Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2025–202627 923Werken in het onderwijsNr. 519 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUREN WETENSCHAP Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-GeneraalDen Haag, 5 februari 2026Met deze brief informeer ik uw Kamer conform mijn toezegging aan lidKisteman (VVD) in het debat «wetsvoorstel herziening wettelijke grond-slagen kerndoelen» van 26 november 2025 over hoe de toezeggingen metbetrekking tot het Herstelplan Kwaliteit Onderwijs (hierna: Herstelplan)opgepakt worden. Ook informeer ik uw Kamer hierbij over de toezeggingdie is gedaan omtrent het AOb Actieplan Tijd voor de zij-instromer.Stand van zaken toezeggingen gerelateerd aan het HerstelplanOp verschillende momenten1 is uw Kamer geïnformeerd over de standvan zaken rondom het Herstelplan. Daarin deelden wij onder andere dat ersamen met sociale partners flinke stappen gezet waren richting eengezamenlijk Herstelplan en dat partners zich terugtrokken uit dezegesprekken vanwege bezuinigingen. Na terugdraaien van deze bezuini-gingen is in overleg met de partners en vanwege de demissionaire statusvan het kabinet geconcludeerd dat het aan een volgend kabinet is omstappen te zetten naar een nieuw akkoord. In het debat van 26 november2025 zei ik toe om uw Kamer voor de begrotingsbehandeling te infor-meren over hoe de toezeggingen met betrekking tot het herstelplanopgepakt worden. Omwille van het overzicht geef ik in bijlage 1 pertoezegging aan of en waar de toezegging is afgedaan of via welke routedit nog volgt. Ik vertrouw erop uw Kamer hiermee voldoende geïnfor-meerd te hebben en beschouw hiermee deze toezegging als afgedaan.Zij-instroomDe motie van de leden Moorman en Beckerman verzoekt de regering teonderzoeken in hoeverre de maatregelen uit het AOb Actieplan kunnenbijdragen aan het oplossen van het tekort aan docenten in het po en vo en1Kamerstuk 36 725 VIII, nr. 3, zoals toegelicht in het debat Funderend Onderwijs van30 september 2025 kst-27923-519ISSN 0921 - 7371’s-Gravenhage 2026Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 923, nr. 5191 welke financiële middelen daarvoor nodig zijn.2 Toegezegd is om uwKamer hierover voor de behandeling van de begroting te informeren.3AOb ActieplanDe kern van het AOb Actieplan is een extra investering om zij-instromersin het po en vo aan het begin van het traject voor een half jaar bovenfor-matief aan te nemen en hen een volledige aanstelling te geven als leraarvoor zowel de werkdagen als de opleiding. De AOb verwacht dat meerschoolbesturen een zij-instromer in dienst nemen als het subsidiebudgetper zij-instromer verhoogd wordt. En dat het voor zij-instromers aantrek-kelijker wordt om over te stappen naar het onderwijs, omdat ze eenvolledige aanstelling krijgen inclusief studieverlof voor de opleiding.Reactie op hoofdlijnen AOb ActieplanHet aantrekken en optimaliseren van zij-instroom wordt door alle partnerstoegejuicht. Het bevorderen van zij-instroom is namelijk een belangrijkemaatregel in de aanpak van het lerarentekort. OCW is in gesprek met allepartners van de vak- en beroepsorganisaties (waaronder de AOb), radenen lerarenopleidingen om extra zij-instromers aan te trekken en het trajectte optimaliseren.Het behalen van een bevoegdheid via zij-instroom in beroep is niet vooriedereen weggelegd. Het gaat om zij-instromers met werkervaring enho-opleiding, die in twee jaar tijd een bevoegdheid kunnen halen. Zijstarten direct als leraar. De groep zij-instromers is zeer divers. Uit hetgeschiktheidsonderzoek blijkt wat een zij-instromer aan scholing enbegeleiding nodig heeft.Reactie op hoofdlijnen AOb Actieplan1. Meer ruimte voor het vak Goede begeleiding van zij-instromers is één van de cruciale factoren voorhet opleiden en behouden van zij-instromers. AOb zet in op het bovenfor-matief aanstellen van zij-instromers. Zodat zij-instromers aan het beginvan het traject intensiever worden begeleid en meer ruimte krijgen om hetvak eigen te maken. In de praktijk wordt in het po 70% van dezij-instromers in het begin bovenformatief ingezet. In het vo gebeurt ditveel minder (20%).4 Dit komt doordat het bijvoorbeeld ook gaat ombevoegde leraren die een extra bevoegdheid willen halen. Voor hen is eenbovenformatieve inzet niet nodig.2. Voor alle dagen in dienst AOb ziet graag dat alle zij-instromers een volledige aanstelling krijgen,waarbij zij betaald krijgen voor zowel de werkdagen als betaald studie-verlof voor de opleiding. De AOb gaat uit van 2 dagen betaald studieverlofper week gedurende twee jaar. Uit kostenonderzoek5 blijkt dat twee derdevan de zij-instromers betaald studieverlof krijgt. Van deze groep krijgen demeeste zij-instromers 8 uur per week betaald studieverlof gedurendetwee jaar. De rest krijgt 2 tot 6 uur betaald studieverlof per week.2Kamerstuk 31 293, nr. 8483Toezegging is gedaan in het verslag houdende een lijst van vragen en antwoorden inzakeWijziging van de begrotingsstaten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap(VIII) voor het jaar 2025 (Kamerstuk 36 850 VIII).4Trendrapportage Arbeidsmarkt Leraren po, vo en mbo 20255Kamerstuk 27 923, nr. 439 Rapport ResearchNed kosten zij-instroom in het po, vo en mboTweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 923, nr. 5192 3. Volwaardig salaris AOb stelt dat zij-instromers bij de overstap naar het onderwijs te makenhebben met een inkomensval. En roept schoolbesturen op omzij-instromers te waarderen voor de werkervaring die zij meenemen naarhet onderwijs. OCW heeft sterk ingezet op een goede beloning vanleraren. Het overstappen naar het onderwijs biedt zij-instromers dan ookde kans om een goed salaris te gaan verdienen. Ruim 50% van dezij-instromers in het po en vo geeft aan dat een betrouwbaar inkomen éénvan de motieven was om over te stappen naar het onderwijs. Scholenhouden al rekening met de werkervaring van zij-instromers bij hetvaststellen van hun salaris. Zij-instromers worden daarom vaakingeschaald in het midden van salarisschaal LB voor leraren. Het isnatuurlijk ook belangrijk dat de salarissen van zij-instromers niet te veeluit de pas lopen met de salarissen van de andere leraren op een school.Effect extra investering zij-instroomDe genoemde investeringen maken het traject voor de zij-instromersubstantieel aantrekkelijker. Het is onzeker hoeveel mensen dit over destreep trekt om over te stappen naar het po en vo. Na een eerdereverhoging van het subsidiebudget per zij-instromer in 2023 van € 20.000,–naar € 25.000,–, steeg het aantal zij-instromers met 15%. Of dit effectveroorzaakt is door de budgetverhoging of bijvoorbeeld door het hogerelerarentekort en de urgentie bij schoolbesturen om zij-instromers aan tenemen, is niet bekend. De voorgestelde investering zal uit moeten wijzenof het effect opnieuw leidt tot een groeiend potentieel aan zij-instromers.Raming van de kosten van het AOb ActieplanHet AOb Actieplan heeft financiële implicaties. OCW heeft de kosten vanhet AOb Actieplan geraamd op € 141 miljoen, voor de personele kostenvan 1.450 startende zij-instromers in beroep per jaar.6 Dit is exclusief deopleidingskosten voor een zij-instromer. Op dit moment kan eenwerkgever een subsidie aanvragen van € 25.000 per zij-instromer alstegemoetkoming in de kosten voor de opleiding, begeleiding en studie-verlof. De kosten van het AOb Actieplan bestaan uit de vergoeding vaneen bovenformatieve aanstelling van een zij-instromer voor een half jaarvoor 0,6 fte en gedurende twee jaar voor 0,4 fte betaald studieverlof voorde opleiding. Uitgaande van zes maanden bovenformatieve inzet van1.450 zij-instromers in het po en vo voor 0,6 fte zijn de extra personeels-kosten € 39 miljoen. De personeelskosten voor het studieverlof van1.450 zij-instromers in het po en vo zijn € 102 miljoen. Bij de berekeningvan de kosten is de aanname gedaan van een verhoging van het aantalzij-instromers van 1.250 naar 1.450 (verhoging van 15% oftewel 200 zij-instromers).Voor deze kosten is momenteel geen dekking op de OCW-begroting.Het is aan het volgende kabinet om hier keuzes in te maken en eventueelmiddelen vrij te maken om het subsidiebedrag per zij-instromer teverhogen.De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,K.M. Becking6Zie in de bijlage een toelichting op deze berekening.Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 27 923, nr. 5193
Bron, video en gesprek →Officieel Kamerprofiel
414501ae-4f6f-4f73-bb8e-495b43605589
13debatten
483bijdragen
1interrupties
43.161woorden in uitspraken