Wendy Van Eijk

Belastingdienst

Mevrouw Van Eijk (VVD): Dank je wel, voorzitter. Laat ik beginnen met stil te staan bij het harde werk van de medewerkers van de Belastingdienst, juist in deze periode van de aangifte inkomstenbelasting. Voor miljoenen Nederlanders is dit hét moment waarop zij direct te maken hebben met de overheid. Dat dit over het algemeen soepel verloopt, is te danken aan de inzet van duizenden medewerkers, die vaak onder hoge druk hun werk doen. Die inzet en die professionaliteit verdienen oprecht erkenning, zeker in een organisatie die tegelijkertijd voor grote veranderingen staat. Zo staat de Belastingdienst voor een grote digitale transformatie, waarbij moderne ICT-systemen, data-analyse en kunstmatige intelligentie een steeds belangrijkere rol spelen in dienstverlening, toezicht en opsporing. Voor de VVD is het essentieel dat de Belastingdienst beschikt over een robuust en toekomstbestendig ICT-landschap dat een slagvaardige overheid mogelijk maakt. Is de planning voor de uitfasering van Cool:Gen richting 2027 nog steeds haalbaar? Welke risico's zijn er voor de continuïteit van de uitvoering en hoe kunnen nieuwe beleidswensen ondanks alles toch worden ingepast? Ons land snakt ernaar dat er weer politieke keuzes gemaakt kunnen worden in plaats van te horen dat allerlei wensen letterlijk om "computer says no"-redenen niet kunnen. Dit maakt ook dat de modernisering van het btw-systeem noodzakelijk is. Doorgaan met een 40 jaar oud systeem is simpelweg geen optie. De keuze voor een marktpartij is gemaakt en het contract ligt er. Dan moet nu de volle focus liggen op één ding, namelijk maximale risicobeheersing. Hoe hard zijn de afspraken dat beheer alleen op locatie plaatsvindt, zonder remote toegang, en dat er gewerkt wordt met personeel van buiten Amerikaanse jurisdictie? En vooral: hoe snel kan de Belastingdienst zelf het beheer van de infrastructuur overnemen zodat de regie weer volledig in eigen hand ligt? Andere landen, zoals Finland en Denemarken, werken met vergelijkbare oplossingen. Wat leren wij concreet van hun ervaringen, juist als het gaat om veiligheid, autonomie en regie? Voorzitter. De Belastingdienst staat voor een aanzienlijke personele opgave. Voor de VVD is het van belang dat de Belastingdienst blijft investeren in een sterke en kwalitatief hoogwaardige opleiding van nieuwe medewerkers. De interne opleidingen van de Belastingdienst staan traditioneel bekend als degelijk en van hoog niveau, en ze hebben een belangrijke rol gespeeld in het waarborgen van vakmanschap binnen de organisatie. Hoe waardeert de staatssecretaris de huidige opleidingsstructuur en waarom wordt niet ingezet op het behouden en versterken van deze bewezen opleidingsaanpak? De Belastingdienst voert naast zijn kerntaak van belastingheffing en -inning ook ongeveer 300 niet-fiscale taken uit. Voor de VVD is het belangrijk dat de Belastingdienst zich primair kan richten op zijn kerntaken. Bestaat er een actuele inventarisatie van deze niet-fiscale taken, en in hoeverre wordt de mogelijkheid onderzocht om die onder te brengen bij andere organisaties? De Belastingdienst staat voor een enorme opgave als het gaat om de afhandeling van uitgestelde coronabelastingschulden, zo lezen we in de laatste stand-van-zakenbrief. Prioriteit wordt gegeven aan klantverzoeken zoals uitstel en kwijtschelding, wat de VVD begrijpt. Dwanginvordering en oudere vorderingen verdwijnen naar de achtergrond. Dat roept vragen op over rechtsgelijkheid en het signaal richting ondernemers die wél netjes aan hun verplichtingen hebben voldaan. Daar komt nog iets bij. Vanaf 2027 krijgen ondernemers volledige bezwaar- en beroepsmogelijkheden tegen besluiten over uitstel en kwijtschelding. Kan de staatssecretaris uitleggen hoe hij voorkomt dat dat dit systeem vastloopt? Vindt hij het verstandig om deze extra druk toe te voegen zonder dat de uitvoering eerst op orde is? Hoeveel extra bezwaar- en beroepsprocedures verwacht hij vanaf 2027 en hoeveel extra capaciteit wordt hiervoor vrijgemaakt? Voorzitter, ten slotte. De VVD vindt dat de Belastingdienst en de overheid stevig moeten optreden tegen belastingfraude en ondermijnende criminaliteit. Effectieve fraudebestrijding kent knelpunten bij gegevensdeling met partners zoals het Openbaar Ministerie en de politie en bij de verwerking van meldingen van mogelijke fraude, waarvoor momenteel deels nog tijdelijke oplossingen worden gebruikt. Welke stappen worden gezet om gegevensdeling en het meldingenproces structureel te verbeteren? Dat was het in eerste termijn.

