Lilian Helder

Politie

Mevrouw Helder (BBB): Dank u wel, voorzitter. Gisteren hebben we een debat gehad met de minister naar aanleiding van de verhoging van het dreigingsniveau. Dat is verhoogd van "voorstelbaar dat er een aanslag in Nederland plaatsvindt" naar "reëel". Dat is een bruggetje naar mijn eerste punt: de transitie van de Landelijke Eenheid. Door het falen van leidinggevenden en de korpsleiding hebben we een aangenomen Kamermotie en naar aanleiding daarvan de commissie-Schneiders. Een van haar conclusies is om de Landelijke Eenheid te splitsen in twee eenheden, zodat nieuwe leidinggevenden niet te veel mensen meer onder zich hebben. Voorzitter. De huidige stand van zaken is nog erger dan die al was. Een commissielid is uit de commissie-Schneiders gestapt "omdat de vriendjespolitiek tenenkrommend is" — ik citeer hem maar even. De politiechef van de Landelijke Recherche is, netjes gezegd, elders geplaatst omdat zijn functie is komen te vervallen. De Dienst Landelijke Recherche is opgeknipt binnen de Landelijke Eenheid, wat in strijd is met de aanbeveling van het rapport van de OVV. Kort en goed, mensen die wel goed presteren en uitermate deskundig zijn, worden op handen gedragen door de werkvloer maar wordt het goede werk dat ze doen onmogelijk gemaakt. Precies de verkeerde mensen, niet in de laatste plaats de criminelen, hebben vast een goede dag gehad. Het enige antwoord dat ik acceptabel vind, is dat de minister dit laat terugdraaien. Dan gaat het niet om wat ik wil, maar we hebben het hier over de veiligheid van ons land. De rol van de korpsleiding is niet alleen in dit geval uiterst discutabel, maar is dat ook ten aanzien van de commissie-Sorgdrager. Het langverwachte rapport kwam uiteindelijk op een vrijdagmiddag laat naar de Kamer als bijlage bij een brief die er helemaal niets mee te maken heeft. De vraag waarom wordt snel beantwoord als je de conclusie leest: "Het vervullen van die klankbordfunctie kwam echter onvoldoende van de grond, mede doordat het proces voor de commissie moeilijk toegankelijk was. De commissie heeft daarom besloten haar eindrapport op te stellen." In gewoon Nederlands: ook deze commissie is tegengewerkt. Ik hoor graag van de minister waarom dit zo is gebeurd en, nog veel belangrijker, wat zij met de aanbevelingen gaat doen. De undercoveragenten hebben recht op goed werkgeverschap en de nabestaanden in deze kwestie op genoegdoening. Ik weet dat er op korte termijn nog een overleg gepland staat, dus ik houd dit nog steeds in de gaten. Maar dat weet de minister. Kort over de politiecapaciteit. Eerder werd beloofd dat de operationele bezetting in 2025 op orde zou zijn. Dat werd 2027. Dan zal er ook sprake zijn van de gewenste uitbreiding van de politiecapaciteit. Uit een bericht dat onlangs op de website van de NOS stond, bleek dat de tekorten echter onverantwoord groot zijn. Wat gaat de minister in de tussentijd doen? Dan verwijs ik maar naar de arbeidsmarktstrategie en het feit dat inderdaad veel diensten in dezelfde vijver vissen. Kan de arbeidsmarktstrategie niet worden aangepast? Voorzitter. Een korte opmerking over C2000. Uiterlijk 1 januari volgend jaar moeten de 25 opstelpunten die relatief veel hinder ondervinden van de zonnepanelen in kaart zijn gebracht, maar dat is niet wat mijn aangenomen motie vraagt. Dat zou namelijk zo spoedig mogelijk in orde worden gemaakt. Dat is niet hetzelfde als in kaart brengen. Ik wijs er maar weer op dat de minister als eigenaar van dit communicatiesysteem aansprakelijk is als er straks een agent of een andere hulpverlener — ik hoop dat het nooit gebeurt — gewond raakt of erger. Dat geldt ook in demissionaire status. Ik hoor dus graag toch iets meer spoed. Voorzitter. Een losse vraag. Wat vindt de minister van een landelijk coldcaseteam bij onopgeloste moordzaken? Dat team moet dan niet gevuld worden door rechercheurs bij hun eigen eenheid weg te halen, maar door daar bereidwillige gepensioneerde rechercheurs voor in te zetten of mensen die PTSS hebben maar toch wel wat werk kunnen doen. Ik verwijs hierbij naar het initiatief van journalist Mick van Wely. Voorzitter. Helemaal tot slot agenten met long covid. De minister heeft gezegd dat de overheid een morele plicht heeft om politieagenten tegemoet te komen die tijdens corona, met name tijdens de eerste golf, toen we nog zo weinig wisten en er geen hulpmiddelen voor hen waren, voor ons voorop zijn gaan lopen. Ik heb begrepen dat er in de praktijk echter iets heel anders gebeurt. Erkenning duurt twee jaar, als die al komt. Dan zou mijn vraag zijn: waarom moeten agenten die al ziek zijn geconfronteerd worden met een werkgever die blijkbaar geen regeling voor hen heeft getroffen, waardoor ze ook hier weer alles zelf moeten doen? Dank u wel, voorzitter.

