Raymond de Roon

Consulaire zaken

De heer De Roon (PVV): Dank, voorzitter. Ik wil ook even over Afghanistan spreken. Ik neem u even mee terug naar het jaar waarin het Afghaanse bewind ineenstortte onder de druk van de talibanopmars. Zo'n beetje in het eerste kwartaal van dat jaar heb ik tegen de toenmalige minister van Defensie gezegd: houd er rekening mee dat die ineenstorting van het Afghaanse bewind en de Afghaanse krijgsmacht veel sneller kan gebeuren dan jullie denken op basis van de informatie die jullie zeggen te hebben; houd er rekening mee dat het echt veel sneller kan gaan gebeuren. Nou, ik hoefde me nergens druk over te maken. We weten hoe het is afgelopen. Voorzitter. Ik moest daaraan denken toen ik te maken kreeg met de situatie in Sudan, waar op een gegeven moment ook een opmars van rebellen was, richting Khartoem. Toen heb ik tegen de minister van Buitenlandse Zaken gezegd: houd er rekening mee dat de ineenstorting van dat bewind en van de verdediging van Khartoem heel snel kan gebeuren; houd daar alsjeblieft rekening mee! Nou, hetzelfde verhaal. Enige tijd later kwamen we terecht in de situatie waarover nu die rapportage en een brief is verschenen. Uiteindelijk deed die crisissituatie zich toch voor in Khartoem, omdat het allemaal veel sneller ging dan iedereen had gedacht. Het is jammer dat er in beide gevallen niet adequaat is gereageerd op wat ik signaleerde, maar dat is allemaal water dat onder de brug is gegaan en daar hoeven we nou ook niet meer heel diep op in te gaan. In Khartoem kwamen het consulaat en het personeel door die snel escalerende gevechten in de knel en raakten essentiële contacten verbroken. Door een externe partij — er is een onderzoeksbureau ingeschakeld — is op verzoek van het ministerie een leernotitie opgesteld. Ik wil in de eerste plaats zeggen dat ik het heel verstandig vind om voor zoiets nou eens een externe partij in te schakelen. In vervolg op die leernotitie wordt op BuZa nu gewerkt aan, wat ze dan noemen, een meer eenduidige, gebruiksvriendelijke en handzame instructie voor de posten. Ook wordt het explicieter uitwerken van meerdere scenario's en exit-opties onderschreven. Allemaal heel verstandige adviezen. Ik ben blij dat dit door Buitenlandse Zaken is opgepakt; trouwens niet alleen door Buitenlandse Zaken, maar ook door Defensie. Sinds de crisis in Sudan zijn bij navolgende crises zowel het Nationaal Crisiscentrum als het ministerie van Defensie vanaf het beginstadium betrokken bij de crisisopschaling van Buitenlandse Zaken. Die verbeterpunten waar nu sprake van is, en die Buitenlandse Zaken ook overneemt, onderschrijf ik graag. Het is heel goed dat dat gebeurt, maar het is nog niet afgelopen. Ik verneem dus graag over de verdere uitvoering daarvan in de komende tijd. Misschien kan de minister van Buitenlandse Zaken ook aangeven wanneer hij denkt dat dat proces geheel voltooid is en wat de resultaten daarvan zijn. Dat was Afghanistan en Sudan wat betreft de wijze waarop Buitenlandse Zaken met een crisissituatie omgaat. Maar nu kom ik natuurlijk bij de kwestie waarover hier al bijna twee uur gesproken is, namelijk die van de Afghaanse bewakers. Daar kan ik eigenlijk kort over zijn. Bij de regeling van werkzaamheden afgelopen dinsdag heb ik al gezegd dat wij helemaal achter de beslissing van de regering staan die is neergelegd in de brief van de minister van Buitenlandse Zaken van 27 september. Wij kunnen ons daar helemaal in vinden; het is een goede beslissing. Ik hoop ook dat de regering daaraan vasthoudt. Ik vraag hun om dat te doen. Dan kom ik bij de Nederlanders in Libanon. Ik bedank de minister voor de brief daarover. Ik ben ook blij dat hij, samen met andere departementen, zaken in gang zet om de Nederlanders in Libanon die weg willen, ter wille te zijn met evacuatievluchten. Ik las dat ook niet-Nederlanders mee kunnen als de vluchten niet vol zijn met Nederlanders. Ik ga natuurlijk niet met u praten over de prioritering daarin — dus wie wil en wie niet — maar ik wil wel aandacht vragen voor het feit dat België dit zelf niet kan opzetten en er ook veel Belgen — ik geloof 1.800 — in Libanon zitten. Als u dus kans ziet om Belgen mee te laten gaan met die evacuatievluchten, heel graag.