Mevrouw Van Eijk (VVD): Ik heb nog een vraag hierover. Dit traject loopt al heel lang. We hebben hier al eerder over gesproken; de heer Stultiens was daar volgens mij deels bij. "Geen onomkeerbare stappen zetten" betekent volgens mij wel of niet live gaan. Live gaan hangt natuurlijk ook gewoon samen met Europese richtlijnen, met dingen die we hebben afgesproken in Europa, maar ook met wat we richting ondernemers, fiscaal dienstverleners, hebben gecommuniceerd over waar ze zich op moesten voorbereiden. Hoe weegt de heer Stultiens dat dan?

Mevrouw Van Eijk (VVD): De verantwoordelijkheid voor een juiste aanbesteding kan natuurlijk nooit bij de Kamer liggen. Dit ís een juiste aanbesteding geweest. Ik denk niet dat we dat in twijfel moeten trekken. Op basis van wet- en regelgeving is deze aanbesteding gegaan zoals die hoort te gaan. Op basis daarvan is een bepaalde keuze gemaakt. Ik ben het met de heer Stultiens eens dat de wereld in rap tempo is veranderd. Als je het allemaal opnieuw zou mogen doen, zou je misschien een andere afweging maken. Ik denk echter niet dat we hier de indruk moeten wekken dat er niet goed is aanbesteed. Graag een reactie daarop!

Mevrouw Van Eijk (VVD): Ja, over het een-na-laatste punt — sorry daarvoor — namelijk transparantie van de Belastingdienst. De heer Stultiens heeft daar al verschillende keren vragen over gesteld. Bedrijven rapporteren zich echt helemaal suf. Er wordt enorm veel uitgewisseld, ook binnen Europa. Is de heer Stultiens op zoek naar nog iets extra's erbovenop, wat bedrijven extra moeten doen? Of gaat het heel specifiek om de reikwijdte van artikel 67 en is hij op zoek naar het verder oprekken daarvan?

Mevrouw Van Eijk (VVD): Dank voor de toelichting van de staatssecretaris op dit specifieke punt. Deze onderneming, maar ook andere Amerikaanse ondernemingen hebben er toch alle belang bij om met een open houding het gesprek aan te gaan? Want het betekent voor hen ook iets naar de toekomst toe om überhaupt zaken te kunnen doen met Europese bedrijven en Europese diensten. Hoe ervaart de staatssecretaris dat?

Mevrouw Van Eijk (VVD): Wat leren we van andere Europese landen, zoals Finland en Denemarken?

Mevrouw Van Eijk (VVD): Op dit punt het volgende. Dat mag ook in een brief en misschien moeten we daar nog een keer over doorpraten. De inkomensheffing heeft altijd prioriteit gehad en gekregen voor de uitfasering van Cool:Gen. Is dat het systeem dat ook als eerste helemaal klaar is? We moeten namelijk op een gegeven moment wel aan de slag met beleidswensen; lees: vereenvoudiging van het belasting- en toeslagenstelsel.

Mevrouw Van Eijk (VVD): Het punt van gegevensdeling komt natuurlijk heel vaak terug in heel veel discussies, zeker als het gaat om fraudebestrijding. Is er nog iets nodig qua wettelijke grondslag om deze processen te verbeteren en de aanpak te verstevigen? Daar ben ik namelijk naar op zoek. Ik snap dat we nu moeten handelen binnen de kaders van wet- en regelgeving, maar uiteindelijk is het ook een politieke keuze om op bepaalde onderdelen te besluiten die grondslag wél te creëren, omdat we het dusdanig belangrijk vinden dat we dat stevig moeten aanpakken. Hoe staat de staatssecretaris hierin?

Mevrouw Van Eijk (VVD): Fijn, zal ik maar zeggen, dat er in ieder geval niks bij komt. Volgens mij is dat een begin. Alleen, daar waar mogelijk moet er natuurlijk ook opgeruimd worden. Ik vind dit dus wat voorzichtig van de staatssecretaris. Zou hier iets meer actie op kunnen, dus dat we eind dit jaar, begin volgend jaar nog eens een goed overzicht krijgen van wat er allemaal in zit, wat sowieso uitgefaseerd wordt en waar actief gesprekken over langzaamaan overdragen gevoerd worden?

Mevrouw Van Eijk (VVD): Dank je wel, voorzitter. Dank aan de staatssecretaris voor de uitgebreide beantwoording van de gestelde vragen. Op het punt ten aanzien van de fraudebestrijding of belastingfraude en ondermijnende criminaliteit wil ik graag nog doorpakken, dus bij dezen vraag ik een tweeminutendebat aan. Ik heb één punt in de eerste termijn niet kunnen benoemen. Dat wil ik hier nog wel doen. Dat gaat over de belasting- en invorderingsrente, over de uitspraak van de Hoge Raad en over het feit dat we al een paar jaar geleden een brief hebben gehad met een aantal beleidsopties die zouden moeten leiden tot een meer integrale visie op belasting- en invorderingsrente. Dat is eigenlijk iedere keer vooruitgetrapt. Ik zou aan deze staatssecretaris willen vragen of hij dit dossier oppakt en, zo ja, wanneer we zijn visie op die systematiek tegemoet kunnen zien. Tot zover, voorzitter.

Mevrouw Van Eijk (VVD): Dat tweeminutendebat heeft geen haast. Ik weet niet of het invloed heeft als ik dat hier uitspreek. Voor de zomer zou fijn zijn.