Geannoteerde Agenda Milieuraad 18 september 20

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–202521 501-08MilieuraadNr. 1004 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR ENWATERSTAAT EN DE MINISTER VAN KLIMAAT EN GROENEGROEI Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 29 augustus 2025Hierbij sturen wij u de geannoteerde agenda van de Milieuraad van18 september 2025. Het kabinet neemt zich voor deel te nemen aan dezeMilieuraad. De inhoud van deze geannoteerde agenda geeft de meestrecente stand van zaken weer.Daarnaast informeren wij u over de VN-onderhandelingen voor eenmondiaal juridisch bindend instrument om plasticvervuiling tegen te gaan(Intergovernmental Negotiation Committee, INC-5.2), die van 5 t/m14 augustus in Genève plaatsvonden. Ook sturen wij u als bijlage bij dezebrief de Nederlandse position paper over de Bioeconomy Strategy toe.De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,A.A. AartsenDe Minister van Klimaat en Groene Groei,S.Th.M. Hermans kst-21501-08-1004ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 21 501-08, nr. 10041 I. Geannoteerde Agenda Milieuraad 18 september De Milieuraad van 18 september 2025 is een extra ingelaste bijeenkomstonder het Deense voorzitterschap in Brussel. Het voorzitterschap beoogtovereenstemming te bereiken over het wetsvoorstel van de EuropeseCommissie om een Europees tussendoel voor 2040 vast te leggen in deEuropese Klimaatwet. Ook beoogt het voorzitterschap overeenstemmingte bereiken over de EU Nationally Determined Contribution (NDC) die allepartijen bij de Overeenkomst van Parijs voor COP30 moeten hebbeningediend.KlimaatwetTijdens de bijeenkomst van Milieu- en Klimaatministers beoogt het Deensvoorzitterschap een akkoord te bereiken over het wetsvoorstel van deEuropese Commissie om een Europees tussendoel voor 2040 vast teleggen in de Europese Klimaatwet. Op 2 juli jl. publiceerde de Commissiehiertoe een wetsvoorstel, met daarin een bindende klimaatdoelstellingvoor 2040 van netto 90% broeikasgasemissiereductie ten opzichte van1990, als tussenstap richting klimaatneutraliteit in 2050. De EUKlimaatwet1 verplicht tot het vaststellen van een EU-klimaatdoel voor2040.De Nederlandse positie is op 29 augustus via het gebruikelijke BNC-fichemet de Kamer gecommuniceerd. Hieronder wordt de Nederlandse inzetop hoofdlijnen geschetst.Inzet NederlandHet kabinet staat positief tegenover het voorgestelde Europeseklimaatdoel en onderschrijft de nadruk om dit te koppelen aan uitvoe-ringsmaatregelen. Dat het klimaatdoel effectief gehaald kan worden staatvoor het kabinet centraal, met een stevig uitvoeringspakket om bedrijvenen burgers de goede voorwaarden te bieden de transitie te kunnenmaken. Het kabinet vindt het daarom positief dat in het voorstel, en metde gelijktijdige publicatie van het eerste CID-implementatiepakket, eenkoppeling wordt gemaakt met het oplossen van knelpunten in deuitvoerbaarheid van de transitie.Het EU-klimaatdoel van 90% netto broeikasgasemissiereductie in 2040 tenopzichte van 1990 betreft een zeer beperkte verhoging van de Europeseambitie ten opzichte van de koers die is ingezet met het huidige beleid,dat bij continuering reeds uitkomt op 88%. De EU ligt volgens deCommissie grotendeels op koers om het klimaatdoel van minstens 55%reductie in 2030 te behalen.2 De volledige uitvoering van zowel hetbestaande 2030-klimaatbeleidskader als het nog vorm te geven post-2030EU klimaatbeleid, is een belangrijke voorwaarde om het 2040 doel tehalen.3 Het kabinet benadrukt daarom het belang van een stevig uitvoe-ringspakket en acht het tussendoel daarmee een logische stap richtingklimaatneutraliteit in 2050 en in lijn met wetenschappelijke inzichten eninternationale toezeggingen over het binnen bereik houden van1Verordening (EU) 2021/1119 van het Europees Parlement en de Raad van 30 juni 2021 totvaststelling van een kader voor de verwezenlijking van klimaatneutraliteit, en tot wijziging vanVerordening (EG) nr. 401/2009 en Verordening (EU) 2018/1999.2COM(2025) 274 EU-wide assessment of the final updated national energy and climate plansDelivering the Union’s 2030 energy and climate objectives.3Het belang van deze door de Commissie gestelde voorwaarde wordt benadrukt, met nameomdat een tijdige opschaling van bestaande maatregelen essentieel is om het 2040-doel tebehalen. Bron: https://www.ecologic.eu/sites/default/files/publication/2025/60028-Implementing-EU-2040-Climate-Target-measures.pdf.