Eppo Bruins

Tweede Kamer der Staten-Generaal2Vergaderjaar 2024–2025Aanhangsel van de HandelingenVragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door deregering gegeven antwoorden2832Vragen van het lid Stultiens (GroenLinks-PvdA) aan de Minister vanOnderwijs, Cultuur en Wetenschap over het schrappen van 80 tot 100 banendoor Universiteit Utrecht (ingezonden 26 juni 2025).Antwoord van Minister Bruins (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)(ontvangen 14 augustus 2025). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar2024–2025, nr. 2701.Vraag 1Kent u het bericht dat Universiteit Utrecht door de aangekondigde kabinets-bezuinigingen tussen 2025 en 2029 structureel tientallen miljoenen moetbesparen, met als gevolg dat 80 tot 100 banen worden geschrapt en dedienstverlening zal worden versoberd, in aanvulling op eerdere bezuinigingendie leidden tot het schrappen van de opleidingen Duits, Frans, Islam enArabisch, Italiaans, Keltisch en religiewetenschappen? Zo ja, wat vindt u vandit bericht?1Antwoord 1Ik ben bekend met het bericht. De Universiteit Utrecht geeft aan dat maatre-gelen nodig zijn om de instelling op termijn financieel gezond te houden.Universiteiten melden dat er meerdere redenen zijn voor bezuinigingen zoalseen (verwachte) daling van de studentenaantallen en gestegen kosten.Universiteit Utrecht verwijst naast de bezuinigingen vanuit dit kabinet oponderwijs onder andere naar het aflopen van de tijdelijke middelen voor hetNationaal Programma Onderwijs. Met deze tijdelijke middelen hebbenonderwijsinstellingen extra personeel aangenomen om de gevolgen van decoronacrisis op te vangen. Met het aflopen van deze middelen heeft deuniversiteit keuzes moeten maken.Ik vertrouw erop dat instellingen weloverwogen keuzes maken. De UU heeftde autonomie om het budget naar eigen inzicht in te zetten en deze keuzesbehoren tot de verantwoordelijkheid van instellingen. Ik begrijp dat dergelijkebesluiten grote impact kunnen hebben op de UU en diens medewerkers.1«Universiteit Utrecht bezuinigt en schrapt 80 tot 100 banen», www.nos.nl 25 juni 2025 (https://nos.nl/artikel/2572421-universiteit-utrecht-bezuinigt-en-schrapt-80-tot-100-banen) ah-tk-20242025-2832ISSN 0921 - 7398’s-Gravenhage 2025Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel1 Vraag 2Wat vindt u ervan dat studierichtingen worden geschrapt uit financiëleoverwegingen?Antwoord 2Instellingen hebben autonomie over het starten, stoppen en het vormgevenvan hun onderwijs en onderzoek. Het onderwijs en onderzoek is daarbij altijdin beweging. Daar kunnen allerlei beweegredenen aan ten grondslag liggen,ook financiële. Instellingen bepalen zelf hoe ze de middelen voor onderwijsen onderzoek inzetten: ze hebben bestedingsvrijheid.Overigens betekent het stoppen van een studierichting niet per definitie dathet onderwijs en onderzoek in die richting ook verdwijnt van de universiteit.Soms wordt dit voortgezet in andere vormen. Met het aangekondigde beleiduit mijn beleidsbrief wil ik daarnaast bewerkstelligen dat universiteiten enhogescholen gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen voor de ontwikkelingvan het opleidingsaanbod en in samenhang keuzes maken over bijvoorbeeldhet starten dan wel stoppen van opleidingen.Vraag 3Wat vindt u van de ontwikkeling dat universiteitsgebouwen minder vaakzullen worden opengesteld, vaker gekozen moet worden voor onlineoverleggen en buitenlandse reizen moeten worden verminderd?Antwoord 3Om hun organisatie financieel gezond te houden, moeten instellingen somsook lastige keuzes maken. Dit sluit aan bij de hoge mate van autonomie vande hogescholen en universiteiten. Ik vertrouw erop dat de UU, maar ookandere instellingen, dergelijke keuzes weloverwogen nemen.Vraag 4Welke gevolgen heeft dit naar uw oordeel voor de onderwijs- en onderzoeks-kwaliteit?Antwoord 4Zoals aangegeven hebben hogescholen en universiteiten een hoge mate vanautonomie en is het aan de instellingen zelf om keuzes te maken over hetprimaire proces, de inhoud van onderwijs en onderzoek en de ondersteu-nende diensten. De universiteit geeft aan te bezuinigen op de ondersteu-nende (staf- en bestuurs)diensten, zoals de afdelingen facilitair en huisves-ting, IT, communicatie, beleid, human resources (HR) en financiën. Ik begrijpdat dit ingrijpende keuzes zijn voor de universiteit en dat dit ook zeervervelend is voor de medewerkers van Universiteit Utrecht. Ik heb ertegelijkertijd vertrouwen in dat instellingen weloverwogen keuzes maken.Instellingen moeten hiernaast – ongeacht de bezuinigingen – ervoorzorgdragen dat alle opleidingen in het hbo en wo (blijven) voldoen aan dekwaliteitseisen die volgen uit het accreditatiekader. Dat blijft onverminderdhet uitgangspunt. De NVAO borgt de kwaliteit van opleidingen via het 6jaarlijkse accreditatieproces.Vraag 5Deelt u de mening dat de door de aangekondigde bezuinigingen op het hogeronderwijs ingegeven beslissingen kennisvernietiging in de hand werkt? Zonee, waarom niet?Antwoord 5De achtergrond van de bezuinigingen op de instellingen is vaak divers en nietéén op één te relateren aan de bezuinigingen van het kabinet. Naast debezuinigingen worden instellingen bijvoorbeeld geconfronteerd met dalendestudentenaantallen en stijgende kosten. Dat vraagt keuzes van de instellingendie ze weloverwogen maken. Zoals ook eerder aangegeven, is bovendien hetveld van onderwijs en onderzoek altijd in beweging. Er komen opleidingen bijen er stoppen opleidingen en dat geldt eveneens voor onderzoek.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel2 Vraag 6Bent u bereid om in overleg te gaan met hoger onderwijsinstellingen om tebezien hoe zo veel mogelijk kennis kan worden behouden en het serviceni-veau van hoger onderwijsinstellingen op peil kan worden gehouden? Zo nee,waarom niet?Antwoord 6De hogescholen en universiteiten hebben een hoge mate van autonomie.Hierbij hoort ook de verantwoordelijkheid om dergelijke keuzes te maken omde instelling financieel gezond te houden. Ik vertrouw erop dat de instellingzorgvuldig tot haar keuzes komt en hierbij de medezeggenschap en hetinterne toezicht betrekt. Wanneer het gaat om het stoppen van opleidingenga ik er tot slot van uit dat er overleg wordt gevoerd met collega-instellingenmet soortgelijke opleidingen.Tweede Kamer, vergaderjaar 2024–2025, Aanhangsel3