Jan Valize

Online kinderrechten

De heer Valize (PVV): Voorzitter, dank voor het woord. De PVV is van mening dat kinderen en jongeren online zo goed als mogelijk beschermd moeten worden. De digitale samenleving raakt steeds diepgaander verweven met het dagelijkse fysieke leven; dat lezen we ook in het strategiedocument. Een kind heeft het recht om zorgeloos in een veilige omgeving op te groeien, zo ook in de onlinewereld. De doelstelling dat kinderen veilig, gezond, met de juiste vaardigheden en met vertrouwen moeten kunnen opgroeien in de digitale wereld onderstreept de PVV dan ook, maar dan wel zonder hun het recht te ontnemen op participatie, spelen, ontspanning en ontwikkeling. Voorzitter. Er zijn vijf beleidslijnen: wetgeving, handhaving en naleving; ouders en opvoeders beter toerusten; onderwijs als fundament voor digitale weerbaarheid; kinderen, jongeren en opvoeders betrekken als partners; het faciliteren en versterken van de samenwerking met de netwerkpartners. Dat lijken me allemaal prima voornemens. BZK krijgt een coördinerende rol en de beleidslijnen worden periodiek geëvalueerd en bijgesteld. In dit geval wordt "periodiek" vastgesteld als jaarlijks, maar is dat wel afdoende? Op basis van welke indicatoren wordt er dan bijgestuurd? Voorzitter. We lezen dat er ingezet gaat worden op handhaving van de DSA. Hoe? En op welke punten? Ook lezen we over leeftijdsverificatie, waarvoor het kabinet wil inzetten op een whitelabelapp. Maar wat is er mis met bijvoorbeeld een iDIN? Dat is wat de Nederlandse bankensector heeft ontwikkeld. Mevrouw Van der Werf noemde dit reeds vorig jaar als voorbeeld. Het is ook nog eens van eigen bodem. Voorzitter. Daarover wel een punt van aandacht. Het moet natuurlijk niet uitmonden in een leeftijdsverificatie die leidt tot een algemene identificatieplicht. Burgers moeten anoniem kunnen blijven op het internet. Er mag geen infrastructuur ontstaan waarbij persoonsgegevens grootschalig worden verzameld of commercieel worden benut. We lopen ook niet allemaal over straat met een naambordje waar al onze gegevens op staan. Het is dan ook disproportioneel. Deelt dit kabinet deze opvatting? Zo ja, wil het kabinet zich in Brussel dan ook duidelijk uitspreken tegen maatregelen die dat risico wel in zich dragen, en inzetten op alternatieven die effectief zijn zonder de privacy van alle burgers op het spel te zetten? Voorzitter. Er is nog een reden om kritisch te zijn. Er bestaan namelijk tal van methoden om de verificatie te omzeilen. Ik las een voorstel om de leeftijdsverificatie vast te zetten op appstoreniveau, maar daarmee kunnen de risico's niet ontweken worden, want vanuit geaccordeerde apps kunnen slachtoffers nog altijd naar formats buiten de appstore gelokt worden. Discord, waar al vaak naar verwezen werd, is bijvoorbeeld ook webbased te benaderen. En wat als URL's geblokkeerd worden op grond van wetgeving? Dan is er nog zoiets als een VPN om dat te omzeilen et cetera. Biometrie kan in veel gevallen omzeild worden door een foto te gebruiken. Het zou beter zijn wanneer de biometrie aan een infraroodscan onderworpen wordt, maar dat zit niet ingebouwd in de gebruikte devices en is nogal kostbaar. Hoe ziet het kabinet dit? Deelt dit kabinet met de PVV de zorgen over de toenemende mate van kinderarbeid? Het al dan niet opzettelijk exploiteren van kinderen is een zeer groot risico. Het is goed dat dat aan banden wordt gelegd. We zien uit naar de voorstellen. Is er al zicht op een termijn waarop we de eerste stukken aan de Kamer hieromtrent kunnen verwachten? Wat betreft misleidende ontwerptechnieken zoals lootboxes of verslavende algoritmes: de PVV is tegen lootboxes; laat dat helder zijn. In 2022 steunden we dan ook een motie om die te verbieden. Tegelijkertijd vinden wij dat de Kansspelautoriteit hierover moet blijven waken. Die kan reeds oordelen en stappen ondernemen. Net als wetgeving en handhaving hebben natuurlijk ook ouders een grote rol bij de bescherming van hun kinderen online. Het hebben van een kind brengt voor ouders verantwoordelijkheden met zich mee die ook het digitale domein bestrijken. We zijn dan ook niet tegen de publiekscampagne over digitale opvoeding waarmee het kabinet gaat komen zodat ouders ook meer inzage weten te krijgen in de digitale sporen van hun kinderen. Met name op het onderdeel "herkennen van digitale risico's" zitten grote kansen voor het verhogen van de digitale weerbaarheid. Wellicht kunnen enkele ouders mee wanneer scholen de Risk Factory bezoeken. Voor hen is dat ook interessant wat betreft de digitale weerbaarheid. Hoe kijkt het kabinet daartegen aan? Wat betreft schermgebruik en schermtijd blijft de PVV van mening dat het aan de ouders is om erop toe te zien, maar als het dan toch tot een pamflet komt, zoals gesuggereerd in de documenten, benoem dan ook de risico's van blauw licht. Wat betreft Gamecheck hebben we nog wel de vraag in hoeverre de PEGI, de Pan-European Game Information, hierin is meegenomen. Het wiel wordt wederom opnieuw uitgevonden, maar wat voegt het dan extra toe? Voorzitter, ik ga afronden. Nederland moet in Europa een kritische lijn volgen. Focus op betere toepassing en coördinatie van bestaande regels. Bescherm kinderen tegen schadelijke praktijken, maar bewaak tegelijkertijd de privacy en de nationale zeggenschap. Daar laat ik het voorlopig bij. Dank, voorzitter.

De heer Valize (PVV): Ik heb een vraag aan mevrouw Kathmann met betrekking tot onlinepestgedrag, waar ze het in het begin van haar betoog over had. Ik weet dat er een aantal initiatieven zijn, ook in de markt, waarbij kinderen die gepest worden dat kunnen melden, bijvoorbeeld als ze een potje van een onlinegame hebben gewonnen van hun tegenstander en hun vervolgens de huid vol wordt gescholden. Dat is een optie. Maar u zegt dat ze dan naar de leraar gaan, die zegt: oké; daar kan ik niks mee. Maar heeft u het dan specifiek over die situaties waar we ook laatst in de krant over lazen, over whatsappgroepen in scholen waarvan kinderen buitengesloten werden en dergelijke? Heeft u het er dan over dat die situaties genegeerd worden? Dat is even een verhelderende vraag.

De heer Valize (PVV): Er was nog een vraag met betrekking tot welke indicatoren worden gekoppeld aan de Strategie kinderrechten online en waarop dan wordt bijgestuurd.

De heer Valize (PVV): Ik had nog één vraag, maar ik weet even niet bij wie die ligt. Misschien ligt die bij JenV, misschien bij OCW, misschien ergens anders; dat is even de vraag. Het gaat om de vraag of er ook enkele ouders mee kunnen wanneer scholen de Risk Factory of een soortgelijk initiatief weer eens bezoeken. Voor hen is dat ook interessant voor wat betreft de digitale weerbaarheid. Hoe kijkt het kabinet daartegen aan? Dat is een vraag die ik nog open had staan; die heb ik nog niet kunnen afstrepen.

De heer Valize (PVV): Voorzitter, dank voor het woord. Dat waren wijze woorden van mijn collega-Kamerlid, mevrouw Dral van de VVD. Ook ik wens mij daarbij aan te sluiten en dank iedereen van de organisatie, ook voor het beantwoorden van de vragen die gesteld zijn. Zo meteen in de tweede termijn komt nog het antwoord op die laatste openstaande vraag, mits dat mogelijk is. Anders zien we het antwoord schriftelijk tegemoet. Ook dank aan de mensen thuis, de mensen op de tribune en mijn collega's, met wie ik de afgelopen twee jaar ontzettend leuk en fijn heb samengewerkt. Soms hebben we samen veel bereikt en soms individueel, maar we hebben altijd in goede toestand met elkaar kunnen communiceren. Dank allen voor de constructieve debatten. Ook hartelijk dank aan de voorzitter. Dank iedereen.