verzekeraars, zorgpartijenen patiëntenorganisaties een bijdrage kunnen leveren aan de oplossing voordit vraagstuk. Op die manier kunnen mensen via verschillende kanalengeïnformeerd worden of informatie ophalen over wat ze kunnen doen bijlangdurige stroomuitval.Vraag 5Voorzien bestaande calamiteitenplannen in levensreddende hulp voor dezegroep? Zo ja, zijn deze ook afgestemd met de doelgroep? Zo nee, bent ubereid hier werk van te maken?Antwoord 5Leveranciers van medische hulpmiddelen instrueren gebruikers wat zijmoeten doen als het hulpmiddel het niet meer doet. Bijvoorbeeld als eenzuurstofapparaat uitvalt. Zo worden bijvoorbeeld aan de mensen dieafhankelijk zijn van de thuisbeademing geadviseerd om contact op te nemenmet het Centrum voor Thuisbeademing en beschikken gebruikers vanbeademingsapparatuur over een noodcilinder die hen 4–6 uur van zuurstofkan voorzien.Deze doelgroep maakt geen verplicht onderdeel uit van bestaande calamitei-tenplannen. Ik ga daarom, zoals eerder aangegeven, in gesprek metVeiligheidsregio’s en gemeenten om te verkennen hoe mensen die thuisgebruik maken van medische hulpmiddelen met een afhankelijkheid vanstroom ondersteund kunnen worden in het geval van calamiteiten.Vraag 6Klopt het dat bij hulpdiensten niet bekend is op welke adressen mensen(zelfstandig) wonen voor wie stroomvoorziening of dagelijkse hulp vanlevensbelang is? Zo ja, deelt u de mening dat het mensenlevens kan reddenals deze informatie wél beschikbaar is bij hulpdiensten? Hoe kan dit geregeldworden?Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel2 Antwoord 6Het klopt dat hulpdiensten niet beschikken over adressen van mensen dieafhankelijk zijn van stroomvoorziening. Dit is ook ingewikkeld, onder meervanuit het oogpunt van privacy. Bovendien roept een centrale registratiepraktische problemen op. Zo is een registratie altijd een momentopname enis het mogelijk dat mensen al niet meer op het geregistreerde adres wonen.Ook hebben hulpdiensten op het moment van een calamiteit waarschijnlijkmeerdere prioriteiten. Uiteraard zijn de adressen wel bekend bij de leveran-ciers van kritische medische hulpmiddelen voor thuisgebruik en bij dezorgaanbieders die aan huis kritieke hulp leveren.Vraag 7Bent u bereid een regeling te maken die het voor deze groep mogelijk maakteen noodaggregaat of thuisbatterij aan te schaffen? Kan dit geborgd wordenbinnen de Wet langdurige zorg (Wlz) en de Wet maatschappelijke ondersteu-ning (Wmo) 2015?Antwoord 7Nee. Noodaggregaten of thuisbatterijen zijn kostbaar, nemen veel ruimte inbeslag en vergen regelmatig onderhoud. Ik zie daarom meer in het uitwerkenvan een scenario voor opvang op externe locaties.Vraag 8Waar kunnen mensen die zich zorgen maken, zoals Bart in het artikel, terechtvoor advies en hulp of ondersteuning over wat ze kunnen doen bij eencalamiteit en hoe ze zich het beste kunnen voorbereiden? En waar kunnen zeterecht bij calamiteiten zoals een stroomstoring of cyberaanval?Antwoord 8Mensen die zich zorgen maken kunnen zich in eerste instantie richten tot deleverancier van de medische hulpmiddelen. Ook adviseer ik hen om met hunomgeving in gesprek te gaan en afspraken te maken over wie wat doet tentijde van bijvoorbeeld stroomuitval. Daarnaast kan advies opgevraagdworden bij maatschappelijke initiatieven zoals de stichting Weerbare BurgersNederland. Zij delen praktische kennis over fysieke, mentale, sociale enmaatschappelijke veerkracht. Andere bronnen van informatie zijn de websitesvan Veiligheidsregio’s die naast praktische adviezen over voorzorgsmaatrege-len en wat te doen bij uiteenlopende calamiteiten, informatie bieden over delokale en regionale situaties en hulpverlening, zoals https://vru.nl/incidenten/.Op DenkVooruit.nl staat informatie over wat burgers kunnen doen omvoorbereid te zijn op verschillende risico’s.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel3