Begroting Binnenlandse Zaken (36800-VII) (voortzetting)

Minister Rijkaart: Voorzitter, dank u wel. Dank u wel voor de inbreng van deze Kamer. Het moge duidelijk zijn dat het lokaal bestuur deze Kamer, en natuurlijk ook mij, na aan het hart gaat. We moeten de lokale democratie dan ook zeker versterken. Daarin hebben we belangrijke maatschappelijke opgaven te realiseren. Ik heb in mijn eerste termijn dan ook aangegeven dat ik bereid ben om dit jaar een maatregelenpakket toe te zeggen dat gericht is op het versterken van de lokale democratie. Daarvoor hebben we ook een denkrichting, over hoe dat dan besteed kan worden. Dat kan nog besteed worden in 2026. Het kan echter niet rechtstreeks verstrekt worden aan lokale politieke partijen; ik heb dat ook uitgelegd. Voorbeelden van maatregelen waar we wél op kunnen inzetten, zijn: veilig vergaderen door gemeenteraden, opleiding en trainingen voor volksvertegenwoordigers en lokale bestuurders, het uitbreiden van de inzet van ProDemos in de regio en de ondersteuning van kleine gemeenten op het punt van weerbaarheid. Dat is waar we nu op dit moment aan denken, maar dit vergt nog wel nadere uitwerking. Nogmaals, tegelijkertijd zie ik dat er diverse amendementen zijn ingediend met als dekking de 8,15 miljoen die dit jaar beschikbaar is doordat de Wpp een jaar later wordt ingevoerd. Die heb ik dus ontraden omdat ik die middelen bestemd wil houden voor de versterking van de lokale democratie. Als een of meerdere amendementen worden aangenomen met dezelfde dekkingsbron, dan heeft dat wel tot gevolg dat ik geen of minder middelen beschikbaar heb voor het maatregelenpakket, want het geld kan natuurlijk maar één keer uitgegeven worden. Dat moge duidelijk zijn. Voorzitter. Ik stel voor dat ik dan even de vragen afwerk en dat ik straks begin met het gewijzigde amendement. Hoe werkt nu de subsidie voor ProDemos? Jaarlijks krijgt ProDemos 8,9 miljoen aan subsidie van BZK. Die subsidieregeling loopt dit jaar af. Zoals ik al zei wordt nu gewerkt aan een nieuwe subsidieregeling voor januari 2027. Daarnaast wordt in 2026, dus nog dit jaar, met een aanvullende subsidie van 1 miljoen euro de inzet van ProDemos in de regio verlengd. Dit is de continuering van het amendement-Sneller uit 2025. Het wordt gefinancierd uit de envelop goed bestuur en democratische rechtsstaat. Voor als er nog twijfel bestond over die 1 miljoen: die wordt dus gecontinueerd. De beschikbare ruimte binnen artikel 1, Openbaar bestuur en democratie. In de begroting is aangegeven dat er voor artikel 1 geen vrij te besteden middelen meer zijn. Ik heb in de eerste termijn wel aangegeven dat ik de amendementen van de leden Kröger en Huizenga ga dekken binnen artikel 1. Ik zie zelf ook de toegevoegde waarde ervan. Hoe gaan we dat doen? We gaan binnen artikel 1 herprioriteren om te bekijken hoe het dan toch tot stand kan komen. Het lid Huizenga vroeg ook om een reflectie op de vraag hoe we het gaan doen met de begrotingsbehandeling: mogen er wijzigingen gedaan worden wanneer dat kan? De begrotingsbehandeling is natuurlijk een cruciaal debat; daar zijn we het met z'n allen over eens. Ik heb ervoor gekozen om een aantal zaken al schriftelijk aan u toe te zenden en deze mondeling toe te lichten, net zoals de hele systematiek is bij andere begrotingsbehandelingen. Dat doe ik juist om de focus in het debat aan te brengen en in te kunnen gaan op de punten waarop uw Kamer wijzigingen aan wil brengen. Dit alles gebeurt natuurlijk wel — dat is een beetje vervelend — tegen de achtergrond van de spoedige komst van een nieuw kabinet. We zitten hier gewoon een beetje in een spagaat. Daar zijn we momenteel met z'n allen een beetje slachtoffer van, denk ik. Er was nog een vraag, over de uitvoering van het rapport Elke regio telt!: waar loopt het nu op vast in de doorontwikkeling, waarbij we als Rijk gezamenlijk kijken naar regionale verschillen en brede welvaart en zouden we versnelling aan kunnen brengen in de volgende kabinetsperiode? Het loopt momenteel niet echt ergens op vast. Op meerdere beleidsterreinen zijn we wel die gesprekken aan het voeren. Wat zou u dan kunnen doen? Ik zou met klem adviseren om als Tweede Kamer toch het gesprek te blijven voeren in de commissies die de komende tijd over onder andere dit item gaan. Dan kom ik bij het gewijzigde amendement. Dat ging volgens mij over de wijzigingen van het lid Huizenga, als ik het helemaal goed heb. Voor uw administratie, voorzitter: dat wordt dan het amendement op stuk nr. 51. Het lid Huizenga heeft volgens mij de wijziging gedaan in het artikel zoals wij geadviseerd hebben. Dat klopt, dus wij kunnen dat dan oordeel Kamer geven.