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 21 501-08, nr. 10042 1,5 graden Celsius. Het doel biedt duidelijkheid en een helder langeter-mijnperspectief voor zowel bedrijven als consumenten, wat belangrijk isvoor een stabiel en sterk investeringsklimaat. Dit kan onder de juistevoorwaarden bijdragen aan een open strategische autonomie, concurren-tievermogen en weerbaarheid in Nederland en Europa. Recent hebbenmeer dan 150 bedrijven en investeerders in een gezamenlijke briefopgeroepen tot een EU-emissiereductiedoel van ten minste 90% in 2040.4Het kabinet zal er in de verdere onderhandelingen blijven pleiten dat deCommissie, naast de reeds gepresenteerde initiatieven, tijdig metconcrete wetgevingsvoorstellen komt die structurele knelpunten in detransitie aanpakken.Zo vraagt het kabinet aan de Commissie om een Europese aanpak voorhoge netwerktarieven en een sterkere harmonisatie van de methodologievoor netwerktarieven, ondersteuning bij het mitigeren van netcongestie,samenwerking bij de uitrol van (grensoverschrijdende) infrastructuur voorenergie en CO2, het versnellen en stroomlijnen van vergunningproce-dures, en het waarborgen van voldoende beschikbaarheid van finan-ciering, duurzame energie en grondstoffen.Daarnaast steunt het kabinet het Commissievoorstel om een zekere matevan flexibiliteit op te nemen in het behalen van het 2040-doel, zolang dit inlijn is met de Overeenkomst van Parijs.Nederland zal zijn bijdrage leveren aan het Europese doel, maar hetkabinet heeft ervoor gekozen om geen nationaal tussendoel voor 2040vast te leggen in de Nederlandse Klimaatwet.5Tot slot zet het kabinet in op een EU Nationally Determined Contribution(NDC) in lijn met de wetenschap, en steunt mede in dat licht het voorstelvan de Commissie om het indicatieve doel voor 2035 af te leiden van het2040-doel (zie hieronder).6KrachtenveldHet krachtenveld in de Raad is verdeeld, waarbij een grote groep lidstatentot nu toe steun uitgesproken voor het door de Commissie voorgesteldeEU-doel van netto 90%. Diverse lidstaten steunen een ambitieus doel inlijn met de wetenschap, maar hebben zich nog niet uitgesproken over eenEU-doel van netto 90%. Ook is er een groep terughoudende landen dieaangeeft het doel niet te kunnen steunen.Een grote groep lidstaten, waaronder Nederland, wil graag op EU-niveauoplossingen zien voor knelpunten in de uitvoering van de transitie zodathet 2040 doel haalbaar is. Het Commissievoorstel onderkent dit en erwordt een duidelijke koppeling gelegd met de uitvoering, die Nederlandondersteunt.Tot slot steunen veel lidstaten het Commissievoorstel om een zekere matevan flexibiliteit in het behalen van het 2040-doel te hanteren.4Corporate Leaders Group (2025) https://www.corporateleadersgroup.com/files/business_and_investor_letter_2040_climate_target.pdf5Kamerstuk II 2024–25, 32 813, nr. 1501.6Kamerstuk II 2024–25, 21 501-08, nr. 999; Kamerstuk II 2024–25, 21 501-08 nr. 1002.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 21 501-08, nr. 10043 EU NDCTijdens de bijeenkomst van milieu- en klimaatministers beoogt het Deensevoorzitterschap overeenstemming te bereiken tussen de lidstaten over deEU Nationally Determined Contribution (NDC) die alle partijen bij deOvereenkomst van Parijs, waaronder de EU, elke vijf jaar moeten indienenen voor COP30 gereed moet zijn.De EU NDC beschrijft het EU-aandeel van de mondiale inzet tot aan 2035om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden Celsius, en omde andere langetermijndoelen van de Overeenkomst van Parijs tebehalen. De inhoud komt grotendeels voort uit reeds aangenomenwetgeving. Het is geen wetgevend document met nieuwe, bindendeverplichtingen voor EU-lidstaten.De