Mevrouw Helder (BBB): Aansluitend een punt over de beroepsziekten. De minister zegt dat er een nieuw stelsel komt. Dat weet ik ook. De minister zegt dat de politie van ver komt. Dat is ook waar, maar gaandeweg … Als het misgaat, kijkt de politie uiteindelijk, als het niet anders kan, altijd graag vooruit en komen ze met iets nieuws, maar er zijn nog wel wat slachtoffers die langs de kant van de weg liggen. Dat zijn die 21 langlopende dossiers van de PTSS'ers, waar gewoon verrekening plaatsvindt, ondanks een paritaire commissie, die de Kamer ook helemaal niet wilde. Ik zou dus graag de stand van zaken daarvan weten. Ik denk dat dat niet meteen vandaag kan, maar liefst zo spoedig mogelijk, en anders bij een halfjaarbericht, want deze mensen mag je zeker niet vergeten. Die zijn heden ten dage nog steeds bezig, als er niet — hopelijk niet — nog een paar de hand aan zichzelf hebben geslagen, want daar heb ik ook een bericht van ontvangen.

Mevrouw Helder (BBB): Dat komt omdat ik even wil inventariseren hoeveel interrupties ik nog heb. Nu ik er nog twee heb, wil ik wel eventjes aanhaken op wat collega Michon zei over die white paper politiefunctie. Ik wil er wel voor waken dat dat veronderstelt dat de Kamer het eens is met die ingezette koers. Ik weet dat mijn collega van de SP-fractie — hij is er vandaag niet; hij heeft het vast druk met andere dingen — en ik hebben gezegd: wacht eens even, politiefunctie, politietaak. Wij zien het toch een beetje zo dat dat uit armoede is ontstaan, omdat we te weinig politieagenten hebben. Ik wil dat voorbehoud wel maken, dus betrek alsjeblieft zeker niet de recherchefunctie hier ook nog bij. De white paper en ijkpunten zijn allemaal prima. Maar ik wil wel kunnen zien welke kant we op gaan en wiens instemming dat heeft. Het klinkt een beetje raar, want het is nog een heel lijvig en levend document, maar ik wil toch dat piketpaaltje even geslagen hebben. Dank voor de mogelijkheid.

Mevrouw Helder (BBB): Daar kan ik de minister wel bij helpen. Je kunt gewoon het Besluit buitengewoon opsporingsambtenaar aanpassen. Dat hebben wij bij het uniform, bij de kledingeisen, voor de politie ook gedaan. Dat was geloof ik een ministeriële regeling. Hier kun je het Besluit buitengewoon opsporingsambtenaar aanpassen, want daarin wordt uitdrukkelijk verwezen naar de Politiewet daar waar buitengewoon opsporingsambtenaren in domein 1 geweldsmiddelen toegewezen krijgen. Dus dat kan er volgens mij gewoon bij.

Mevrouw Helder (BBB): Ik waag te betwijfelen of dat een obstakel is, omdat het wel de minister is die de bevoegdheid toekent om geweldsmiddelen te gebruiken. Volgens mij kan je daaraan verbinden dat aan degene die een geweldsmiddel gebruikt waarvoor de minister de ontheffing of de bevoegdheid verleent een eis wordt gesteld qua kleding.

Mevrouw Helder (BBB): Dank aan de minister voor de uitgebreide antwoorden. Ik begin met de Landelijke Eenheid. Ik heb nog nooit meegemaakt dat iemand een geweldig mooie promotie maakte die diegene zelf niet wilde. Ik vind het ook heel raar dat in het kader van de transitie een succesvol team dat klinkende resultaten boekt, wordt opgeknipt. Dat is gewoon aperte onzin, niet van de minister, maar wel van degenen die haar moeten informeren. Ik kan alleen maar hopen dat de nieuwe korpschef hier heel anders over denkt en orde op zaken gaat stellen. Anders moeten we dat maar weer blijven bewaken. Dan de commissie-Schneiders. De minister zegt weer een heleboel dingen waar ik het apert mee oneens ben. Ik verwijs maar even naar een column van John van den Heuvel, een gewaardeerd misdaadjournalist, die ook wel degelijk iets anders constateert. Dat is een patroon van zaken dat ik hier ook maar moet noemen. Ik steun ook wat collega Mutluer zei over De blauwe familie. We zijn geen steek opgeschoten. Dat is dus ook een patroon. Wat betreft het andere patroon, inzake long covid, ga ik even mijn mailbox nakijken en dan zal ik het de minister doen toekomen.