Peter de Groot

2026D37838INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEGDe vaste commissie voor Asiel en Migratie heeft een aantal vragen enopmerkingen voorgelegd aan de Minister van Asiel en Migratie over devolgende brief:•Nederlandse reactie op situatie bij Ceuta op 30 en 31 juli jl en deGeannoteerde Agenda Informele JBZ-raad op 4 augustus 2026(Kamerstuk 32 317, nr. 1020)De voorzitter van de commissie,P. de GrootDe griffier van de commissieBurger nds-tk-2026D378381 InhoudIVragen en opmerkingen uit de fracties•Inbreng van de leden van de VVD-fractie•Inbreng van de leden van de PVV-fractie•Inbreng van de leden van de BBB-fractie•Inbreng van de leden van de ChristenUnie-fractieIIReactie van de Minister van Asiel en Migratie I Vragen en opmerkingen uit de fracties Inbreng van de leden van de VVD-fractieDe leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van debrief die dient als reactie op de bestorming van Ceuta door minimaal50.000 illegale migranten. Deze leden willen de Minister bedanken voor desnelle reactie op deze zeer zorgwekkende situatie. Naar aanleiding vandeze reactie en de ingelaste informele JBZ-raad hebben voornoemdeleden nog enkele vragen.De leden van de VVD-fractie constateren dat het kabinet de constructieveopstelling van Marokko m.b.t. het terugnemen van deze illegale migrantenverwelkomt. Desalniettemin blijft het op dit moment onduidelijk welke rolde Marokkaanse autoriteiten wel of niet hebben gespeeld bij het ontstaanvan deze bestorming, dan wel of zij bewust of onbewust stappen niethebben gezet die deze bestorming hadden kunnen voorkomen. Is deMinister bereid om tijdens de JBZ-raad als onderdeel van de reedsaangekondigde inzet op het onderzoeken van de oorzaak van dezebestorming ook de eventuele rol van de Marokkaanse autoriteiten mee tenemen?De leden van de VVD-fractie merken voorts op dat het kabinet zal blijveninzetten op «innovatieve oplossingen» om de kans op dit soort bestor-mingen in de toekomst te minimaliseren. Eén van de meest belovendeinnovatieve oplossingen is hierbij volgens deze leden het zogenaamdeveilige derdelandenconcept. Via dit concept kunnen asielaanvragen vanasielzoekers onder andere niet-ontvankelijk worden verklaard als er eenovereenkomst bestaat met een derde land over de toelating van asiel-zoekers. Deelt de Minister de opvatting dat een grootschalige operationali-sering van het veilige derdelandenconcept dit soort massale bestor-mingen in de toekomst kan voorkomen? Wat is in dat kader de status vande uitvoering van de motie van de leden Becker en Ellian (Kamerstuk21 501-20, nr. 2417) om in onderhandelingen met landen buiten Europa inte zetten op het veilige derdelandenconcept?De leden van de VVD-fractie hebben de afgelopen dagen met interessekennisgenomen van de reactie van andere Schengenlanden vis-à-visSpanje. Onder andere Italië zou opnieuw Schengengrenscontroles hebbeningesteld vis-à-vis Spanje, en ook Frankrijk zou extra grenscontroles aanhaar zuidgrens hebben ingesteld. Kan de Minister een overzicht geven vande maatregelen die andere Schengenlanden tot dusver hebben genomen?Hoe apprecieert de Minister deze maatregelen?Tot slot verwelkomen de leden van de VVD-fractie de inzet van het kabinetom alle illegale migranten die mogelijk via Ceuta naar Nederland zullenkomen over te dragen aan Spanje. Is de Minister bereid te bevestigen dathij al het mogelijke zal doen om te voorkomen dat deze illegale migrantennaar Nederland zullen komen en om wat voor reden dan ook aanspraak2 zullen maken op een verblijfsvergunning asiel, dan wel op een ander typeverblijfsvergunning?Inbreng van de leden van de PVV-fractieDe leden van de PVV-fractie vragen of de Minister, gelet op de Marok-kaanse invasie in Ceuta, bereid is direct de Nederlandse grenzen te sluitenvoor alle asielprofiteurs en een totale asielstop in te voeren. Zo nee,waarom niet?Inbreng van de leden van de BBB-fractieDe leden van de BBB-fractie hebben met interesse kennisgenomen vanonder andere de brief van het kabinet van 3 augustus 2026 betreffende«De Nederlandse reactie op situatie bij Ceuta op 30 en 31 juli jl. en deGeannoteerde Agenda Informele JBZ-raad op 4 augustus 2026». Zijhebben daarover een aantal vragen.De leden van de BBB-fractie lezen in de brief: «Doorreizen vanuit Ceutanaar de rest van Schengen gaat daarom enkel gecontroleerd.» Kan deMinister aangeven wat er verstaan wordt onder «gecontroleerd» en hoewordt gegarandeerd dat ze niet de Marokkaanse nationaliteit hebben enalsnog worden doorgelaten?De leden van de BBB-fractie lezen in de brief: «Mochten er in Nederlandasielzoekers worden aangetroffen die zijn aangekomen in Ceuta, wordendeze personen overgedragen aan Spanje conform de afspraken in de Asielen Migratiebeheer Verordening (AMbV), zodat Nederland geen extra drukop ons asielstelsel krijgt door de situatie in Ceuta.» Hoe verhoudt zich dattot de eerdergenoemde passage over controle? Vertrouwt ook de Ministerer niet op dat er toch mensen uit Ceuta naar Nederland onderweg zijn ofgaan zijn?De leden van de BBB-fractie lezen in de brief dat u «... op vrijdagochtend31 juli jl. direct contact heeft opgenomen met de Minister van Buiten-landse Zaken van Spanje, Minister van Buitenlandse Zaken van Marokkoen de Eurocommissaris van Binnenlandse Zaken en hen hebt opgeroepentot snel en effectief optreden en, waar nodig, een gecoördineerdeEU-aanpak.» Kan de Minister aangeven wat de antwoorden hierop vanSpanje, Marokko en de Eurocommissaris waren en welke concrete actieszijn toegezegd?De leden van de BBB-fractie lezen in de brief ook: «... is de situatie inCeuta een ongekende schending van de integriteit van de buitengrens vanEuropa en alles moet erop gericht zijn om dat te voorkomen.» Kan deMinister aangeven wat de reden was, zeker gezien de ongekende situatie,dat de Minister-President toch twee dagen wachtte met een reactie op deontwikkelingen en we nog steeds niet goed weten wat de situatie terplekke is? Er circuleren namelijk ook meerdere beelden van nogduizenden Marokkanen in Ceuta en zelfs van groepen die via een Spaanstreinstation verder Europa in lijken te reizen. Heeft de Minister zelf ookwaarnemers gestuurd om de situatie ter plaatse te observeren en tebeoordelen. En zo nee waarom niet, en zo ja, wat zijn hun bevindingen?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister ook of het klopt dat deSpaanse premier Sánchez, of iemand anders van de Spaanse regering,heeft aangegeven dat 7.000 minderjarigen uit Ceuta welkom zijn in Spanjeen dus in de EU? Zo ja, hoe zich dit verhoudt tot het zojuist afgesloten EUAsiel- en Migratiepact? Waarom zouden ze niet gewoon met hun ouderskunnen terugkeren? Hoe wenselijk is het dat wij als EU kansarme3 asielzoekers opnemen, terwijl deze hier normaal geen verblijfsvergunningzouden krijgen omdat Marokko een veilig land is? En wat dit betekent voorde druk op de asielketen?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister hoe de leeftijd van deMarokkanen die Ceuta zijn binnengevallen wordt gecontroleerd. Sánchezheeft het immers over minderjarigen. Aan welke leeftijden moeten wij dandenken? En weet de Minister of deze mensen een strafblad hebben? Vanin ieder geval één persoon is namelijk bekend dat hij in Nederland eenstraf had moeten uitzitten.De leden van de BBB-fractie vragen de Minister of hij bereid is om samenmet andere lidstaten alles op alles te zetten om ervoor te zorgen datMarokkanen die naar Ceuta zijn gekomen niet via Spanje toch toegangkrijgen tot de EU. Zo ja, wat is de Nederlandse inzet daarop?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister hoe hij samen met delidstaten de veiligheid van de Spaanse ingezetenen van Ceuta gaatgaranderen en hoe gaat hij er samen met de andere lidstaten voor gaatdat een invasie zoals afgelopen week nooit meer zal voorkomen.De leden van de BBB-fractie vragen de Minister hoe hij de pogingen vanCommissievoorzitter Von der Leyen beoordeelt om in een brief de positievan premier Sánchez te steunen en de falende grensbewaking door deSpaanse socialistische regering te bagatelliseren, terwijl 22 EU-leiders(waaronder Italië) juist kritiek uitten op het Spaanse beleid als aantrek-kingsfactor.Kan de Minister dit tijdens de JBZ-Raad van 4 augustus expliciet aan deorde stellen en aandringen op een kritische, gezamenlijke Europese lijn inplaats van de Spaanse tekortkomingen te verdoezelen?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister welke gevolgen deCeuta-crisis heeft volgens het Nederlandse minderheidskabinet voor deasielketen en de gemeenten. Welke aanvullende maatregelen neemt ofoverweegt de Minister om extra druk op de Nederlandse asielopvang engemeenten te voorkomen? Is de Minister bereid de heldere kritischepositie van Italië (onder leiding van premier Meloni) en andere lidstatendie grenscontroles hebben heringevoerd, te omarmen en te volgen,inclusief ten aanzien van de positie van Spanje in het Schengengebied, endit tijdens de JBZ-Raad van 4 augustus actief te bepleiten?Deelt de Minister de opvatting dat het eerdere generale pardon/reguliereregularisatie van meer dan een half miljoen (en volgens recente cijfersmogelijk ruim een miljoen) illegale migranten door de socialistischeSánchez-regering een belangrijke aantrekkingsfactor vormde die medeaan deze Ceuta-crisis heeft bijgedragen? Zal de Minister dit standpunttijdens de JBZ-Raad inbrengen en aandringen op maatregelen diedergelijke nationale regularisaties ontmoedigen of neutraliseren in hetbelang van de integriteit van Schengen?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister hoe het staat het met deuitvoering van terugkeercentra/return hubs en de volledige tenuitvoer-legging van alle mogelijkheden van de recent aangenomenEU-terugkeerverordening (de EU-uitzetwet), waarvan BBB in het EuropeesParlement groot voorstander is en waaraan BBB in de EU actief heeftmeegewerkt. Welke stappen zet Nederland concreet richting asielproce-dures en opvang in veilige derde landen buiten de EU, en zal de Ministertijdens de JBZ-Raad van 4 augustus aandringen op versnelling hiervan alsantwoord op crises zoals in Ceuta?4 Hoe beoordeelt de Minister de rol van Marokko in deze crisis? Steunt hetkabinet eventuele sancties of andere maatregelen tegen Marokko indienblijkt dat de crisis bewust is veroorzaakt of toegelaten (bijvoorbeeld alspressiemiddel of wraak voor een staatsbezoek aan Algerije), analoog aande Ceuta-crisis van 2021 die volgde op de medische behandeling van depresident van de Westelijke Sahara? Zal de Minister dit onderwerpagenderen tijdens de JBZ-Raad?De leden vragen of de Minister het treurige feit ter sprake wil brengen dat,ondanks de eis van de Europese fractie van BBB (ECR) tot een spoeddebatin het Europees Parlement en terugkeer uit het reces, de grote fracties(waaronder de christendemocraten/EVP) een debat over Ceuta hebbenuitgesteld tot medio september. Is de Minister desondanks bereid aan tedringen op maximale Europese politieke en parlementaire aandacht –nationaal en Europees – ter voorkoming van nieuwe migratiecrises enbestormingen van de EU-buitengrenzen, en dit te koppelen aan deuitkomsten van de JBZ-Raad van 4 augustus?De leden van de BBB-fractie vragen de Minister de Kamer toe te zeggen zospoedig mogelijk, en in ieder geval voorafgaand aan of direct na deJBZ-Raad van 4 augustus, te informeren over de Nederlandse inzet, debesproken maatregelen (inclusief grenscontroles, terugkeer en de positievan Spanje in Schengen) en de resultaten, zodat de Kamer haar controle-rende taak adequaat kan uitoefenen.De leden van de BBB-fractie vragen de Minister of hij bekend is met dekritiek – ook van BBB-Europarlementariër Sander Smit en de ECR-fractie –dat het EU-Asiel- en Migratiepact (in werking sinds juni 2026) al ontoe-reikend is gebleken om crises zoals de bestorming van Ceuta tevoorkomen of adequaat te beheersen, omdat het te veel beheert in plaatsvan de instroom structureel stopt, de buitengrenzen nog onvoldoendeverdedigt en versterkt en nog te weinig garanties biedt tegen doorreizennaar landen als Nederland. Deelt de Minister de zorg dat het solidariteits-en relocatiemechanisme (de verkapte Europese spreidingswet) oneven-redige druk kan leggen op sociaaleconomisch aantrekkelijke lidstaten alsNederland, terwijl frontlijnlanden zoals socialistisch Spanje hun verant-woordelijkheid onvoldoende nemen? Zal de Minister tijdens de JBZ-Raadvan 4 augustus aandringen op een kritische evaluatie van deze tekortko-mingen en op verdere versterking van de externe dimensie, zonder depositieve elementen van de EU-terugkeerverordening (waarvanvoornoemde leden groot voorstander zijn) te verzwakken?De leden van de BBB-fractie vragen welke concrete gevolgen de Ministervoorziet van het EU Asiel- en Migratiepact voor de Nederlandse asielketenen gemeenten naar aanleiding van de Ceuta-crisis, mede gezien demogelijkheid tot verhoogde solidariteitsbijdragen of relocatie. Is deMinister bereid om, in lijn met de heldere positie van Italië en anderelidstaten, te pleiten voor maximale nationale soevereiniteit en afwijzingvan verplichte opname, en tegelijkertijd met alle macht in te zetten op eenversnelde uitvoering van return hubs, uitzetcentra en asielprocedures inveilige derde landen buiten de EU – precies de onderdelen die BBB in hetEuropees Parlement actief heeft ondersteund en aangescherpt?De leden van de BBB-fractie vragen of Nederland bereid is de oprichtingvan fysieke barrières langs de Europese buitengrenzen van de EU actief tebepleiten en de lidstaten aan de buitengrenzen hiertoe te bewegen enhierbij te ondersteunen.5 Inbreng van de leden van de ChristenUnie-fractieDe leden van de ChristenUnie-fractie steunen de lijn van het kabinet datde Europese buitengrenzen moeten worden versterkt en dat verdereimplementatie van het Asiel- en Migratiepact noodzakelijk is. Tegelijkertijdmoet alles op alles worden gezet om mensensmokkel, levensgevaarlijkeirreguliere overtochten en de schrijnende situaties waarin mensen, somszelfs met dodelijke afloop, terechtkomen, te voorkomen. Vanuit die balanstussen effectief grensbeheer en bescherming van de menselijkewaardigheid vragen deze leden de Minister om tijdens de informeleJBZ-Raad nadrukkelijk aandacht te vragen voor de volgende twee punten.1. Voorkomen van nieuwe tragedies De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister in de JBZ-Raadaandacht te vragen voor het voorkomen van mensensmokkel en levensge-vaarlijke irreguliere overtochten. Daarbij achten zij het van belang datSpanje, Marokko, Frontex en de Europese Commissie niet alleen inzettenop grensbewaking en terugkeer, maar ook op het voorkomen datkwetsbare mensen, waaronder minderjarigen, in de handen van mensen-smokkelaars terechtkomen of hun leven riskeren. Kan de Ministeraangeven op welke wijze hij dit punt tijdens de JBZ-Raad zal inbrengen?2. Europese verantwoordelijkheid en evaluatie De leden van de ChristenUnie-fractie vragen de Minister in de JBZ-Raad tepleiten voor een grondige Europese evaluatie van de gebeurtenissen inCeuta. Een dergelijke evaluatie kan bijdragen aan beter inzicht in deoorzaken van deze situatie en aan lessen om herhaling in de toekomst tevoorkomen. Is de Minister bereid hiervoor in de JBZ-Raad aandacht tevragen en zich in te zetten voor een gezamenlijke Europese evaluatie?II Reactie van de Minister van Asiel en Migratie 6