besluitvorming over de EU NDC voor 2035 hangt nauw samen met hetEuropese tussendoel voor 2040 (zie hierboven). Het Deense voorzitter-schap is voornemens het EU NDC voor 2035 af te leiden van het overeente komen 2040 doel.Inzet NederlandHet kabinet zet in op een EU NDC in lijn met de wetenschap, afgeleid vanhet reductiepad richting 2040 en 2050, afgeleid van het overeen te komen2040 doel, waarin de EU eveneens duidelijk maakt hoe zij opvolging geeftaan eerdere COP-besluiten, met name de Global Stocktake die tijdensCOP28 is vastgesteld.7 Ook ziet het kabinet graag dat de EU-inzet opklimaatadaptatie terugkomt in de EU NDC.8 Dit komt overeen met hetraamwerk voor de EU NDC dat de Commissie heeft toegelicht in voorbe-reidende ambtelijke werkgroepen.KrachtenveldMeerdere lidstaten onderschrijven net als Nederland het belang van deklimaatwetenschappelijke basis van de NDC en de implementatie van deGlobal Stocktake. Het grootste discussiepunt betreft het indicatieve EUdoel voor 2035. Veel lidstaten willen deze afleiden van het EU 2040 doel,terwijl enkele lidstaten besluitvorming juist hiervan willen loskoppelen omde EU NDC minder ambitieus te krijgen.II. Uitkomsten INC-5.2 onderhandelingen Van 5 t/m 14 augustus vond in Genève de hervatting van de onderhande-lingen plaats die moeten leiden tot een mondiaal juridisch bindendinstrument om plasticvervuiling tegen te gaan (VN plasticverdrag).Hoewel de onderhandelingen beter inzicht boden in de posities van deverschillende partijen en er op de laatste dag hoop was dat de landeneruit zouden kunnen komen, is het niet gelukt om tot een overeenkomst tekomen. De verschillen tussen landen die pleiten voor ambitieuze mondiaalbindende maatregelen en de belangen van de groep van met nameolieproducerende landen, waar nu ook de VS zich bij heeft aangesloten,bleken te groot om in de beperkte tijd een oplossing te vinden om dezeverschillen te overbruggen. Daarnaast werd het proces gekenmerkt doorgebrek aan leiderschap om partijen vroeg in het proces bijeen te brengenen te werken aan een positief resultaat. De twee tekstvoorstellen die devoorzitter op 13 en 14 augustus publiceerde waren beide niet in balans enriepen verzet op bij de lidstaten.7Kamerstuk II 2023–2024, 31 793, nr. 256.8Kamerstuk II 2024–2025, 21 501-08, nr. 1002.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 21 501-08, nr. 10044 De Staatssecretaris van IenW heeft op 13 augustus deelgenomen aan hetministeriële onderdeel van de onderhandelingen en in het ministerielerondetafelgesprek opgeroepen tot samenwerking ter bevordering van decirculaire plastics economie. Daarnaast heeft hij gesprekken gevoerd metde Eurocommissaris voor Milieu, Waterbestendigheid en een Concurre-rende Circulaire Economie en collega’s van o.a. Frankrijk, Denemarken,Indonesië en Zuid-Afrika.De onderhandelingsronde is uiteindelijk geschorst en afgesproken is datde onderhandelingen op een nader te bepalen moment zullen wordenvoortgezet. De Executive Director van UNEP zal tijdens de VN Milieuverga-dering (UNEA-7) van 8 tot en met 12 december in Nairobi, Kenia,rapporteren over de uitkomsten van de onderhandelingen.III. Position paper Bioeconomy strategie Naar aanleiding van een Call for Evidence van de Europese Commissieover de Bioeconomy Strategy heeft het kabinet voor de Nederlandseinbreng een Position paper ingediend, die is toegevoegd als bijlage bijdeze brief. De inbreng betreft o.a. het creëren en beschermen van groenemarkten voor biogebaseerde producten, het steunen van agrarischeproducenten en strategische industrieën, en het doen toenemen van debeschikbaarheid van duurzame biogrondstoffen. Deze schaarse duurzamebiogrondstoffen dienen zo hoogwaardig mogelijk te worden ingezet aande hand van te implementeren duurzaamheidscrirteria en cascaderings-principes.99Hierin is hoogwaardige inzet van biogrondstoffen de inzet in materialen, zoals in de chemie ofde bouw, terwijl de verbranding van biogrondstoffen voor bijvoorbeeld energie laagwaardigeretoepassingen zijn.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, 21 501-08, nr. 10045