8e30c3c6-b268-4eaa-a306-f1d3c7cc0f6a

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2023–2024Aanhangsel van de HandelingenVragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door deregering gegeven antwoorden2006Vragen van het lid Hirsch (GroenLinks-PvdA) aan de Minister voorBuitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking over de situatie inSoedan (ingezonden 17 mei 2024).Antwoord van Minister Schreinemacher (Buitenlandse Handel enOntwikkelingssamenwerking), mede namens de Minister van BuitenlandseZaken (ontvangen 18 juni 2024).Vraag 1Bent u op de hoogte van de onbevattelijke humanitaire ramp, mogelijk zelfsgenocide, die zich in Soedan afspeelt waarbij 25 miljoen Soedanezenhumanitaire hulp nodig hebben en het gevaar lopen te sterven doorondervoeding?Antwoord 1Ja.Vraag 2Gezien de grote regionale betrokkenheid inclusief wapenleveranties, hoe gaatu de Nederlandse relaties met de landen in de regio inzetten voorde-escalatie van het conflict in Soedan? Bent u bereid om de bij het conflictbetrokken landen in de regio, zoals de Verenigde Arabische Emiraten, aan tespreken op hun verantwoordelijkheid om het wapenembargo van de VN na televen?Antwoord 2In de afgelopen maanden heb ik met regionale partners gesproken over dezorgwekkende situatie in Soedan en de noodzaak tot een einde van hetgeweld. Ik heb daarbij mijn zorgen geuit over de dreigende hongersnood, hetbelang van naleving van het VN wapenembargo benadrukt en de Neder-landse wens uitgesproken dat ook betrokken landen in de regio zoals de VAEen Egypte zich aansluiten bij het Jeddah-proces, zodra dit hervat wordt.Landen in de regio hebben een cruciale rol in het bereiken van een staakt-het-vuren en het voorkomen van verdere escalatie en in Soedan. Nederlandverwelkomt dan ook dat landen in de regio, inclusief de VAE, de ParisDeclaration of Principles hebben ondertekend. Nederland zal daarover actiefhet gesprek blijven aangaan. ah-tk-20232024-2006ISSN 0921 - 7398’s-Gravenhage 2024Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel1 Vraag 3Zijn wat u betreft alle bureaucratische vereisten die zijn gesteld aan humani-taire organisaties om geld te kunnen ontvangen op dit moment realistisch?Op welke manier gaat u zich ervoor inzetten dat deze worden gemitigeerd?Antwoord 3De criteria en eisen die normaal gesproken aan grote humanitaire organisa-ties gesteld kunnen worden zijn vaak niet realistisch voor kleine lokaleorganisaties in de huidige context in Soedan. Nederland is er voorstandervan dat juist ook die kleinere, lokale organisaties – zoals de EmergencyResponse Rooms (ERRs) – in Soedan de beschikking hebben of krijgen overhulpgelden, omdat zij kunnen opereren in gebieden waar andere (internatio-nale) organisaties dat niet kunnen. In gesprekken met humanitaire partnerspleit Nederland er daarom voor om juist deze kleine lokale organisaties teondersteunen, ook als het daarbij nodig is de vereisten zo aan te passen datze voor deze organisaties realistisch zijn. Dit gebeurt onder meer vanuitSudan Humanitarian Fund (SHF) van OCHA waaraan Nederland in 2024bijdraagt met EUR 10 miljoen. Nederland heeft zich vanuit zijn rol in deAdvisory Board van het SHF sterk gemaakt voor deze financiering van ERRs.Vraag 4Bent u bereid te onderzoeken hoe Nederland financieel kan bijdragen aanlokale initiatieven die bureaucratische belemmeringen omzeilen, zoals dedoor jongeren geleide Emergency Response Rooms (ERR’s) die al 4 miljoenmensen hebben bereikt?Antwoord 4Nederland ondersteunt het Sudan Humanitarian Fund (SHF) van OCHA in2024 met EUR 10 miljoen. Het SHF op haar beurt financiert lokale organisa-ties, zoals de Emergency Response Rooms. Hier heeft Nederland zich in deAdvisory Board van het fonds hard voor gemaakt en dat is gelukt. Nederlandondersteunt daarnaast de organisaties van de Dutch Relief Alliance (DRA) metEUR 7,1 miljoen in 2024. Ook zij werken samen met Soedanese organisaties,waardoor het merendeel van de financiering bij hen terecht komt.Vraag 5Bent u bereid andere donorlanden aan te sporen om flexibele financiële steunvoor humanitaire hulpverlening te verhogen aan lokale NGO’s, CSO’s enERR’s ook al voldoen zij niet altijd aan alle bureaucratische vereisten maarzijn ze wel momenteel noodzakelijk voor de hulp die zij verlenen?Antwoord 5Ja. Nederland is in continu gesprek met andere donoren en humanitairepartners (VN, DRA, Rode Kruis) over hoe we humanitaire hulp effectieverkunnen inzetten in Soedan. Dit doen we onder andere in multilateraalverband