De heer De Roon (PVV): Jammer, want ik had nog veel meer.

De heer De Roon (PVV): Luister eens. U stelt deze vraag aan de woordvoerder van een partij die zegt een noodsituatie te hebben met asiel. We willen een asielnoodwet en we willen een asielnoodknop. Dat betekent dus dat we niet nog meer buitenlanders in Nederland willen die op de een of andere manier moeten worden opgevangen. Dat willen we gewoon niet. Nu is er eindelijk een besluit van de regering dat we dat gewoon niet gaan doen met deze Afghaanse bewakers. Dat is voor mij reden om te zeggen: prima, houd daaraan vast.

De heer De Roon (PVV): Dan zal ik u daar een antwoord op geven. De PVV heeft meer dan tien jaar lang gezegd dat we helemaal niet op de grond in Afghanistan moeten zitten. We moeten niet betrokken zijn bij die oorlog. Dat hebben we al die jaren volgehouden. Al die jaren hebben partijen — ik ga ze niet allemaal noemen, maar GroenLinks, Partij van de Arbeid, en ook het CDA, de VVD, D66 en de ChristenUnie — gezegd: dat moeten we wel doen en we gaan daar gewoon mee door. Daarmee creëer je een situatie waarin je militairen die in een kamp zitten ook bewaking gunt. Blijkbaar is ervoor gekozen om daarvoor Afghanen in te zetten. Over die Afghanen wordt nu steeds gezegd dat ze dat voor Nederland deden. Daar geloof ik werkelijk helemaal niks van. Die Afghanen deden dat voor het geld dat ze kregen voor die baan. Die Afghanen, die dat deden voor het geld, wisten ook heel goed tegenover welke vijand de Nederlanders beschermd moesten worden: onbetrouwbare, gewelddadige en nietsontziende talibanmensen. Daartegen moesten de Nederlanders worden beschermd. Die bewakers hadden, zolang ze die baan hadden — dus een jaar of langer, want over die gevallen gaat het — elke dag of nacht uit die uitkijktorens geschoten kunnen worden door de taliban. Dat risico namen ze welbewust. Ze wisten dus met wie ze te maken hadden en hoe het kon aflopen. Dat betekent dat mijn partij en ik ons in ieder geval helemaal niet speciaal verbonden voelen met het lot van die Afghaanse bewakers. We waren er sowieso tegen, maar er is voor gekozen om het wel te doen. Die mensen hebben bewust zelf risico's genomen. Het is hun verantwoordelijkheid. Er zullen op dit moment zeker schrijnende gevallen zijn wat betreft de Afghaanse bewakers. Dat geloof ik onmiddellijk. Maar ik zie nog miljoenen andere schrijnende gevallen in de wereld. Daar ga ik ook niet over zeggen: haal ze maar naar Nederland. Dat ga ik gewoon niet doen. Dat doe ik nu dus ook niet voor deze Afghaanse bewakers.

De heer De Roon (PVV): Hetzelfde als mevrouw Van der Wal.

De heer De Roon (PVV): Ik heb toch nog wel een vraag over die repatriëringsvluchten. Waarom kunnen er maar twee repatriëringsvluchten plaatsvinden? En waar gaan die vluchten eigenlijk precies naartoe? Gaan die naar Nederland of gaan die naar Cyprus? En gaan de mensen daar dan over met civiele maatschappijen? Kan dat nog iets beter uitgelegd worden?