Claire Martens-America

BOA-stelsel

Mevrouw Martens-America (VVD): Voorzitter, ik vind dat heel vriendelijk, maar ik heb net mevrouw Mutluer becomplimenteerd dat zij de nestor is van deze commissie, dus ik denk dat zij een nog betere kandidaat zou zijn voor het voorzitterschap.

Mevrouw Martens-America (VVD): Dank, voorzitter. Vandaag spreken we over boa's. Ik zie een groot aantal boa's hier zitten. Hartelijk welkom en dank. Boa's spelen een ontzettend belangrijke rol, of het nou in de binnenstad, een dorp of de natuur is. Als raadslid in Amsterdam heb ik een aantal keer mogen meelopen met de boa's, onder andere op de Wallen. Ik was echt diep onder de indruk van hoe zij zaken moeten oplossen met de middelen die ze op dat moment van ons hebben gekregen. Nogmaals dank daarvoor. Ik heb gezien dat het werk alles behalve makkelijk is. Ik heb ook gezien hoe de interactie met bijvoorbeeld de politie is. Ik heb gezien wat er allemaal beter moet. Ik hoop ook — dat is een uitnodiging — dat eenieder die hier zit, mij weet te vinden. Ik ben nieuw hier, dus ik hoor meer dan graag hoe wij jullie verder kunnen helpen. Voorzitter. Juist daarom is het van belang dat we dit debat hier vandaag voeren. Gezien de beperkte spreektijd beperk ik mij tot een tweetal onderwerpen. Dat zijn de groene boa's en de neutraliteit van het uniform. Voorzitter. De groene boa's spelen een cruciale rol bij het beschermen van onze natuurgebieden en indirect ook ons. Zij controleren bijvoorbeeld op illegale afvaldumping en zijn vaak als eerste ter plaatse bij grote drugsdumpingen in de natuur. Daardoor krijgen zij helaas ook vaker direct te maken met georganiseerde criminaliteit. Dat baart mijn fractie zorgen. Ik ben benieuwd wat op dit moment de stand van zaken is van bijvoorbeeld het aanvragen van verdedigingsmiddelen zoals bodycams voor deze groene boa's die zij nodig hebben bij het uitvoeren van hun werk. Op welke termijn gaat de minister de beleidsregels wijzigen, zodat de vereiste van de noodzaak van een geweldsmiddel wordt gekoppeld aan de bevoegdheden en taken van een boa, in plaats van aan vastgestelde situaties uit het verleden? Ik vraag daarbij aan de minister hoe ervoor gezorgd kan worden dat het toewijzen van eventuele wapens en verdedigingsmiddelen in alle provincies gelijkloopt, om te voorkomen dat er verschillen ontstaan tussen provincies en dus tussen de instrumenten die deze boa's hebben. Hoe zit het wanneer de provincie een omgevingsdienst heeft aangewezen en de omgevingsdienst, anders dan de provincie, niet overtuigd is wat betreft het toewijzen van deze geweldsmiddelen? Kan de minister dit delen met de Kamer? Daarnaast wil ik de minister vragen of en hoe het aanvraagsysteem voor vuurwapens voor groene boa's kan worden vereenvoudigd, uiteraard zonder dat dit ten koste gaat van het zorgvuldige proces en de veiligheid. Wat de VVD betreft staat de veiligheid van boa's voorop en mag die nooit in het geding komen door georganiseerde criminaliteit. Voorzitter. Een neutraal uniform. Dit is mijn tweede punt en een belangrijk punt, want zichtbare religieuze uitingen staan steeds vaker ter discussie in verschillende gemeenteraden. Wat de VVD betreft staat een uniform voor vertrouwen, gezag en neutraliteit. Dat geldt dus voor alle uniformen. Dat is al geregeld voor de politie en voor militairen. Wat ons betreft wordt dit ook geregeld voor boa's. Zichtbare religieuze uitingen, zoals het dragen van een keppeltje, een kruisje of een hoofddoek, dragen wat de VVD betreft niet bij aan het uitstralen van deze neutraliteit. Laat ik duidelijk zijn: iedereen heeft het recht om te geloven wat hij of zij wil, maar mijn fractie staat voor een seculiere samenleving, met een scheiding tussen kerk en staat of tussen moskee en staat. We zullen dus wettelijk moeten verankeren dat een boa-uniform neutraal moet zijn.

Mevrouw Martens-America (VVD): Ontzettend serieus. Wij zijn al begonnen met het schrijven van een wet. De reden waarom we dat doen, is als volgt. Wat mevrouw Faber zegt, stemt mij ook wel positief, want als ik nu ga tellen hoeveel zetels er voor neutraliteit van boa's zijn, dan denk ik dat wij de 100 wel gaan halen. Dat is dus heel goed nieuws. Alleen, de Raad van State heeft natuurlijk ook gezegd: regel dit niet met een algemene maatregel van bestuur; regel dit wettelijk. Om het in één keer goed te doen, zijn wij begonnen met het schrijven van een wet. Ik hoop dat die nog voor de zomer naar de Kamer kan komen.

Mevrouw Martens-America (VVD): Ik hoorde niet direct een vraag, maar ik wil uiteraard wel reageren op mevrouw Faber. Mevrouw Faber heeft het recht om ervoor te kiezen om te zeggen: mijn fractie vindt het advies van de Raad van State niet belangrijk.

Mevrouw Martens-America (VVD): Nee, ik zei: "kan ervoor kiezen om". Dat zei ik letterlijk.

Mevrouw Martens-America (VVD): Dat zei ik letterlijk, mevrouw Faber. Laten we dat ophelderen. Mijn fractie heeft ervoor gekozen om te zeggen: dan schrijven we de wet. Ik zou graag met zo veel mogelijk mensen hier aan tafel die handschoen oppakken. Dat willen we zo snel mogelijk doen. Wij kiezen ervoor om het advies van de Raad van State in dezen wel te volgen.

Mevrouw Martens-America (VVD): Ik denk dat dat een hele goede vraag is. Ik heb zelf zeven jaar in de gemeenteraad van Amsterdam mogen zitten. Daar zijn natuurlijk al meerdere voorstellen aangenomen om dit wél toe te staan. Ik denk dat mevrouw Coenradie dit heel terecht aankaart. Hoe voorkom je een lappendeken, dus dat in elke gemeente wat anders wordt uitgevoerd? Ik zou heel graag samen willen kijken wat we daaraan kunnen doen. Mijn zorg is de volgende. Dat is de reden waarom we ervoor hebben gekozen om het advies van de Raad van State in dezen wel te volgen. Laten we het in één keer goed doen. Laten we een goede wet schrijven. Laten we dat wel zo snel mogelijk doen, maar laten we het in één keer goed doen. Als mevrouw Coenradie ideeën heeft om te kijken wat we voor die tijd al zouden kunnen doen, wil ik daar graag samen met haar naar kijken. Het lastige is natuurlijk dat dit alleen middels een wet is op te lossen, want het gaat natuurlijk over het verschil in bevoegdheid tussen de gemeente en deze minister. Als u ideeën heeft, zeg ik via de voorzitter, hoor ik die echt heel graag.

Mevrouw Martens-America (VVD): Dan ga ik afronden. De heer Van Dijk van de SGP heeft, gezien het geringe aantal zetels dat zijn partij op dit moment heeft, mij gevraagd om een aantal vragen te stellen aan de minister, omdat hij hier zelf niet bij kan zijn. Ik houd het kort. Gaat de minister kijken naar uitbreiding van de bevoegdheid van groene boa's? Hoe voorkomt de minister dat ov-boa's op indirecte, oneigenlijke manier toch met steeds meer taken worden opgezadeld, doordat meer verantwoordelijkheden naar ov-bedrijven worden toegeschoven? Dat waren de vragen namens de heer Van Dijk. Dank u wel. Volgens mij zag ik nog een interruptie voor mij.

Mevrouw Martens-America (VVD): Dat is een hele mooie vraag, dus ik ben oprecht blij dat ik die vraag krijg. Ik ben lid van een liberale partij en wij geloven principieel in de scheiding van kerk en staat, of moskee en staat in dezen. Het heeft voor ons dus twee redenen. Enerzijds is een uniform neutraal. Daar hoort geen enkele religieuze uiting bij, welke dan ook. Je ziet het bijvoorbeeld ook in Amsterdam, bij de grote incidenten die daar de afgelopen jaren hebben plaatsgevonden. Ik durf er oprecht vraagtekens bij te plaatsen als boa's met een keppeltje of hoofddoek worden afgestuurd op die incidenten, want in hoeverre helpt dat? Ik weet niet of ik dat de dames en heren in kwestie zou durven aandoen. Anderzijds is er het punt waar ik mee begon. Ik geloof principieel dat religie geen enkele rol mag spelen bij het dragen van een uniform. Privé uiteraard wel; iedereen mag geloven wat hij of zij wil. Je mag ook werken bij de politie. Je mag werken als boa, maar niet in uniform op straat, wanneer je er in je leven voor hebt gekozen om een religieuze uiting te dragen.

Mevrouw Martens-America (VVD): Naar mijn gevoel gooit de heer El Abassi twee verschillende zaken op één hoop, maar ik ga toch een poging doen om antwoord te geven op de vraag, want hij stelt een serieuze vraag. Met die motie ben ik niet bekend, dus daar ga ik even naar kijken. Ik vind het een legitiem punt. Als je gedragingen aantoonbaar, inclusief een veroordeling, hebben geleid tot de gedachte dat jij wellicht niet objectief kunt handelen, vind ik dat een zeer interessante vraag. Daar ga ik dus even naar kijken. Daarnaast heb ik niet het gevoel dat ik mij moet verantwoorden of verontschuldigen voor het feit dat ik geloof in een seculiere staat. Ik zal er dus alles aan doen om te zorgen dat religie bij uniformen geen factor zal zijn.

Mevrouw Martens-America (VVD): Ik heb geen vraag gehoord. Zoals ik eerder heb gezegd, ben ik niet bekend met die motie. Het lijkt mij een hele serieuze motie, dus ik zou die straks in de schorsing ook wel graag zien. Het lijkt mij niet essentieel voor het debat dat wij hier nu voeren of voor het punt dat ik aanhaal over het uniform. Het dragen van een religieuze uiting is een vrije keuze, zoals het ook een vrije keuze is om te kiezen voor een beroep waarin je een uniform draagt. Dat is geen verplichting. Dat mag. Je mag werken met een religieuze uiting, met een keppeltje of met een hoofddoek, bij de politie, als boa. Wat de VVD betreft is dat wanneer je kiest voor een uniform niet aan de orde. Dat geldt voor elke religie.

Mevrouw Martens-America (VVD): Ik wil dat verbod ook. Daarom ben ik zelf begonnen met het schrijven van een wet. Daar had mevrouw Lammers zelf ook voor kunnen kiezen in plaats van voor het wijzen naar anderen. Ik wil eigenlijk wel voortborduren op de vraag die net gesteld is. Hoe zou u dat doen?

Mevrouw Martens-America (VVD): Ik heb geen antwoord gehad op de vraag. Nogmaals, wij vinden volgens mij allebei dat er een verbod moet komen op religieuze uitingen, maar mevrouw Lammers roept zaken die wettelijk gezien niet mogelijk zijn, ook niet middels een wijziging. Ik ben zelf wel een beetje van de tak die vindt dat als je hier hele grote stoere praat hebt, je het zelf moet regelen of in ieder geval één, twee of drie opties moet noemen voor hoe je dit wilt regelen. Laten we hier nou niet een wedstrijd doen wie het strengste is. Ik ga die wet zelf schrijven. Ik neem aan dat mevrouw Lammers daar dan straks voor stemt. Oké, laat ik het dan makkelijk maken. Als dat voorligt, welke wet zou u dan willen aanpassen, middels een amendement of weet ik veel, om wat u hier roept daadwerkelijk te realiseren?

Mevrouw Martens-America (VVD): Nog los van de woorden van de heer El Abassi, zijn wij hier natuurlijk ook om fundamentele, principiële discussies te vormen, bijvoorbeeld als het gaat om de definitie van een "neutraal uniform". Maar als we het hebben over "randzaken", "niet urgent" of "niet groots", waar de heer El Abassi op doelt als het gaat over welke kledingvoorschriften van belang zijn voor boa's, hoe duidt hij zelf dan de show die zij afgelopen weken zelf hebben opgevoerd rondom de schorsing voor de iftar?

Mevrouw Martens-America (VVD): Een heel klein puntje van orde, want de samenvatting van de heer El Abassi over de vraag waar de discussie van vandaag vandaan komt, is feitelijk onjuist. Hij zegt dat de discussie voortkomt uit de behoefte van de PVV om hoofddoeken te verbieden. De VVD heeft aangekondigd wettelijk te willen verankeren dat uniformen van boa's neutraal zijn. Voor mijn fractie geldt dat dit voor elke religie het geval moet zijn; daar maken wij geen onderscheid in. Laat ik dat hier even heel duidelijk vermelden.

Mevrouw Martens-America (VVD): Dank, voorzitter. Ik wil in ieder geval de minister en zijn team bedanken voor alle uitgebreide antwoorden. Ik wil graag een tweeminutendebat aanvragen.