in New York, Rome en Geneve. Daar hoort het punt van financieringaan lokale organisaties ook bij.Vraag 6Hoe kan Nederland zich in EU verband steviger inzetten om via het Interg-overnmental Authority on Development (IGAD)/Jeddah-proces onbelemmerdetoegang voor humanitaire hulp in Soedan te bewerkstelligen?Antwoord 6Nederland en de EU zetten zich onverminderd in voor verbetering vanhumanitaire toegang. De Speciaal Vertegenwoordiger voor de Hoorn vanAfrika van de EU, Annette Weber, speelt hierbij een belangrijke rol. Zij isnauw betrokken bij het Jeddah proces en spreekt daarnaast met andererelevante actoren (o.a. IGAD, AU High Level Panel) om inspanningen tecoördineren. Ook in bilaterale gesprekken met Golfstaten, like minded en deVN, brengt Nederland het punt van toegang consequent op. De diplomatiekeinzet wordt versterkt door het EU sanctieregime waar momenteel zesbedrijven op staan. De EU bereidt momenteel additionele sancties voor omde druk op beide strijdende partijen verder op te voeren.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel2 Vraag 7Kan u ingaan op hoe Nederland (in EU-verband) kan bijdragen aan hetbetrekken van het maatschappelijk middenveld bij vredesonderhandelingen?Antwoord 7Op dit moment vinden geen actieve vredesonderhandelingen plaats. Welworden naar verwachting onderhandelingen over een staakt-het-vuren opkorte termijn hervat. Dit is een eerste voorwaarde, waarna vervolgens debesprekingen over vrede en een politiek proces kunnen plaats vinden. Hierbijsteunt Nederland onder andere Taqqadum, een platform bestaande uitSoedanese civiele actoren. De Nederlandse financiële bijdrage heeft als doelhet maatschappelijk middenveld en met name vrouwenorganisaties, nauwerbij dit proces te betrekken. Daarnaast steunt Nederland, via de EU, eenorganisatie met expertise op gebied van conflictbemiddeling en vredesop-bouw, met als doel ervoor te zorgen dat de politieke besprekingen zo inclusiefmogelijk zijn en daarmee breed gedragen door de Soedanese bevolking.Ook is Nederland via zes strategische partnerschappen ter versterking van hetmaatschappelijk middenveld actief in Soedan. Twee van deze partnerschap-pen zijn specifiek gericht op vrouwengroepen en vredesinitiatieven.Vraag 8Op welke manier steunt Nederland op dit moment de initiatieven voor het totverantwoording roepen van de daders in Soedan? Zijn er voldoendemiddelen voor het Monitoring- en Rapportagemechanisme (MRM)?Antwoord 8Nederland ondersteunt monitoring van mensenrechten schendingen enaccountability op de volgende manieren:–Nederland ondersteunt organisaties bij het monitoren en documenterenvan mensenrechtenschendingen;–Nederland zal zich inzetten voor verlenging van het mandaat van de FactFinding Mission on Sudan tijdens de septemberzitting van de Mensen-rechtenraad dit jaar;–Nederland is in gesprek met het Internationaal Strafhof over de situatie inSoedan en is bereid om waar mogelijk politieke en praktische steun tebieden om het onderzoek van het Strafhof naar de situatie in Darfur tefaciliteren. Daarnaast heeft Nederland in de afgelopen jaren door middelvan een vrijwillige bijdrage van in totaal 6 miljoen euro een bijdragegeleverd aan de versterking van de algehele onderzoekscapaciteit van hetStrafhof;–De EU heeft in oktober 2023 een sanctieregime aangenomen waaropmomenteel 6 bedrijven staan die hebben bijgedragen aan mensenrechten-schendingen in Soedan. Momenteel wordt gekeken in EU- verband naaruitbreiding van individuele listings.Vraag 9Bent u bereid om in Europees verband te pleiten voor financiering voor hetMRM ofwel nieuwe monitoringsinitiatieven? Op welke manier gaat u ditdoen?Antwoord 9Het is van groot belang dat de Fact Finding Mission (FFM) het mandaat kanuitvoeren dat door de Mensenrechtenraadresolutie van 11 oktober 2023 isingesteld. Door de VN-liquiditeitscrisis is het Bureau van de Hoge Commissa-ris voor de Mensenrechten (OHCHR) echter hard geraakt en is het werk vanonderzoeksmechanismen, zoals van de FFM Sudan en Special Procedures inhet gedrang gekomen. De FFM is intussen wel operationeel en conform hetmandaat zal de FFM tijdens de zitting van de Mensenrechtenraad in juni eenmondelinge update geven van hun werkzaamheden. Onderhandelingenhierover zijn voorzien tijdens de septemberzitting van de Mensenrechtenraaddit jaar. Nederland geeft verder een vrijwillige bijdrage aan OHCHR voorondersteuning van accountability-mandaten, en roept ook andere landen opdat te doen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel3